Aýylda otyryp, aýksıonda jeńgen fermer

«Úıde otyryp aýksıonǵa qatystym»

Jaqynda Qaztalov aýdanynyń Jalpaq­tal aýylynda turatyn Qanat Musaǵalıev úıinde otyryp aýylda azyq-túlik dúkenin ashý úshin jer telimin satyp aldy.

– Aýksıon ýaqyty bekitilgen saǵat 11.00-de kompıýterimdi qosyp qoıdym. Jer qatynastary bóli­mi­niń mamandary elektrondy aýk­sıon­nyń qalaı ótetinin egjeı-teg­jeıli túsindirip bergen bolatyn. Ásirese arnaıy daıyndalǵan vıdeonusqaýlyqtyń paıdasy kóp boldy. Aldyn ala kerekti qujattar­dy baza­ǵa júktedik. Jarnasyn tóle­dik. Esh qıyn emes eken. Kerisin­she óte yńǵaıly. Aýk­sıonǵa úsh adam qatystyq. Satylap baǵa usy­nyp, sońynda 0,07 ga jer telimine 222 myń 894 teńge usynyp, jeńiske jettim, – deıdi Q.Musaǵalıev.

Qanat – «Tulpar» sharýa qojalyǵy­nyń jetekshisi. Budan buryn da aýyl sharýa­shy­lyǵy maqsatyndaǵy jer telimin paıdalaný quqyǵyn berý boıynsha baıqaýlarǵa, jer aýksıondaryna qatysqan. «Burynǵy dástúr­li júıeniń ábigeri kóp edi. Qanshama qaǵaz toltyryp, talaı kabınettiń tabal­­dy­ry­ǵyn tozdyryp júretinbiz», deıdi sharýaqor jigit.

Qanat qazir elektrondy aýksıonda jeńip alǵan jer telimine dúken ǵımaratyn salýdyń qamyna kirisip ketti.

2018 jyly oblystyń 11 aýdanyn­da 304 jer telimi boıynsha aýyl sharýa­shylyǵy maqsatyndaǵy jerdi paıdalaný quqyǵyn berýdiń 28 konkýrsy ótti. Sondaı-aq jal­py aýmaǵy 47,2 ga bolatyn 103 jer telimin kom­mer­sııalyq maqsatqa jalǵa alý qu­qyǵyn satý boıynsha 18 aýksıon uıymdas­tyryldy.

Jer týraly bilgiń kelse, portalǵa kir

Prezıdent «Qazaqstandyqtardyń ál-aýqatynyń ósýi: tabys pen turmys sapasyn arttyrý» atty Joldaýynda 2019 jyly memlekettik qyzmetterdiń 80 paıyzyn, 2020 jyly 90 paıyzyn elektrondy formatqa kóshirýdi tapsyrdy.

Oblystyq jer qatynastary basqar­masyn­da bul bastama jaqsy jolǵa qoıyl­ǵan. Máselen, oblysta jer qatynastary salasynda bıyl kórsetilgen 9154 qyzmettiń 56 paıyzy, ıaǵnı 5167-si elektrondy formatta bolypty.

«Sıfrly Qazaqstan» baǵdarla­masy sheńberinde Batys Qazaqstan ob­lys­tyq jer qatynastary bas­qar­masy www.zem.kz portalyn iske qosty. Portalda konkýrs jáne aýksıon arqyly usynylatyn bos jer telimderiniń syzbalary, jeke tur­ǵyn úı qurylysy úshin jer telimderin alýǵa kezekke turǵandar tizimi, Oral qalasy jáne barlyq aýdandardaǵy jer paıdalanýshylar týraly málimet bar. Bul portalǵa elek­trondy sıfr­ly qoltańbasy bar kez kelgen azamat kirip, ózine qajetti aqpa­ratty ala alady, – deıdi oblystyq jer qaty­nastary basqarmasynyń basshysy Álııa Muhanbetjanova.

Jerge Kókten kózqaras

Oralda www.zem.kz portalynyń iske qosylǵanyna bir jyldaı ýaqyt ótti. Bul joba «Atameken» kásipker­ler palatasy men oblys ákimdiginiń arasynda óńirdegi bıznes klımatty jaqsartý, sybaılas jemqorlyq yqtı­malyn joıý maqsatynda qolǵa alynǵan edi. О́ńirdegi jer máselesine qatysty aqparattyń barlyǵy osy resýrsta jınaqtalǵan.

– О́tken jyly «Qazaqstan ǵarysh sapary» Ulttyq kompanııasy» AQ basshylary oblysqa keldi. Sol kezde oblys aýmaǵyna ǵaryshtan monı­torıng jasaý úshin arnaıy geoportal qurý jóninde másele kóterildi. Geoportaldyń tıimdiligi ǵaryshtyq túsiri­limder arqyly oblys aýmaǵyndaǵy aýyl sharýashylyǵy jeriniń, jalpy jer resýrstarynyń paıdalanylýy, jerdi zańsyz ıelený, tirkelmegen qurylystardy anyqtaý t.b. kóptegen saýaldar aıdan anyq bolady. Ǵarysh túsirilimderi apta saıyn jańǵyrtady. Sol arqyly kóktemde qansha alqap jyrtyldy, ol jerde qandaı aýylsharýashylyq jumysy júrdi, qandaı daqyl egildi, alqaptyń aram­shóppen lastanýy qandaı deń­geıde, jer durys paıdalanylyp jatyr ma, mine, osynyń bárin baqylaý múmkin bolady. Zańsyzdyq bolsa, biz geoportal málimetin aıǵaq qylyp, josyqsyz jer paıdalanýshylardy jaýapkershilikke tarta alamyz. 2019 jyly iske qosylatyn bul geoportal derekteri qarapaıym turǵyndar úshin de ońtaıly bolady, deıdi Álııa Bıǵazyqyzy.

Jer tek paıdalanǵan adamǵa beriledi

Paıdalanylmaı, bos jatqan jerdi anyqtaý, keri qaıtarý jáne qaıtadan aýyl sharýashylyǵy aınalymyna qosý baǵytyndaǵy jumys Aq Jaıyq óńirinde de júıeli júrip jatyr.

– Jerdi tolyqtaı ıgerý jáne aýyl sharýashylyǵy ónimderi óndirisiniń ósimin qamtamasyz etý maqsatynda 2012-2018 jyldar ishinde 1 mln 480,5 myń gektar jer anyqtalyp, sonyń 1022,1 myń gektary memleket menshigine qaıtaryldy. Bul jerdiń 590,4 myń gektary jańa qojaıyndaryn taýyp úlgergen. Biraq jer shalǵaılyǵyna, ónim túsimi tómendigine baılanysty 431,7 myń gektar jer suranysqa ıe bolmaı, aýyl sharýashylyǵy aınalymyna qosylmady. Onyń negizgi bóligi Jánibek, Qaztalov, Aqjaıyq, Bórli, Syrym jáne Shyńǵyrlaý aýdandaryna tıesili, – deıdi Á.Muhanbetjanova.

www.zem.kz saıtynda jer paıdalaný zańdaryn buzǵan zańdy jáne jeke tulǵalardyń «qara tizimi» de kórsetilgen. Mundaı klıent­ter eki jylǵa deıin jer alý úshin aýksıon­dar men baıqaýlarǵa qatysa almaıdy.

Qazbek QUTTYMURATULY,

«Egemen Qazaqstan»