Senbi, 30 maýsym 2012 7:15
Maýsymnyń 28-i kúni ótken ekinshi jartylaı fınaldyq matchta Germanııa óziniń qolaısyz qarsylasy – Italııadan attap óte almady. Kerisinshe, birinshi taımda-aq Marko Balotellıdiń eki dobymen alǵa shyqqan «Skýadra adzýrra» týrnırdegi eń myqty sanalǵan qarsylastaryn joldan taıdyryp jiberdi. Bul 2008 jylǵy fınaldyq juptyń (Ispanııa-Germanııa) qaıtalanbaıtynyn da aıǵaqtap berdi.
Senbi, 30 maýsym 2012 7:15
Maýsymnyń 28-i kúni ótken ekinshi jartylaı fınaldyq matchta Germanııa óziniń qolaısyz qarsylasy – Italııadan attap óte almady. Kerisinshe, birinshi taımda-aq Marko Balotellıdiń eki dobymen alǵa shyqqan «Skýadra adzýrra» týrnırdegi eń myqty sanalǵan qarsylastaryn joldan taıdyryp jiberdi. Bul 2008 jylǵy fınaldyq juptyń (Ispanııa-Germanııa) qaıtalanbaıtynyn da aıǵaqtap berdi.
Matchqa deıin. Eki qurama oıyndarynan túzilgen statıstıkalyq málimetter anyq ıtalıandardyń paıdasyna sheshilip turǵanymen, nemisterdiń qazirgi qarqynyna kóz toıdyrǵan mamandar olardyń osy joly ese jibere qoımaıtynyna ımandaı senip edi. Buǵan «býndestımniń» búgingi sapynda bir-birimen sheberlikteri teń oıynshylardyń kóptigi de oń áser etken. Al bul tujyrymmen kelispeıtin ekinshi tarap ıtalıandardyń eń aldymen jattyqtyrýshynyń «ıleýindegi» komanda ekenin alǵa tartty. Demek, ol bapker qalaı qaırap salsa, solaı qaraı shabady. Týrnır bastalǵannan quramdy jasaqtaýda qatty qınalysqa túsken Chezera Prandellı shırek fınalǵa deıin ony jaqsy qalyptastyryp ta úlgerdi. Bul turǵyda ol meniń esime 1982 jyly Ispanııada ótken álem chempıonatynda óz qyrandaryn birtindep babyna keltirip, aqyrynda chempıondyqqa deıin jetkizgen Enso Baerzotty túsiredi.
Derek. Bul eki qarsylas arasynda qurlyq chempıonatynda alǵan júldeleri boıynsha Germanııa kósh ilgeri tur. Alman eliniń arystandary aldyńǵy «GFR» atanǵan kezinde 2 márte (1972, 1980), keıingi «Germanııa» qalpyna qaıta kóshken kezeńinen beri 1 ret (1996) Eýropa chempıony atanǵan. Budan bólek, taǵy 3 dúrkin (1976, 1992, 2008) – kúmis, 1 joly (1988) qola medaldardy jeńip alǵan. Buǵan qaraǵanda, Italııanyń qorjyny olqylaý kórinedi. Ol osy júldelerdiń árbirine 1 retten ǵana qol jetkizgen. Atap aıtqanda, 1968 jyly chempıon atansa, 2000 jyly fınalǵa shyqqan, al 1988 jyly nemistermen týrnırdiń úshinshi satysynda qatar turǵan. Osyǵan qaramastan, eki qarsylas arasyndaǵy shaıqastarda únemi Appennın túbegi túlekteriniń desi basym bolyp otyrǵan. Osy kezge deıin olar jasyl alań ústinde 30 ret jolyǵyssa, sonyń teń jartysyna jýyǵynda, ıakı 14-inde ıtalıandar jeńis toıyn toılaǵan. Munyń arǵy jaǵy da 9 ret ıtjyǵys túsip, 7 kezdesýde ǵana jeńilgenderin moıyndaǵan.
Oıyn. Ioahım Lıov taǵy da starttyq quramymen jurtty tań qaldyrdy. Aıtalyq, Marıo Gomes pen Lýkas Podolskıdiń qaıtadan alańǵa aldyńǵy lekte shyǵýy burynnan bar nusqa bolǵanymen, Tonı Kroostyń birinshi mınýttan sol qatardan kórinýi eshkim kútpegen jáıt edi. Al Marko Roıs ta, Tomas Mıýller de matchty zapastaǵylar oryndyǵynda qarsy aldy. Chezare Prandellı shırek fınaldyq kezdesýdegi quramǵa bir ǵana ózgeris engizdi. Ol jurt kútkendeı, negizgi sapqa Djordjo Kellınıdi oraltyp, Ignasıo Abateni rezervke jiberdi. Osyǵan oraı Kellını sol qanattaǵy qorǵanysqa bardy da, Andrea Baldzarettı oń qaptalǵa qaraı yǵysty.
Kezdesý birden joǵary qarqyn aldy. О́zderiniń tastúıin qorǵanysqa kóship ketpeı, qarsy qaqpany qaraýylǵa alatyndaryn ıtalıandar birden baıqatty. Nemister qatań pressıngke júginetinderin de osylaı ádepkiden bildirip qoıdy. Olar osy arqyly «skýadra adzýrra» oıynshylaryn birneshe ret bolmashy jerlerde qatelesýge májbúr etti. Debıýtte «býndestım» eki-úsh jyldam shabýyl jasap, eki ret buryshtan dop berý sebine qol jetkizdi. Solardyń biri Mats Hýmmelstiń basynan ushyp, syzyqtan ótkeli bara jatqanynda Andrea Pırlo syrtqa shyǵaryp úlgerdi. Osydan bastap Germanııa quramasynyń basymdyǵy aıqyndala berdi. Ioahım Lıovtiń shákirtteri dopqa kóbirek egelik etti. Biraq bul tusta ıtalıandar qaqpasy aldynda shyrǵalań sátter bola qoımady. Al «skýadra adzýrranyń» qarsy shabýyldary birshama birjaqtylaý boldy. Bul joryqtar dopty alǵan boıda aldyndaǵy Marıo Balotellıge qaraı asyryp turǵan Andrea Pırlo arqyly óristedi. Aqyrynda ıtalıandar osyndaı shabýyldarynyń birin golǵa aınaldyra bildi. Kezdesýdiń 18 mınýtynda olar kezekti shabýyldy uıymdastyrdy. Aldymen Antonıo Kassano qaptalda Mats Hýmmels pen Jerom Boatengti keremet aldap ótip, dopty qaqpa alańyna qaraı áýelete jóneltti. Ony qasyndaǵy Holger Badshýberden buryn qabyldap úlgergen Balotellı basymen qaqpaǵa uryp, Manýel Noıberdiń janynan ishkeri súńgitti.
Bul, álbette, nemister úshin kútpegen jáıt boldy. Esepti tez arada teńestirýdi kózdegen olar birden qarsy qaqpaǵa qaraı josyla shapty. Alaıda, asyǵystyq pen tilektiń arnaǵa syımaı aǵyla jónelgeninen bolar, «býndestım» oıynshylary osy kezde bir-birlerine dop berýde kóp qatelesti. Sonyń saldarynan olar jarty jolda óship qalyp jatty. Qaıta ara-tura ıtalıandar dyń qarsy shabýyldary qaýipti bola tústi. Sondaı joryqtardyń birinde olar esepti ósirip ketti. Áriptesteri Kassanony soqqy jasaıtyn jerge ádemi shyǵardy. Biraq forvardtyń sál kidirip baryp urǵan soqqysy qorǵaýshydan qaıtty. Sol-aq eken, nemister taıly-taıaǵy qalmaı alǵa qaraı andyzdaı umtyldy. Jáne kóp keshikpeı osynyń sazaıyn da tartty. Kezekti buryshtama kezinde ıtalıandar aıyp alańyna túgel tartty. Biraq aıyp doby durys oryndalmady. Qaptaldan áýelep kelgen dop Rıkkardo Montolıvonyń aldyna top etti. Ol muny Fılıpp Lamnyń arǵy jaǵynda turǵan Balotellıge asyrdy. Osydan keıin Marıo dopty qaqpaqyldap quıyndaı ushsyn. Sol pátimen nemisterdiń aıyp alańyna kirer-kirmeste dopty oń aıaǵynyń saǵaǵymen shirene tepti. Saqpannyń oǵyndaı sartyldap ushqan alashabyr dop qaqpashynyń sol jaǵynan joǵary zaýlap baryp, shilteri tordy búlk etkizip qulady – 0:2.
Jaǵdaıdyń bulaı óristeıtinin záredeı de qaperine qondyrmaǵan Germanııa jigitterine bul qatty soqqy bolyp tıdi. Osydan soń da baıaǵy ekpinmen alǵa umtylǵan olardyń serippedeı serpilgen júıeleri bosańsı bastady. Almannyń apaıtós jigitteri ańǵalaqtady da qaldy. Olar áli de dopqa egelik etip júrgenderimen, burynǵy belsendilikteri joq edi. Úzilisten soń quramyna eki ózgeris engizip shyqqan nemister komandasy ketip bara jatqan eseni qaıtarýdy armandap-aq baqqan. Osy syńaıda alańǵa Gomes pen Podolskıdiń oryndaryna shyqqan Marko Roıs pen Mıroslav Kloze belsene iske kiristi. Taımnyń debıýti nemisterdiń damylsyz shabýyly astynda ótti. О́z kezeginde qarsy shabýylǵa shyǵyp turǵan ıtalıandardyń ushqyr qımyldary odan da beter qaýip tóndire tústi. Osy kezderde eki jaqtyń gol soǵatyn múmkindikteri bosqa ketti. Kezdesýdiń sońǵy jaǵy osylaı alma-kezek shabýyl ústinde márege jetti. Sonyń aqyrǵy shaǵynda ıtalıandar óz aıyp alańynda qolmen oınap, penaltı urylýyna sebepshi boldy. Ony Mesýt Ozıl jaqsy paıdalandy – 1:2. Nemisterdiń budan artyqqa shamasy da kelmedi, ýaqyty da jetpedi.
Matchtan soń. Álbette, kezdesýdiń úzdigi bolyp Marıo Balotellı tanyldy. Baspasóz máslıhatyndaǵy sózin Chezare Prandellı osy oıynshyny maqtaýdan bastady. «Biz nemisterdiń eki qaptalda keremet oınaıtynyn jaqsy bildik. Sondyqtan alańnyń ortasyna egelik etýge tyrystyq. Men talaptarymdy múltiksiz oryndaǵan oıynshylarymdy maqtan tutamyn», – dedi ol. Ioahım Lev: «Qalaı degende de, biz týrnırdi óte jaqsy ótkizdik, – dedi óz kezeginde. – Birinshi goldan keıin biz uıymdasa oınaýdy joǵaltyp aldyq. Sóıtip júrgende, ekinshi goldy da jiberip aldyq. Al ekinshi taımda qoldan kelgenniń bárin jasadyq, biraq dop qaqpaǵa kirmeı qoıdy».
Sonymen, 1 shilde kúni Kıevte ótetin fınaldyq oıynda Ispanııa jáne Italııa quramalary kezdesetin boldy. Bul ekeýiniń de S tobynan shyqqanyn da aıta keteıik. Aınalyp kelgende, bárinen osy top myqty bolyp shyqty.
Serik PIRNAZAR,
«Egemen Qazaqstan».