Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń «Rýhanı jańǵyrý» jobasy boıynsha QR Ulttyq Iаdrolyq ortalyǵy men Iаdrolyq tehnologııalar parki birlesip «Kýrchatov qalasyndaǵy tehnologııalyq qasıetti oryndar» atty baǵdarlama qabyldaǵan edi. Atalmysh baǵdarlama oblys ákimi Danıal Ahmetovtiń bastamasymen bıyl jaz aıynda tuńǵysh ret júzege asa bastady. Osyǵan oraı alystan at aryltyp kelgen qonaqtar eń aldymen Semeı ıadrolyq synaq polıgonynyń derekterinen habar beretin mýzeıdi aralady.
– Mýzeıde KSRO kezinde ıadrolyq jarylystar oryn alǵan, synaqtar júrgen «Degeleń», «Balapan», «Opytnoe pole» sııaqty alańdardan kórinister tolyq qamtylǵan,-dedi Kýrchatov qalasynyń ákimi Almas Ońdaqanov,-mýzeı qorynda 100-den astam túrli estelikter, eksponattar, kartalar, foto jáne beıne materıaldar bar. Synaq alańdarynan tikeleı ákelingen derekti zattardyń barlyǵy da osynda.
«Ulttyq qasiretten-ulttyq maqtanyshqa deıin» dep atalatyn ekspozısııa zalynda Prezıdent N.Nazarbaevtyń Jarlyǵymen qurylǵan Ulttyq Iаdrolyq ortalyqtyń tarıhy keńinen qamtylypty. Tokamak KTM, KIR «Baıkal-1», pılotsyz basqarýdaǵy jabdyq, qazirgi tańdaǵy zamanaýı ólsheýish-eseptegish jáne kásiporynnyń marapattary men nagradalaryn da osy mýzeıden tamashalaýǵa bolady.
Semeıden arnaıy kelgen qonaqtar «Iаdrolyq tehnologııalar parki» AQ-yndaǵy «ELV-4» aýmaǵyna da bardy. «ELV-4» degenimiz bul túrli materıaldardy arnaıy jabdyqta radıasııalyq tekserýden, baǵamdaýdan ótkizý jáne mólsherin anyqtaý qurylǵysy. Qazirgi ýaqytta atalmysh elektrondy qondyrǵyda polımerler buıymdardy tigý, medısınalyq buıymdardy zararsyzdandyrý, rezeńkelerdi qyzdyryp óńdeý jumystary júredi.
Kýrchatov qalasynyń ákimi Almas Ońdaqanovtyń aıtýynsha, kıeli jerlerdi aralaýǵa kelgen qaýym ǵalym I.V.Kýrchatovtyń eskertkishine baryp, ǵalym qyzmet etken jumys kabınetimen tanysyp qaıtty. Osynyń ózi tarıhtan úlken aqparat beredi, dedi ol. Al Semeı ıadrolyq synaq polıgony men Kýrchatov qalasynyń tarıhy týraly keremet fılmdi kelgen qaýym qaladaǵy Mádenıet úıinen tamashalady.
Baǵdarlama sońynda eresektermen birge kelgen Semeı qalasynyń oqýshylary «Álem balalary atom bombasyna qarsy!» atty ınteraktıvti oıynǵa qatysty. Oıyn barysynda olar beıbit atom salasyn zertteýdegi álem ǵalymdarynyń jumystarymen tanysty. Tamyz aıynyń sońyna deıin Almaty qalasy jáne Shyǵys Qazaqstan oblysynyń barlyq aýdandarynan ártúrli jastaǵy balalar Semeı men Kýrchatov qalalaryna osy jobaǵa oraı arnaıy kelip qaıtpaqshy.
Raýshan NUǴMANBEKOVA
Sýret avtordiki
Kýrchatov - Semeı