Áleýmettik alaýyzdyqty qozdyrýshy sýaıt

Áleýmettik alaýyzdyqty qozdyrýshy sýaıt

Juma, 7 jeltoqsan 2012 6:59

Sonaý 2005 jyly M.Ábilázovke «BTA Bank» AQ dırektorlar keńesiniń tóraǵasy kezinde atalǵan bankten 7 mıllıon AQSh dollaryn urlaǵany úshin aıyp taǵyldy. Sodan ol tergeý oryndarynan qashyp, shet elge jasyryndy. Alaıda, tekke ketpeı ekstremıstik uıymdasqan qylmystyq top quryp úlgerdi. Ony qarjylaı qamtamasyz etip, qylmystyq rólderdi ózi tańdaǵan múshelerine bólip berdi. Osy toptyń Qazaqstandaǵy basshylyǵyna 2010 jyly V.Kozlov taǵaıyndaldy. О́z kezeginde ol bul qylmystyq topqa birneshe adamdy tartty.

 

Juma, 7 jeltoqsan 2012 6:59

Sonaý 2005 jyly M.Ábilázovke «BTA Bank» AQ dırektorlar keńesiniń tóraǵasy kezinde atalǵan bankten 7 mıllıon AQSh dollaryn urlaǵany úshin aıyp taǵyldy. Sodan ol tergeý oryndarynan qashyp, shet elge jasyryndy. Alaıda, tekke ketpeı ekstremıstik uıymdasqan qylmystyq top quryp úlgerdi. Ony qarjylaı qamtamasyz etip, qylmystyq rólderdi ózi tańdaǵan múshelerine bólip berdi. Osy toptyń Qazaqstandaǵy basshylyǵyna 2010 jyly V.Kozlov taǵaıyndaldy. О́z kezeginde ol bul qylmystyq topqa birneshe adamdy tartty.

Árıne, V.Kozlov atalǵan qyl­mystyq toptyń basshysy bolǵan soń oǵan atyna zaty saı mindetter júkteledi. Sonyń ishinde kópshilik aldynda áleýmettik araz­dyq pen alaýyzdyqty qoz­dy­rý, ókimetti túrli jolmen basyp alýǵa, memleket qaýipsizdigine nuq­san keltirýge, konstıtýsııalyq qurylysty kúsh­tep ózgertýge jarııa túrde shy­ǵý tapsyrylady. So­nymen qa­tar, osy ekstremıstik qyl­mystyq topty qurǵan Ábi­lá­zov bol­ǵan­dyqtan, onyń tara­py­nan beriletin tapsyrmalardy eki etpeı oryndaý jáne odan keletin qarjylardy ıgerý kezinde uıym­dasqan qyl­mys­ty top basshy­la­ry­nyń biri M.Ketebaevqa esep berip otyrý kiredi. Tipti, odan basqa «Alǵa» par­tııa­synyń bas­shy­sy retinde par­tııa­lyq qyzmetti búrkenip, «álsiz býyndy» izdeý ba­rysynda qala ne­gizin qurýshy kásiporyndar or­nalasqan ólke­ler­ge jeke ózi barý, jaǵdaıdy taldaý, kásiporyn ju­mysshylary arasynda jappaı na­razylyq tý­dyrý jáne olardy basqarýǵa múm­kinshilik alý úshin materıaldyq jáne zań kómegin berý týraly usy­nystar jasaý, son­daı-aq, ózi basqaratyn «Alǵa» ha­lyqtyq par­tııasy arqyly «Halyq maıdany» qoǵamdyq qozǵalysy­nyń destrýktıvtik qyzmetin bas­qarý jatty. Osylaısha ol bu­lar­dyń Jańaózen qalasyndaǵy keń­sesin paıda­la­nyp, A.Amırovamen birge el bıligin jaǵymsyz sıpattap, zańsyz narazylyq aksııasyna qatysý­shy­lardy bılikke qarsy aı­dap sa­la­tyn, ıaǵnı bıliktiń ja­ǵym­syz keıpin qalyptastyratyn mazmundaǵy, ekstremıstik baǵyt­ta­ǵy Ábilá­zov­pen radıkaldandy­ryl­ǵan «K+ te­lekompanııasy» JShQ jáne «Stan TV» ınternet-beıneportalyn, oǵan qosa «Respýblıka» men «Vzglıad», «Golos Respýblıkı», «Prav­da Kazahstana» gazetteri men únparaqtardy jáne basqa da basylymdardy taratý mindetteldi.

Bul oraıda V.Kozlovqa qala negizin qurýshy kásiporyndar ju­mysshylary qatarynan aldaýǵa, arbaýǵa jáne basqarýǵa kónetin adamdardy maqsatty túrde izdeý, tabý, irikteý buıyrdy. Sóıtip, bul adamdardan ekstre­mıs­tik uıym­dasqan qylmystyq top pen daıyndalǵan belsendi aran­datý­shy­lardy qalyptastyrý, olar­ǵa eńbek daýlaryn saıası maq­satqa aýys­tyrýǵa, urys-keris tý­dy­rý men ashyq arazdyqqa, qaqty­ǵys­tar­ǵa, kúsh kórsetýge, oıran salý men múlikti joıýǵa soq­ty­ra­tyn jaǵdaılardy qalaı jasaý kerektigin úıretý jáne osy atqa­ry­latyn is-áreketterdiń bárin qar­jylaı qamtamasyz etý tikeleı mindetine kirdi.

Sóıtip, Ábilázov qurǵan Qazaq­standaǵy uıymdasqan qylmystyq toptyń basshysy atanyp, jo­ǵa­ry­daǵy búlik shyǵarý is-áreketteri mindetine kirgen soń bir jelpinip alǵan V. Kozlov 2010 jyldyń naý­­ryzynda eldiń konstı­týsııa­lyq qurylysynyń áleýmettik-saıa­sı negizderine nuqsan keltirý maq­satynda, ıaǵnı osy buzyq oıly is-áreketterin júzege asyrý úshin Mań­ǵystaý oblysynyń Jańaózen qalasyna kelgen. Kelgen soń mun­daǵy qalyptasqan ahýaldy bilip alyp, narazylyq aksııasyna qaty­sýshylardy ózine tarta bastaıdy. Aldynda aıtylǵan qylmystyq pı­ǵylyn júzege asyrý úshin olar­dyń aldynda sóz sóılep, zańger­ler, ekonomıster jáne sara­p­shy­lar kómegimen qamtamasyz etemin dep sendirip, óziniń de bılikke qar­sy ekendigin aıtyp, munda­ǵy­lardyń áleýmettik-ekonomıkalyq qıynshylyqtaryna qatysty oıyn BAQ-ta jarııalaýǵa ýáde beredi.

Osylaısha alǵashqy arandatý­shylyq qadamyn jasaǵan V. Kozlov endi áleýmettik arazdyqty já­ne alaýyzdyqty odan ári qozdyrý maqsatynda «О́zenMunaıGaz» ón­di­ristik fılıalyna qarsy áre­ke­tin bastaıdy. Onda ol osy ón­di­ris­tik fılıalyna qarsy nara­zy­lyq aksııasyna qatysýshylardy jumys berýshige jáne memlekettik bılik organdaryna qarsy qoıa otyryp, kópshiliktiń aldynda, olar­dy qalǵan munaıshylardyń da qoldap kóterilýi múmkindigin, son­dyqtan budan qorqatyn bılik mu­naıshylardy basyp-janshyp tas­taýǵa áreket jasap otyrǵandyǵyn ashyq aıtady. V.Kozlovtyń mun­daı áreketterinen onyń uıym­das­qan qylmystyq topty qurǵan Ábi­lázovqa baǵynyshty ekstre­mıs­tik baǵyttaǵy jáne radı­kal­dandyrylǵan medıa-joba­lary­men tyǵyz ıdeıalyq jáne qarjy­lyq ózara qarym-qatynasynyń bar eken­digi rastalady. Muny ózi de negizdeı túskendeı zańgerler, eko­nomıster, sarapshylar kómegin berý jáne materıaldyq qoldaý kór­setý týraly ashyq túrde ýáde etedi.

Osylaısha V.Kozlov el zańyn aıaqqa taptap, Jańaózen qala­syn­daǵy senimdi degen adamdaryna tapsyrmalaryn oryn­da­týǵa kósh­ken. Solar arqy­ly tirkelmegen «Alǵa» halyq par­tııasynyń jáne «Halyq maıdany» qoǵamdyq qoz­ǵalysynyń Jańa­ózen qalasyn­da­ǵy keńsesiniń ju­mys­taryn júr­gi­zedi. Sonymen qa­tar joǵaryda atal­ǵan, mazmun­darynda áleýmet­tik arazdyq pen alaýyzdyqty qoz­dyrýǵa jáne mem­lekettiń qaýip­siz­digine nuqsan keltirýge, konstı­týsııalyq qury­lys­ty kúshtep qu­latýǵa shaqyrý­dyń belgileri bar radıkal­dan­dy­rylǵan «Respýblıka», «Vzglıad» gazetteri men ún­pa­raq­tardy jáne basqa da basy­lym­dardy taratý úshin jetkizedi. Bu­ǵan qosa alańda turǵan ereýilshilerge qajetti buı­ymdardy, zat­tardy, onyń ishinde uıyqtaıtyn qaptar, palatkalar, jaýyn-sha­shyn­nan qorǵaıtyn syrt kıimderdi úlestiredi.

Budan ári ábden erkinsigen V.Kozlov qylmystyq is-áre­ket­terin jandandyra túsý maqsa­tyn­da Qazaqstannan qashyp, shetelde tyǵylyp júrgen uıymdasqan qyl­­mystyq top basshysy Ábi­lázovtiń qatysýymen jáne tirkelmegen «Alǵa» halyq partııasy aý­maqtyq bólimsheleriniń jetekshilerin qatystyra otyryp, skaıp-konferensııa ótkizedi. Mine, osy kezde ol Ábilázovten naqty tap­syr­ma alady. Ábilázov oǵan bı­liktiń eń osal tusyn taýyp, ıaǵnı munaıshylardy, shahterlerdi, nesıe alýshylardy bir jerge top­tas­tyrý qajettigin aıtady. Sóı­tip, bular arqyly úlken kúsh paıda bolady. Sodan keıin, ıaǵnı 2011 jyldyń sońyna taman áleýmettik arazdyqty jáne alaýyzdyqty qoz­dyra berý arqyly memlekettik qaýipsizdikke nuqsan keltirip, óki­metti qalaı da basyp alý qajet, deıdi.

Mundaı qupııa tapsyrma alǵan V.Kozlov qanattanyp, óziniń ja­rylqaýshysyn bul mindetterdi eki etpeı oryndaý úshin barlyq kúsh-jigerin jumsaýǵa jáne kúsh biriktirip ókimetti qulatýǵa daıyn eken­dikterine sendirgen. Sóıtip, ol ózine júktelgen mindetterdi oryn­daýǵa belsene kirisedi. Jo­ǵaryda aıtqanymyzdaı, ózi jetekshilik jasaıtyn partııanyń jáne «Halyq maıdany» qoǵamdyq qoz­ǵa­lysynyń, sonymen qatar ony­men radıkaldandyrylǵan bu­qara­lyq aqparat quraldarynyń múm­kindikterin paıdalanady. Qala negizin qurýshy kásiporyndarda ju­mys isteıtin qyzmetkerler men basqa da sanattaǵy jumys­shyl­ar­ǵa úgitteý sharasyn júrgizý úshin únparaqtar taratqyzady. Ol osy isimen-aq, ıaǵnı eldegi jaǵdaıdy tu­raqsyzdandyrý maqsatynda kon­s­­tıtýsııaǵa qaıshy is-áre­ket­terdi jasaıdy. Buǵan naqty dálel, sol kezderi ol, ıaǵnı 2010-2011 jyldary M.Ábilázovtiń sóılegen sózderin, úndeýlerin jáne málim­demelerin «K+» telearnasy ar­qy­ly berip turǵan jáne atalǵan gazetterdi taratýmen aınalysqan.

Máselen, ol 2011 jyly uıym­dasqan qylmystyq toptyń bas­shy­laryna baǵynyshty atalǵan «K+» telearnasy, «Stan TV» ın­ter­net-portaly, «Respýblıka», «Vz­glıad» gazetteri arqyly áleý­mettik alaýyzdyqty qozdyrýǵa jáne ókimetti kúshtep basyp alýǵa, memleket qaýipsizdigine nuqsan kel­tirýge, memlekettiń konstı­tý­sııa­lyq qurylysyn kúshtep ózger­týge baǵyttalǵan mazmundaǵy kóptegen materıaldardy taratqan. Tipti, ol 2011 jyly «Golos Respýblıkı» gazetine suhbat berip, onda óziniń munaıshylarmen birge tyǵyz baılanysta ekendigin jáne joǵaryda atalǵan qylmystyq áre­ketteriniń bári óz qolymen ja­salynyp jatqandyǵyn rastap, ja­rııa túrde málimdeme jasaıdy. Aqyry V.Kozlov joǵaryda aı­tyl­ǵandaı, memleketke qarsy kóp­­tegen qylmystyq áreketteri úshin jaýapqa tartyldy. Onyń aıyby naqty dáleldendi.

Alaıda V.Kozlov ústimizdegi jyl­ǵy Mańǵystaý oblysynyń Aq­­taý qalalyq sotynda ózine ta­ǵylǵan aıyptardy moıynda­ǵy­sy kelmedi. Biraq, ol óz qolymen ja­sa­ǵan, uıymdastyrǵan qylmys­tar­dy moıyndamaǵanmen, onyń tarapynan qylmystyq áreketter­diń jasalǵandyǵy basty sot tal­qylaýynda jan-jaqty zerttelgen aıǵaqtyq dáleldermen, jınaqtal­ǵan is materıaldarymen, kýáler­diń jaýaptarymen tolyq dá­lel­dengen. Sondyqtan da onyń kóp­tegen qylmystaryn saralaı kelgen sot Qazaqstan Res­pýb­lı­kasy Konstıtýsııasynyń qajetti bap­ta­ryna súıene otyryp V.Koz­lovty birneshe jylǵa bas bostan­dyǵynan aıyrýǵa úkim etti.