Sońǵy jylda Shymkent qalasynyń aýmaǵy eki-úsh esege deıin ulǵaıdy. Kórshiles Saıram, Ordabasy, Tólebı aýdandarynyń biraz aýmaǵy Shymkentke oblys ortalyǵyna ótti. Sonyń ishinde bir ǵana Saıram aýdanynda otyzǵa jýyq eldi meken bar.
Osyndaı alys-beris kezinde Shymkent pen Saıramda jer daýy órship ketti. Qalaǵa ótedi degen aýmaqtar kúni buryn taratylypty. Soǵan saı jerdi on gektarlap satyp alyp, keıinnen 8 sotyqtan bólshektep qaıta satqan pysyqaılar da kóbeıgen. Áıteýir, osy kezderi bul múmkindikti paıdalanyp, jer bıznesin qyzdyrǵan toptardyń bolǵany anyq. Buǵan baqylaýdyń jetkilikti deńgeıde bolmaǵany da áserin tıgizgen sııaqty. Sonyń saldary endi shyǵyp jatyr.
Shymkent qalasyna qarasty Ormanshy eldi mekeni oblys ortalyǵyna osydan birneshe jyl buryn ǵana ótken eken. Al Ormanshynyń turǵyny Ermek Saǵymbaev atalǵan aýyldaǵy baspanasyn 11 jyl buryn satyp alypty. Aıtýynsha, burynǵy jer ıesine Saıram aýdany Badam aýyldyq okrýgi ákiminiń sheshimi negizinde jerge jáne ony tirkeýge memlekettik akti berilgen. Úıge jaryq, sý, gaz kirgizilgen. Sóıtip júrgende byltyr sottan shaqyrtý kelgen. Badam orman jáne janýarlar álemin qorǵaý jónindegi memlekettik mekemesi baspana salynǵan aýmaqtyń atalǵan mekemeniń tuqymbaqqa arnalǵan jerimen bettesetinin, ıaǵnı sol aımaqqa jatatynyn alǵa tartyp, talap aryz bergen. Sondyqtan aqpan aıynda Shymkent qalasynyń Qarataý aýdandyq soty jyljymaıtyn múlikke berilgen barlyq qujattardy jaramsyz dep taný, jerdi bosatý jóninde sheshim shyǵarǵan. Árıne jerdi bosatý degen sypaıy sózdiń arǵy jaǵynda úıdi buzý, bir otbasynyń qańǵyp kóshede qalýy jatqany aıtpasa da túsinikti ǵoı. Jaýapker oblystyq sottyń apellıasııalyq alqasyna shaǵymdanǵanymen, alǵashqy sottyń sheshimi kúshinde qaldyrylǵan.
– Badam orman jáne janýarlar álemin qorǵaý mekemesi osy 11 jyl ishinde birde-bir ret kelip, jerge qatysty shaǵym aıtqan emes edi. Endi bútindeı bir aýyl salynyp ketken soń sotqa berip, jurtty azan-qazan qylyp jatyr, – dedi bizge bergen suhbatynda E.Saǵymbaev.
Sottasyp jatqan jalǵyz E.Saǵymbaev qana emes. Onyń kórshisi Maqsat Jasybaev ta osydan on jyl buryn satyp- alǵan úıiniń taǵdyryna alańdap, sotqa shapqylaýmen júr. Jerge ýaqtysynda Badam aýyldyq okrýgi ákiminiń sheshimi berilgen. M.Jasybaevtyń aıtýynsha, baspananyń daý bolyp jatqanyn ol bıyl naýryzda kezdeısoq bilgen. Badam orman jáne janýarlar álemin qorǵaý mekemesi munyń aldynda bir ret sotqa talap aryz bergen. Keıinnen túsiniksiz sebeptermen talap aryzdan bas tartyp, qaıtaryp alǵan. Alaıda arada bir aıdan astam ýaqyt ótkende talap aryzdy ekinshi qaıtara bergeni tipten túsiniksiz.
Turǵyndardyń aıtýynsha, qazirgi ýaqytta baspanalarynan aıyrylyp qalý qaýpi týǵan otbasylardyń sany 22-ge jetken. Alǵashqyda sot turǵyndardyń múddesin qorǵap, Badam orman jáne janýarlar álemin qorǵaý mekemesiniń bergen talap aryzdaryn qanaǵattandyrýsyz qaldyrǵan. Artynsha osy Saǵymbaevtyń isinen bastap, talapkerdiń paıdasyna ǵana sheshim shyǵaryla bastaǵan. Sonda mán-jaıy uqsas ister boıynsha nege ártúrli sheshimder shyǵarylady? Ázirge bul saýaldyń jaýaby tabylmaı tur.
Ekinshiden, Badam orman jáne janýarlar álemin qorǵaý mekemesi turǵyndardy sotqa bergenimen keıbir ister boıynsha talap aryzdaryn qaıtaryp alǵan, keı ister boıynsha talap aryzdy qaıta bergen. Endi bir ister boıynsha sheshimge apellıasııalyq shaǵym bergen, birine bermegen. Bul nelikten eken? Ras, mekemeniń daýlap jatqan jeri paıdalaný nysany boıynsha tuqymbaqqa arnalǵan. Alaıda bul jerge kóshet egilmegeli kóp jyldar ótipti. Aramshóp basyp ketken jerge turǵyndardyń maly jaıylady.
Atalǵan mekemeniń basshysy Nurmahan Jumaǵulovpen sóıleskenimizde, ol turǵyndardyń salyp qoıǵan baspanalary saldarynan jerge qatysty qujattardy Shymkent qalasynda qaıta rásimdeı almaı otyrǵanyn alǵa tartty. Al sotqa talap aryz oblystyq prokýratýranyń usynysymen berilipti.
Badam orman jáne janýarlar álemin qorǵaý mekemesiniń ǵımaraty osy jerden taıaq tastam aýmaqta jatyr. Kóz aldarynda turǵyn jerge baspana salynyp jatqan kezde basshylar qaıda qaraǵan?!
Bul saýaldarymyzǵa N.Jumaǵulov:
– Men bul mekemege 2015 jyly ǵana basshy bolyp keldim. Sondyqtan oǵan burynǵy basshylar biledi, – dep jaýap berdi. Sonda bul daýdy boldyrmaýǵa, aldyn alýǵa bolatyn edi ǵoı. Onyń ústine daý ortaq bolǵanymen, sot sheshimderi nelikten ártúrli? Aınalyp kelgende úıiniń taǵdyry tarazyǵa túsip jatqan momyn halyqtyń múddesin kim qorǵaıdy?
Ǵalymjan ELShIBAI,
«Egemen Qazaqstan»