Astanada «Aýyl» XIV sezi ótti

Sezd Elbasynyń qazan aıynda Qazaqstan halqyna arnaǵan Joldaýynda aıtylǵan aýyl turǵyndarynyń ómir súrý sapasyn arttyrýdaǵy partııanyń róli jaıynda «Aýyl» HDPP tóraǵasy Álı Bektaevtyń baıandamasymen bastaldy. 

– Búgingi sezd jumysynyń Tuńǵysh Prezıdent kúni mere­kesimen tuspa-tus kelýiniń sım­volıkalyq máni bar. Partııamyz qurylǵan sátten-aq Elbasynyń eldik jolyndaǵy árbir bas­tama­syn qoldap, salıqaly saıa­satynyń júıeli jaqtaýshysy bolyp kele jatqan «Aýyl» partııasy bolashaqta da el múddesi úshin saıası baǵdarynan aýytqymaq emes. Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń «Qazaq­standyqtardyń ál-aýqatynyń ósýi: tabys pen turmys sapasyn arttyrý» atty Joldaýy bıylǵy jyldyń eń eleýli oqıǵalarynyń biri boldy. Halyqtyń kókeıinde júrgen keleli máselelerdi arqaý etken Joldaý búginge deıin ár óńirde úkimettik uıymdar men qoǵamdyq qurylymdar tarapynan qyzý talqylanyp jatyr. Joldaý jarııalanǵan sátten bastap, ár aımaqtaǵy partııa jetekshileriniń músheleri túrli jıyndarǵa qatysyp, oı-pikirlerin bildirip, belsendilik tanytýda. Atap aıtqanda Shyǵys Qazaqstan, Túrkistan, Jambyl Qostanaı, Batys Qazaqstan oblystary men Astana men Almaty sekildi qalalyq fılıaldar tarapynan Elbasynyń Joldaýyn talqylap, túsindirý maqsatynda búginge deıin 19 qoǵamdyq-saıası is-shara ótkizildi. Budan bólek strategııalyq ma­ńyz­dy qujatty halyqqa nası­hat­tap, ondaǵy mindetti oryn­daýǵa atsalysý maqsatynda «Aýyl» partııasynyń 2018-2019 jyl­darǵa arnalǵan is-sharalar jos­pary bekitildi, – dedi partııa jetekshisi.

Aýyl sharýashylyǵynyń damý qarqynyna yqpal etip, aýyl turǵyndarynyń áleýmettik jaǵdaıyn jaqsartýdy ustanym etken saıası uıym bul jıynda birqatar ózekti máselelerdi talqylady. Ásirese aýyldyq jerlerde halyq sanynyń azaıýy men eldi mekenderdiń seldirep bara jatqany jan-jaqty talqy­landy. 

Búginde aýyldan qalaǵa kóship jatqan halyqtyń qarasy kóp. Biraq barlyǵyna birdeı jumys tabyla bermeıdi. Qaladan baspana tabý, balalaryn balabaqshalar men mektepterge ornalastyrý bir mezette sheshiletin dúnıe emes. Sondyqtan qalaǵa kóship kelgen adamdardyń barlyǵynyń jaǵdaıy jaqsy dep eshkim kesip aıta almaıdy. Olardyń arasynan turaqty jumys tappaı, ár jerde jaldanyp, jumys istep, jaldamaly páterde tabystaryn kúnkórisine jetkize almaı júrgen otbasylar qanshama. Mine, sondyqtan da partııa múshe­leri aýyl turǵyndaryn jer­gilikti jerde turaqtandyryp, ın­fra­qurylymdy damytýdyń, bilim men densaýlyq saqtaý mekemeleriniń deńgeıin kóterýdiń tııanaqty sharalaryn qarastyrý jóninde Úkimetke usynystar engizip, olardyń oryndalýyna atsalysýdy kózdep otyr. Onyń ishinde shalǵaı ornalasqan nemese shekara mańyndaǵy eldi mekenderdi saqtap qalý máselesi aıryqsha oryn alady. Soǵan saı ýrbanızasııaǵa qarsy utymdy jumystar júrgizilmek. Sebebi aýyl salt-dástúrimiz ben ulttyq qundylyqtarymyzdyń altyn besigi ǵana emes, elimizdiń azyq-túlik qaýipsizdiginiń negizi deıdi sezge qatysýshylar. Bul rette alys aımaqta sharýashylyǵyn kúıttep, kásipkerlikpen aınalysyp otyrǵan jurtshylyq memlekettik qoldaý men eńbegine saı marapatqa laıyq deýge bolady. Árıne bul baǵytta memleket te, partııalar da qalys qalyp otyrǵan joq. Soǵan qaramastan bul másele únemi kóńil bólýdi qajet etetini sózsiz. 

Qazirgi tańda agroónerkásiptik keshenderdi jabdyqtaý másele­si óte ózekti bolyp otyr. Bıyl ǵana «Aýyl» partııasy Qos­ta­naı oblystyq fılıaly­nyń uı­ymdastyrýymen «Aýyl­sharýa­shylyq mashına jasaýdyń qazaqstandyq mazmuny» atty respýblıkalyq konferensııa ót­kizgen edi. Parlament depýtattary, quzyrly mınıstrlik basqarmalarynyń ókilderi já­ne iri agrarlyq kásiporyndar jetekshileri bas qosqan jıynda aýylsharýashylyq mamandaryn jańa tehnologııalardy paıdalanýǵa yntalandyrý, aımaqtaǵy agrarlyq sektordy qaıta tehnıkalyq jab­dyqtaý sekildi taqyryptarda sala mamandarynyń pikirleri tyńdaldy. Sol jerde aıtyl­ǵan birqatar jaıttar negi­zin­de depýtattyq saýal ázir­lenip, Úkimet basshysyna jol­danǵan. Usynystardyń ne­gizin­de Aýyl sharýashylyǵy mı­nıs­trligi tarapynan tıisti sharalar qabyldanyp, aýyl sharýashylyǵyn mehanıkalandyrý úshin 2019-2022 jylǵy respýblıkalyq bıýdjetten qo­maqty qarjy qaraldy. Son­dyqtan mundaı basqosýlar túıt­kildi máselelerdiń kúrmeýin sheship, ońǵa basýyna yqpal etedi. Máselen, búgingi otyrysta partııa jetekshisi Á.Bektaevtyń aıtýynsha, Agrarlyq sala mamandaryn daıarlaıtyn oqý oryndary Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligine baǵynyshty bolǵanymen, memlekettik grantty Bilim jáne ǵylym mınıstrligi bóledi. Bul grantty Aýyl sharýa­shylyǵy mınıstrligi salanyń qaı mamandyq ıelerine, qalaı berý kerektigin ózderi rettegeni durys.

Qazir mal dárigeri maman­dyǵy boıynsha qyzmet etip júrgenderdiń ortasha jasy 50-den asady. Eldegi eń qajetti mamannyń alatyn aılyqtary 50 000-60 000 teńge kóleminde ǵana. Osydan soń ýnıversıtet qabyrǵasyn aıaqtap shyqqan jas maman aýylǵa barǵysy joq. Sezde bul týraly da aıtyldy. Biraq neǵurlym tıimdi joldaryn qarastyrý qajet degennen ári asa almaı kelemiz. Al joǵaryda aı­tylǵan bilim granttaryna Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi ıe­lik etse, bul ol­qylyq ońalar ma?! 

Talqyǵa túsken taǵy bir má­sele «Bolashaq» baǵdarlamasy arqyly sheteldiń mańdaıaldy oqý oryndaryna, Nazarbaev Ýnı­versıtet pen Nazarbaev zııat­kerlik mektepterine aýyl balalaryn jiberýdiń kvotasyn belgilep, qosymsha jeńildikter jasaý týraly Bilim jáne ǵylym mınıstrligine usynys jasaý boldy. Bul aımaqtardan kelgen ókilderdiń de qyzyǵýshylyǵyn týdyrdy. 

Kún tártibinde qaralǵan máselelerdiń qatarynda «Aýyl» HDPP-nyń Ońtústik Qazaqstan oblystyq fılıalyn bólý jolymen «Aýyl» HDPP-nyń Túrkistan oblystyq fılıalyn jáne Shymkent qalalyq fılıalyn qurý qarastyryldy. Sondaı-aq partııa tóraǵasy aýdandarda partııa fılıaldaryn ashýdy tapsyrdy.

Janbolat KENJEǴUL,

«Egemen Qazaqstan»