Kedenshige de kásibılik qajet

Beısenbi, 19 sáýir 2012 7:52

Qazaqstan álem elderiniń bar­lyǵymen derlik iskerlik baı­la­nys jasaıdy. Elimizden eks­port­qa shyǵarylatyn taýarlar qatary kóbeıdi. Soǵan oraı ım­port­tyq taýarlar tutynýshy su­ranysyna saı elimizge aǵyla túsýde. Al Qazaqstanǵa iskerlik baılanyspen, týrıstik saparlarmen keletin sheteldikterdiń sho­ǵy­ry da jyl saıyn kóbeıýde. El aýmaǵymen Eýropadan Reseıge, Ortalyq Azııa elderine baratyn tran­zıtti jolaýshylar jáne bar. Sol sheteldikterdi elimizdiń she­ka­rasynan aldymen kedenshiler qarsy alady. Elimizden shetelge shyǵatyn, al shet memleketterden Qazaqstanǵa keletin shetel­dik­terdiń qujattaryn tekserip, «Qazaqstanǵa hosh keldińiz!» deıtin de aldymen osy kedenshiler.

Beısenbi, 19 sáýir 2012 7:52

Qazaqstan álem elderiniń bar­lyǵymen derlik iskerlik baı­la­nys jasaıdy. Elimizden eks­port­qa shyǵarylatyn taýarlar qatary kóbeıdi. Soǵan oraı ım­port­tyq taýarlar tutynýshy su­ranysyna saı elimizge aǵyla túsýde. Al Qazaqstanǵa iskerlik baılanyspen, týrıstik saparlarmen keletin sheteldikterdiń sho­ǵy­ry da jyl saıyn kóbeıýde. El aýmaǵymen Eýropadan Reseıge, Ortalyq Azııa elderine baratyn tran­zıtti jolaýshylar jáne bar. Sol sheteldikterdi elimizdiń she­ka­rasynan aldymen kedenshiler qarsy alady. Elimizden shetelge shyǵatyn, al shet memleketterden Qazaqstanǵa keletin shetel­dik­terdiń qujattaryn tekserip, «Qazaqstanǵa hosh keldińiz!» deıtin de aldymen osy kedenshiler.

Sol sebepten, kedenshige de qaı kezde de kásibı turǵydan biliktilik qajet. О́ziniń atqaratyn jumysyna jaýapkershilikpen qa­raıtyn ár kedenshiniń biliktiligin arttyra túsýine kezekten tys óte­tin attestattaýdyń oń septigi tıedi dep esepteımin. Qazaqstan ke­den­shileriniń, sonyń ishinde Aty­raý oblysynda kedendik resimdeý qujattaryn júrgizetin kedenshi-áriptesterimniń biliktilik deń­geıi­niń joǵary ekendigine senimdimin. О́ıtkeni, bizdiń óńirde kedendik baqylaý salasynyń bas­taýy elimiz KSRO quramynda bol­ǵan sonaý 1989 jyldan bastalady. Sodan bergi kezeńde Atyraý ke­den­shileriniń ózindik mektebi qa­lyptasty. Atyraý oblystyq kedendik baqylaý departamentinen tá­jirıbeli kedenshiler ósip shyq­ty. Bizdiń departamentke jetekshilik etken tájirıbeli kedenshilerge Kedendik baqylaý agenttigin basqarý jaýapkershiligi júk­tel­genin maqtanysh etemiz.

Atyraý kedenshileri udaıy ulttyq ekonomıkamyzdyń eko­no­mı­kalyq, ekologııalyq qaýip­siz­digin qamtamasyz etip keledi. Máselen, bıylǵy birinshi toq­san­da kedendik erjelerdi buzý­dyń 24 faktisin anyqtady. Mu­nyń ishinde ákimshilik quqyq bu­zýshylyqtyń 11 faktisi bar. Al kontrabandalyq zań buzýshy­lyq­qa baılanysty 4 qylmystyq is qozǵaldy. Jıyrma jyldan astam merzimde elimizdiń batys­ta­ǵy shebin kedendik quqyq bu­zý­shylyqtan qorǵap kele jatqan atyraýlyq kedenshiler úshin de kezekten tys ótetin attestattaý barysynda ár kedenshiniń el zań­daryn qanshalyqty biletindigimen shektelmeı, adamdarmen qa­rym-qatynas jasaý mádenıetine kóńil aýdarylatynynyń tıimdi tustary jeterlik. Sonymen birge, Qazaqstan, Reseı jáne Belarýs elderiniń Keden odaǵyna birigýiniń ıntegrasııalyq mańy­zyn da kedenshi-áriptesterim jete túsinedi. Qazirgi qoǵamnyń da­mýyna oraı kedenshilerdiń shet tilderin meńgerýiniń mańy­zy aıryqsha ekenin bilemiz. Qoryta aıtqanda, táýelsiz Qazaqstannyń ulttyq ekonomıkasyn kontra­ban­dalyq qylmystardan qor­ǵaı­tyn kedenshiler de kezekten tys attestattaýdy mańyzdy qadam dep sanaıdy.

Aısulý TELEÝIShEVA. Atyraý oblystyq kedendik baqylaý departamenti uıymdastyrýshylyq jumys jáne baqylaý bóliminiń bastyǵy.

Atyraý oblysy.