Senbi, 11 tamyz 2012 7:26
BUU bıootyn óndirýge qarsy
BUU bıootyn retinde etanol óndirip kele jatqan AQSh úkimetinen ony óndirýdi toqtatýǵa shaqyrdy. BUU-nyń aýyl sharýashylyǵy jáne azyq-túlik jónindegi halyqaralyq uıymy AQSh aýmaǵynda oryn alǵan qurǵaqshylyqtan eginniń basym bóligi kúıip ketetinin eskertýde.
Senbi, 11 tamyz 2012 7:26
BUU bıootyn óndirýge qarsy
BUU bıootyn retinde etanol óndirip kele jatqan AQSh úkimetinen ony óndirýdi toqtatýǵa shaqyrdy. BUU-nyń aýyl sharýashylyǵy jáne azyq-túlik jónindegi halyqaralyq uıymy AQSh aýmaǵynda oryn alǵan qurǵaqshylyqtan eginniń basym bóligi kúıip ketetinin eskertýde.
Aýa raıynyń qatty ysýynan oryn alǵan qurǵaqshylyq sońǵy jarty ǵasyrdaǵy tabıǵı qubylys kórinedi. Amerıkalyq zań boıynsha, eginniń 40 paıyzy bıootyn óndirýge baǵyshtalýy tıis. Osyǵan oraı BUU eger jaǵdaı zańda kórsetilgendeı qalyptassa, onda álemde azyq-túlik daǵdarysynyń órshýine soqtyrýy múmkin degen boljam jasap otyr.
Taǵy úsh jaýynger qaza tapty
Aýǵanstanda áskerı kıimdegi aýǵandyq úsh AQSh jaýyngerin atyp tastaǵan. NATO kúshteriniń ókili mundaı oqıǵa Gılmend provınsııasynyń ońtústiginde oryn alǵandyǵyn habarlaǵan. 2012 jyly aýǵan áskerıleri qolynan ólgen sheteldik áskerıler sany 28-ge jetip otyr.
Sangın okrýginiń basshysy Mohammad Sharıf sheteldik áskerılerdi polısııa bóliminiń komandıri atyp tastaǵandyǵyn habarlady. Onyń sózine qaraǵanda, álgi komandır olardy blok-beketke shaqyrtyp alyp, oq jaýdyrǵan. Sodan keıin qashyp úlgergen. Jyl basynan qaza tapqan NATO jaýyngerleriniń jalpy sany 200-ge jetken.
Elshisin keri shaqyrtyp aldy
Japonııa daýly sanalatyn Lıankýr aralyna Ońtústik Koreıa prezıdentiniń saparynan keıin osy elden óz elshisin keri shaqyrtyp aldy. Ońtústik Koreıa basshysy Lı Men Bak baryp qaıtqan aral koreılikter tarapynan Tokto dep atalsa, japondyqtarǵa ol Takesıma degen ataýmen belgili.
Japonııa SIM oryn alǵan jaǵdaıǵa baılanysty ońtústikkoreıalyq elshini shaqyrtyp alyp, qatań túrde jaýap qaıtarǵan. Eger sapar oryn alsa, onda Japonııa men Ońtústik Koreıa arasyndaǵy qarym-qatynasqa salqyndyq túsetini týraly buǵan deıin de aıtylǵan-dy. Atalǵan aral Japonııaǵa 1905 jyly berilse, ekinshi dúnıejúzilik soǵystan keıin ol keri qaıtarylǵan bolatyn.
Aqsh jansyzy qolǵa tústi
Venesýelada zańsyz jolmen Kolýmbııa arqyly elge ótpek bolǵan amerıkalyq «jansyz» qolǵa túsken. Bul jóninde el prezıdenti Ýgo Chavestiń ózi habarlaǵan. Onyń sózine qaraǵanda, sezikti shekarada bes kún buryn tutqyndalypty.
Qazirgi tańda qolǵa túsken kúdikti tergelýde. Prezıdenttiń paıymynsha, ol el úkimetiniń jumysyn joqqa shyǵarý maqsatynda Venesýelaǵa ádeıi jiberilgen. Aty-jóni ázirge atalmaǵanymen, qolǵa túsken latynamerıkalyq AQSh azamaty kórinedi. Al Chavestiń ózi Venesýelany 1999 jyldan beri basqaryp keledi. Bıyl taǵy prezıdenttik saılaýǵa túsetinin de málimdep úlgerdi.
Kemedegi órt sóndirildi
Birneshe apta boıy janyp jatqan nemistiń «Flamınıa» kemesin eshbir eýropalyq el óz porttaryna kirýge ruqsat etpegen. Qazirgi tańda konteıner tasýshy keme Atlant muhıtynda qańtarýly tur. Onyń bortynda shaǵyn qutqarýshy top qana bar kórinedi.
Negizinen atalǵan kemedegi órt 14 shildede Charlstonnan (AQSh) Antverpenge jol tartqan kezde bastalypty. Tilsiz jaýdyń neden shyqqany ázirge belgisiz. Ekıpajdyń eki múshesi qaza taýyp, taǵy úsheýi jaralanǵan. Al qalǵandary qaýipsiz jerge kóshirilgen. Býksırge alynǵan kemedegi órtti tek qutqarýshy kemelerdiń kúshimen sóndirýge múmkin bolypty.
Qytaı qorǵany qulaı bastady
QHR soltústik-shyǵysyndaǵy oryn alǵan jaýyn-shashynnan Uly Qytaı qorǵanynyń bir bóligin sý shaıyp ketken. Hebeı provınsııasyndaǵy qulaǵan qabyrǵanyń uzyndyǵy 36 metrge jetken. Qulaǵan dýaldyń bul bóligi onsyz da nashar kúıde bolǵan kórinedi.
Buǵan qosa japsarlas salynǵan qabyrǵaǵa da syzat túsken. Qazir atalǵan jaryqshaqtardy bekitý jumystary júrgizilýde. Al qulaǵan dýaldy qalpyna keltirý qolǵa alynbaq. О́ıtkeni, qorǵan iri sáýlet eskertkishi bolyp tabylady. Onyń uzyndyǵy 21196 shaqyrym 18 metrdi quraıdy. Jalpy, Qytaıda oryn alǵan jaýyn-shashynnan 112 adam qaıtys bolsa, 21-i iz-tússiz joǵalyp ketken.
Qysqa qaıyryp aıtqanda:
l Aljırdiń burynǵy syrtqy ister mınıstri Lahdar Brahımı BUU-nyń jáne Arab memleketteri lıgasynyń Sırııa daýyn retteý jónindegi arnaıy ókili laýazymyna taǵaıyndalýy múmkin. Buǵan deıin arnaıy ókil bolǵan Koffı Annan ózi jasaǵan josparynyń júzege aspaýyna baılanysty bul mindetten óz erkimen bas tartqan bolatyn.
l Reseı taraby eger Iran S-300 zenıttik keshenderdi satpaǵany úshin osy elge qatysty Jeneva sotyna túsirgen aryzynan bas tartpasa, onda Tehran ıadrolyq máselede qoldaýdan aıyrylatyn bolady degendi eskertken. Bul eldiń Iranmen jasasqan kelisim-shartyn oryndamaǵany úshin tóleýi tıis aqshasy 4 mıllıard AQSh dollaryna baǵalanyp otyr.
l Lıvııanyń jalpyǵa birdeı ulttyq kongresi óz basshylary retinde «Lıvııany qutqarý ulttyq maıdanynyń» serkesi Muhammed ál-Makrıfti saılap aldy. Al Makrıf taqtan taıdyrylǵan Kaddafı rejiminiń eski de qaıtpas qarsylasy bolyp tabylatyn.
l AQSh-tyń Kolorado shtaty Avrora qalasyndaǵy kınoteatrda kórermenderge oq jaýdyrǵan Djeıms Holmstiń qorǵaýshysy onyń júıke aýrýymen aýyratyndyǵyn málimdegen. Buǵan deıin onyń dárigeri aldaǵy oqıǵanyn oryn alýy múmkindigin eskertkenimen, odan esh nátıje shyqpapty.
Internet materıaldary negizinde ázirlendi.