• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Prezıdent 24 Sáýir, 2019

Qasym-Jomart Toqaevtyń kandıdatýrasyn sezd delegattary biraýyzdan qoldady

1720 ret
kórsetildi

Keshe Nur Otan partııasynyń kezekten tys HIH sezi ótip, onda kún tártibine sáıkes Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti saılaýyna partııa atynan túsetin kandıdatty usyný jóninde másele qaraldy.

Sezdi partııa Tóraǵasynyń birinshi orynbasary Máýlen Áshimbaev ashyp, júrgizip otyrdy. Ol sezge aımaqtyq partııa konferensııalarynda saılanǵan delegattar, Parlament depýtattary, mem­lekettik organdardyń basshylary, ÚEU men BAQ ókilderi qatysyp otyr­ǵa­nyn jarııalady. Sezge 630 delegat saı­lan­ǵan bolsa, sonyń 623-i qatysyp otyr­ǵany da habarlandy. Odan ári kún tártibi be­ki­tilip, sezd óziniń jumysyn bastap ketti. 

Sóz kezegi aldymen partııa Tóraǵasy, Elbasy Nursultan Nazarbaevqa berildi. О́ziniń sózinde Elbasy Qazaqstan jańa kezeńge qadam basyp otyrǵanyn aıta kelip, «19 naý­ryzda men prezıdenttik ókilettigimdi toqtattym. Elimizdiń jarqyn bolashaǵy úshin oılanyp, tolǵanyp, osyndaı ońaı emes sheshim qabyldadym. Memleketti basqarýǵa basshylardyń jańa býyny keletin zaman boldy. Ýaqyt solaı, ómir solaı. Bul is Qazaqstannyń abyroıyn arttyryp, bedelin bıiktete túsedi dep senemin. Bizdiń qazirgi sheshimimiz soǵan qoldaý kórsetip, jaǵdaı jasaıtyn bolady», dedi. 

Odan ári Elbasy aýyr daǵdarys jaǵ­daıynda bastalǵan táýelsiz Qazaqstandy qalyptastyrý joly ońaı bolmaǵanyn eske saldy.

– Ekonomıkanyń jappaı kúı­reýi halyqtyń basym kópshiligin kúızeliske ushyratty. Kóptegen sarapshy et­nosaralyq shıelenister men qaqtyǵystar bolady dep boljam jasady. Biraq biz ózimizdiń egemen elimizde beıbitshilik pen kelisim jaǵdaıynda ómir súrýge laıyqty ekenimizdi búkil álemge dáleldedik. Meniń «aldymen ekonomıka, sosyn saıasat» degen negizgi qaǵıdatym dáleldendi, – dedi Elbasy.  Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti durys júrgizilgen saıasattyń arqasynda eli­mizdiń postkeńestik keńistiktegi qar­qyndy damyp kele jatqan memleketke aınalǵanyn aıtty. Nur Otan partııasynyń Tóraǵasy joldardyń qurylysy men qaıta jóndelýiniń zor nátıjelerin atap ótip, Táýelsizdik jyldaryndaǵy qa­zaq­­stan­­dyqtar tabysynyń ósimine toq­taldy. – Biz úshin eń qıyn bolǵan jyldarda men myńdaǵan jas qazaqstandyqty álemniń úzdik ýnıversıtetterine ji­ber­dim. Búginde ozyq bilim berý júıesin Qazaqstanda qalyptastyramyz. Onyń ózegi Nazarbaev zııatkerlik mektepteri men Nazarbaev Ýnıversıtet bolmaq, – dedi Elbasy.

Nursultan Nazarbaev densaýlyq saq­taý isi men mádenıet salasyndaǵy jetis­tikterge de toqtaldy. 

– Maǵan óz halqymmen birge táýelsiz Qazaqstandy qurý mártebesi buıyrǵanyn maqtan tutamyn. Qıyn zamanǵa qaramastan halqym meniń bastamalaryma árdaıym qoldaý kórsetti. Sonyń arqasynda biz bar­­lyq nátıjege qol jetkizdik. Men eli­­mizdiń halqyna rızashylyǵymdy bil­di­remin, – dedi Qazaqstannyń Tuńǵysh Pre­zı­denti.

Sonymen qatar Nur Otan partııasy­nyń Tóraǵasy Qazaqstannyń odan ári tabys­ty damýyn bizdiń baǵdarymyzdyń sabaq­tastyǵy ǵana qamtamasyz etetinin aıtty. 

– Tórtinshi ónerkásiptik revolıýsııa talaptaryna sáıkes elimizdi tehno­lo­gııalyq jáne ınfraqurylymdyq tur­ǵydan damytýdyń jańa kezeńine qadam bastyq. Sıfrlandyrý jáne ınnovasııany engizý esebinen eńbek ónimdiligi men ekonomıkanyń básekege qabilettiligi artty. Osy aýqymdy jumystardyń bári búkil qazaqstandyqtardyń ál-aýqatyn arttyrýǵa baǵyttalǵan, – dedi Elbasy.

Nursultan Nazarbaev Konstıtýsııa boıynsha ózine bekitilgen ókilettilikterge sáıkes Otanymyzdy órkendetý úshin jumys isteı beretinin aıtty.

– Men Tóraǵa bolyp qala beretin Qazaqstan halqy Assambleıasy aıasynda atqaratyn jumystar kóp. Qoǵamdyq kelisim men ultymyzdyń birligin nyǵaıtý úshin isimizdi jalǵastyra beremiz. Qa­ýip­sizdik Keńesin basqara otyryp, men ózim­niń kópjyldyq tájirıbemdi ishki já­ne syrtqy saıasatty anyqtaı otyryp, eli­mizdi damytýdyń birqatar negizgi máse­lelerin sheshýge baǵyttaımyn. Men buryn­ǵysynsha eń iri Nur Otan saıası par­tııasynyń Tóraǵasy bolyp qala beremin, – dedi Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti. Elbasy Nursultan Nazarbaev tańdap alǵan saıası jáne ekonomıkalyq baǵdar sabaqtastyǵynyń saqtalýyna partııa ke­pil bolýǵa jáne belgilengen min­det­terdiń bárin júzege asyrýǵa tıis ekenin aıtty. 

– Jańǵyrýdyń tıimdiligin, sonyń ishinde partııanyń «Baqytty otbasy», «Qutty meken», «Aýyl – el besigi» jáne «Halyqqa kómek» jobalaryn júzege asyrý aıasynda árbir qazaqstandyqtyń qam­qorlyqty sezinýine qol jetkizýimiz kerek, – dedi Nur Otan partııasynyń Tóraǵasy. Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti el azamattarynan óz atyna kóp­tegen hattar kelip jatqanyn aıtyp, qazaq­stan­dyqtardyń dostyǵy men quqyqtarynyń teńdigi ózgermeıtinine senim bildirdi.

Odan ári Nursultan Nazarbaev Qa­sym-Jomart Toqaevty elimizdegi joǵary laýazymǵa laıyqty úmitker retinde atap, onyń Otan aldyndaǵy sińirgen eńbegi men jetken jetistikterine toqtaldy. 

– Qasym-Jomart Toqaev menimen birge táýelsizdiktiń alǵashqy jyldarynan bastap qyzmettiń túrli salasynda jumys istedi. Ol – uzaq jyldar Syrtqy ister mınıstrligine jetekshilik etip, Qazaqstannyń syrtqy saıasatyn birge qalyptastyrýǵa atsalysqandardyń biri. Onyń dıplomatııalyq dárejesi shetelde joǵary baǵalanady. Qasym-Jomart Toqaevtyń BUU Bas hatshysynyń orynbasary bolǵanyn jáne tájirıbeli memleket saıasatkeri ekenin jaqsy bilesizder, – dedi Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti. Sondaı-aq Elbasy respýblıkalyq qoǵamdyq saılaý shtabynyń jumysyn úılestirýdi tapsyryp, azamattardyń barlyq sanatymen jumys júrgizýdiń qajettiligine nazar aýdardy.

Sóziniń sońynda Elbasy qazirgi jaǵdaıda turaqty damyp, ósip-órkendeý úshin halyqtyń birligi bekem bolýy jáne barsha qazaqstandyqtardyń birlese kúsh-jumyldyrýy qajet ekenin atap ótti.

– Biz bul kezeńdi esh qıyndyqsyz eńseretinimizge senimdimin. Bizdiń maq­satymyz – halqymyzdyń ál-aýqatyn art­tyrý jáne elimizdi odan ári ilgeri­letý. Memleketke qurmet kórsetý, azamat­tardyń bir-birin syılaýy – turaqty­lyq­tyń belgisi, – dedi Nursultan Nazarbaev.

Partııa Tóraǵasy sózin aıaqtaǵan soń sezd jumysyn júrgizip otyrǵan Máýlen Áshimbaev onyń strategııalyq saıasatynyń sa­baqtastyǵyn jáne alda qoıylǵan min­det­terdi qamtamasyz etý úshin barlyq qa­jet­ti is-sharalar atqarylady dep sendirdi. 

Odan ári kún tártibindegi máseleni tal­qylaý bastaldy. Alǵashqy bolyp sóz alǵan memleket jáne qoǵam qaıratkeri Ádil Ahmetov búgingi sezdiń el tarıhynyń taǵdyrsheshti kezeńine dóp kelip turǵanyn aıtty.

– О́tken aıdyń 19-y kúni Tuńǵysh Pre­zı­dentimizdiń halqymyzǵa júrek­jardy úndeýi jarııalanyp, ol pre­zı­denttik bıligin óz erkimen toqtatyp, endigi jerde bılik tizginin Ata Zańymyzǵa sáıkes, Par­lament Senatynyń Tóraǵasy Qasym-Jomart Kemelulyna usynatynyn má­lim­dedi. Árıne, bul tarıhı sheshim­niń ońaı bolmaǵanyna halqymyz túsinistikpen qol­daý bildirgen bolatyn. Elbasynyń taǵylymdy sheshimi el ishinde ǵana emes, halyqaralyq alańda da úlken rezo­nans týdyrdy. Álemdik aqparat qural­darynda ile-shala jaryq kórgen saıasat­ker­lerdiń pikirleri elimizdegi prezı­denttik bılik almasý úderisiniń konstı­týsııalyq zańǵa sáıkes ulasqanyn atap jatty. Bul elimizdiń bolashaq kósh­bas­shy­laryna aýadaı qajet saıası bılik sabaq­tastyǵynyń erekshe úlgisi boldy. Ekinshiden, elimizdiń mańdaıyna qon­ǵan egemendik jyldary qol jetken bıik­terden kókjıekke kóz jibersek, 1991 jy­ly bir sátte shashylyp qalǵan Keńes óki­metiniń kúırendisinen qaıta túlegen Qa­zaq eli búgingi tańda syndarly ishki saıa­sat pen kópvektorly syrtqy saıasattyń arqasynda memlekettik bılik ınstıtýttaryn tolyq qalyptastyryp, ekonomıkalyq damýdyń turaqty jolyna tústi. Mádenı muralarymyzdy qaıta tiriltip, talantty jastarǵa bilim ushtaýǵa úlken jol ashyp berdi.

Elbasynyń tikeleı bastamasy­men «Bolashaq» stıpendııasy aıasynda 1993 jyldan beri 10 myńnan astam qa­zaq­standyq jas muhıt asyp, sheteldik ýnıver­sıtetterde bilim jetildirip, bul kún­de el ekonomıkasynyń damýyna óz úles­terin qosýda. Sondaı-aq el-jurttyń den­saýlyǵyn qunttaýǵa baǵyttalǵan ozyq medısınalyq klasterler de jolǵa qoıyldy. Qarýly kúshterimiz kúsheıip, el qaýipsizdigi nyǵaıtylyp, ekono­mıkanyń qozǵaýshy kúshi bolyp taby­latyn qarjy ınstıtýttary, onyń ishinde zamanaýı Astana halyqaralyq qarjy ortalyǵy da quryldy. Tuńǵysh Prezıdenttiń tikeleı bastamasymen elor­dada «EKSPO-2017: bolashaq energııasy» aıdarymen ótken halyqaralyq kórme de elimizdiń rýhyn oıatyp, dittegen maqsatqa jetti.

О́tken aıda jarııalanǵan tarıhı ún­deýinde Elbasy Qasym-Jomart Toqaev­ty bılik tizginin ustaýǵa eń laıyqty tulǵa degen edi. Endi mine, búgingi sezde Pre­zıdent saılaýyna Nur Otan partııa­synyń atynan usynylatyn biregeı kandıdat Qasym-Jomart Kemeluly ekenin Elbasy túbegeıli aıshyqtady. Bul usynysty sezd delegattary ǵana emes, halqymyz da, BUU sekildi irgeli halyqaralyq uıymdar da qoldaıtyny kúmánsiz. О́ıtkeni Qasym-Jomart Kemelulynyń ózińizben shırek ǵasyr úzeńgiles bola júrip, elimizdiń ishki-syrtqy saıasatyna sińirgen súbeli eńbegi men dıplomatııalyq arenadaǵy salmaǵyn álem qaýymdastyǵy da óte jaqsy biledi, dep atap ótti Á.Ahmetov. Qasym-Jomart Kemeluly el birligi men tutastyq týyn túzý ustap, qa­sıetti de qasterli egemendigimizdi kóz­diń qarashyǵyndaı saqtap, elimizdiń ha­lyq­aralyq arenadaǵy abyroı-ataǵyn asqaq­tataryna senimdi ekenin aıtty. 

Kelesi sóz kezegi Atyraý oblysynyń ákimi, Nur Otan partııasy oblystyq fı­lıalynyń tóraǵasy Nurlan Noǵaevqa berildi. 

– Táýelsizdigimizdiń tańy bozaryp atqan 90-shy jyldary, bolashaǵymyz bulyńǵyr boldy, memleketimizdi de, halqymyzdy da dúnıe júziniń kóbi bilgen joq, – dep bastady ol óziniń sózin. 

– Sol kezderi saıasatta, ekonomıkada, áleýmettik salada Tuńǵysh Prezıdenttiń qabyldaǵan batyl sheshimderi ýaqtyly, der kezinde qabyldaǵan sheshim ekenin búgingi kúnniń bıiginen tarıh dáleldep otyr. Ishki jáne syrtqy saıasattaǵy ustanymynyń arqasynda Elbasyna sengen álemdegi Chevron, Exxonmobil, ENi, Total, Shell sekildi alpaýyt ınves­torlar elimizdiń ekonomıkasyna asa iri kólemde ınvestısııalar quıdy. El eko­no­mıkasy qysqa merzimde aıaqqa turyp, qarqyndy damý júıesine túsip, álem­dik deńgeıdegi iri jobalar nátıjeli júzege asty. Qazirgi tańda, tórtkúl dú­nıeni qarjylyq daǵdarys sharpyp otyr­ǵan jaǵdaıda, sheteldik ınvestorlar El­basyna senip, táýelsizdigimizdiń munaı-gaz sektoryndaǵy alǵashqy qarlyǵashtary – «Teńiz», «Qarashyǵanaq», «Qashaǵan» jobalaryn keńeıtýde. Tek «Teńiz» jobasyn keńeıtýge 37 mlrd dollar ınves­tısııa salynady.

Byltyr buryn-sońdy bolmaǵan re­kordtyq 90 mln tonna munaı men gaz kondensaty óndirildi. Elimiz álemdegi iri munaı óndirýshi memleketter qataryna qosyldy. Úsh munaı óńdeý zaýytynyń tehnologııalyq jańǵyrtylýy aıaqtalyp, halyqaralyq standartqa saı benzın men avıasıalyq kerosınniń óndirisi elimizdiń óz qajettiligin tolyq qamtamasyz etti.

Tuńǵysh Prezıdenttiń basshylyǵymen iske asyp jatqan ındýstrııalandyrý saıa­satynyń biregeı jobasy – «Atyraý gaz-hımııa keshenine» osy salanyń kósh­basshylary – sheteldik ınvestorlar 6,5 mlrd dollar salýǵa nıetti. «Nurly jol» baǵ­darlamasy aıasynda óńirlerde sapaly avtomobıl joldarynyń qurylysy júr­gizilýde, sonyń biri «Aqtóbe-Atyraý-Astrahan» tas jolynyń jańǵyrtý ju­mystarynyń bastalýyn turǵyndar úlken qýanyshpen qabyldady.

Iske asyp jatqan memlekettik baǵdar­lamalar arqasynda barlyq óńirlerde áleýmettik nysandar boı kóterip, ınfra­qurylym damyp, qazaqstandyqtardyń tur­mysy jaqsaryp, ál-aýqaty artty. Atyraý oblysynda, táýelsizdiktiń al­ǵash­qy jyldarymen salystyrǵanda, tur­ǵyn úı salý kórsetkishi bes esege artyp, ol jylyna 800 myń sharshy metrdi qu­rady. Turǵyn úı qory 2001 jylmen sa­lystyrǵanda, eki esege ósip, 12,5 mln sharshy metr boldy.

Nur Otan partııasynyń XVIII sezinde jarııa etilgen «Halyqqa kómek», «Ba­qyt­ty otbasy», «Aýyl – el besigi», «Qutty meken» partııalyq jobalary óńirlerde bastaý alyp, azamattardyń muqtajyna dáıekti jaýap jáne úlken qoldaý boldy. О́ńirimizde kóp balaly analarǵa jár­demdesýge baǵyttalǵan «Isker ana» jo­basy iske qosylyp, nıet bildirgen 500-den astam ananyń búgingi kúni 100-i 8 mamandyq boıynsha bilim aldy, kýrs­ty sátti aıaqtaǵan qatysýshyǵa óz isterin bastaý úshin granttar berý kózdelýde.

Aldymyzda turǵan endigi basty maqsat – Tuńǵysh Prezıdentimiz – Elbasy saıasatynyń altyn arqaýy, basty ózegi bolǵan el birligi men yntymaǵynyń jara­symdy jalǵasyn qamtamasyz etý. Elba­synyń senimdi kómekshisi, úzeńgiles seri­gi, álemdik saıasattyń aýjaıyn jaq­sy túsinetin, el múddesi jolynda qajet sheshim qabyldaı alatyn saıasatker re­tinde Qasym-Jomart Kemeluly Elba­sy­nyń strategııalyq bastamalaryn jalǵas­tyryp, halqymyzdy bir maqsat, bir múd­dege jumyldyra alatynyna senim­dimiz. Májilis depýtaty, Nur Otan partııasy fraksııasy tóraǵasynyń orynbasary Irına Aronova óz sózin «búgin biz erekshe sezd ótkizip otyrmyz» dep bastady.

– Búgingi oqıǵa Qazaqstan tarıhynyń jańa betine jazylary anyq. О́ıtkeni ol elimizdiń bolashaq taǵdyryn aıqyn­daıdy. Tuńǵysh Prezıdenttiń óz ókilet­tigin merziminen buryn toqtatqany mıllıon­daǵan qazaqstandyqtardy tolǵandyrǵan oqıǵa boldy. Alaıda bul oqıǵa Elbasy sıpatynyń taǵy bir kúshin kórsetti. 

Tuńǵysh Prezıdent árqashanda hal­qy­men birge bolyp, óziniń dana sheshim­derimen bizdi qoldap otyratynyna senimdimin. Onyń eń durys jáne birden bir tapqyr sheshimderi Qazaqstannyń kórkeıe túsýine áli de qyzmet etetin bolady, – dedi ol. 

Elbasynyń «Eldiń eń basty saıası kúshi bolý degenimiz – bul basqarý emes, qyzmet etý» degen sózin eske alǵan I.Aronova, bul sózder barlyq nurotan­dyq­tardyń negizgi leıtmotıvi bolatynyn atap ótti. 

– Táýelsizdik jyldarynda biz buryn múlde atalmaǵan bıik tabystarǵa qol jetkizdik, bizdiń partııamyz eldegi ne­gizgi saıası kúshke aınaldy. Ol kóp­shi­lik halyqtyń partııasy ataǵyna da qol jetkizdi. Sonyń bári partııa kósh­bas­shy­synyń halyq arasyndaǵy zor bedeliniń arqasynda boldy, – dedi. 

Sondaı-aq ol 90-jyldary El­ba­synyń Qostanaı oblysy dıqandarymen kezdeskende aıtqan: «Jer qansha kerek bolsa, sonsha alyńdar! Meniń senderge odan basqa qazir beretinim joq», degen sóz­derin eske alyp, onyń árqashanda ha­lyqpen jaqyn bolǵanyn eske saldy. 

Sóziniń sońynda I.Aronova Elba­sy­nyń usynǵan kandıdatýrasyn nur­otan­dyqtardyń bir kisideı qoldaıtyn­dyqtaryna senim bildirdi. 

Al sport ardageri, Olımpıada chempıony, Qazaqstannyń Eńbek Eri Jaqsylyq Úsh­kempirovtiń aıtýynsha, qalasy nurǵa, da­lasy jyrǵa toly mem­leketimizdiń me­reıi ústem, keleshegi kemel ekeni barshaǵa aıan. 

– Uly dala eli – Elbasynyń parasat­ty sheshimi, eren erliginiń arqasynda álem­degi qaryshtap damyǵan 50 memle­ket­tiń biri retinde eńse tiktedi. Kúlli álem Qazaqstannyń áleýetin moıynda­dy. Áleýmettik-ekonomıkalyq ahýa­ly zor ekenine senim artty. Tuńǵysh Pre­zı­dentimizdiń qashanda parasatty she­shim shyǵaratyn asqaq turpaty men qabi­le­tine el bolyp súısinemiz. 19 naýryz kúni prezıdenttik ókilettikti toqtatýdy uı­ǵar­dyńyz. Osynaý asyl oıyńyz alty Alash­tyń júregin tolqytqany jasyryn emes.

El Prezıdenti Qasym-Jomart Ke­mel­uly sizdiń uly jolyńyzdy jal­ǵastyrýdy murat etip, arnaly isterdi ári qaraı iske asyrý týraly jalpy halyqqa Úndeý joldady. 9 maýsym kúni Prezıdent saılaýyn ótkizý týraly sheshim qabyldady. Bul der ýaqytynda qabyldanǵan, óte durys sheshim boldy. О́ıtkeni el turaqtylyǵy men ári qaraı damýyndaǵy negizgi mindetterdi ýaqyt kúttirmeı jalǵastyrýymyz qajet, dep atap ótti Eńbek Eri.

J.Úshkempirov kók baıraǵymyz kók júzinde jelbiregen kúnnen búginge deıin uly ister jasalǵanyna, sonyń biri retinde qydyr daryǵan «Jer jánnaty Jetisý» jerindegi jetistikterge de toqtaldy. 

– Agrarly aımaq sanalatyn Almaty oblysynda 2 mıllıonnan astam halyq beıbit turmys keshýde. Olardyń 80%-y aýyldyq jerde turady. Biz­diń oblys Qa­zaq­stannyń basqa aımaq­tary sekildi san sala boıynsha el ekono­mı­kasynyń artýyna aıryqsha yqpal etýde.

Áleýmettik-ekonomıkalyq damý kórsetkishi de joǵary. Qant qyzylshasy, júgeri, kartop óndirý isi boıynsha kór­setkishin jylda jańartyp jatyr. Sol sekildi sport salasynda Jetisý jerinen shyqqan sańlaqtar álemdik, halyqaralyq, respýblıkalyq dúbirli dodalarda qor­jyndy altynǵa toltyryp keledi. Má­selen, 2018 jyly 637 sportshymyz jeńis tuǵyrynan kórindi. Kók týymyzdy kókke jelbiretti, – dedi ol.  Sóziniń sońynda J.Úshkempirov  par­tııanyń osy bir dáýletti, sáýletti baǵy­tyn ári qaraı jalǵastyrý qajettigine toqtalyp, bul úshin partııa usynǵan kandıdat – Qasym-Jomart Toqaevty biraýyzdan qoldaıtynyn aıtty. 

Kelesi sóz kezegi Ulttyq kásipkerler palatasynyń basqarma tóraǵasy Abylaı Myrzahmetovke berildi. 

– Memleket táýelsizdigin alǵannan bergi ýaqytta elimizde teńdessiz oń óz­ge­rister jasaldy. Qazaqstan Respýblı­kasynyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy Nursultan Ábishuly Nazarbaev jańa ári damyǵan Qazaqstannyń irgesin qala­dy. Zaýyttardyń toqtap, azyq-túlik tapshy­lyǵyn sezingen 90-jyldary bol­ǵan úl­ken daǵdarysty ótkizdik. Ol jyl­dary jekemenshik jáne jeke kásip­kerlik degen uǵym da qalyptaspaǵan bolatyn, – degen A.Myrzahmetov odan ári El­basynyń ın­vestorlarǵa jaıly, ashyq eko­nomıkalyq saıasat júrgizýiniń arqasyn­da el ekonomıkasyna 300 mlrd AQSh dol­laryna teń ınvestısııa quıylǵanyn atap ótti.

– Biz qazir álemniń básekege qabiletti 50 eliniń qataryna endik. Endi damyǵan 30 eldiń qataryna ený strategııasy júzege asyrylyp jatyr, – dedi.

A.Myrzahmetov elde júrgi­zilip jat­qan ekonomıkalyq refor­malardyń du­rystyǵyna toqtalyp, olardyń utym­dy­lyǵyn saralap berdi ári shaǵyn jáne orta bıznestiń jedel damyp kele jatqanyn qanaǵatpen atap ótti. 

– Bizdiń maqsat – shaǵyn jáne orta bıznestiń IJО́-degi úlesin 50 paıyzǵa jetkizý. Bul Elbasynyń bıznestiń aldyna qoıǵan naqty tapsyrmalarynyń biri. Búgingi tańda Qazaqstanda bıznespen 1,2 mıllıon adam aınalysýda. Olar 3 mıllıonnan artyq jumys oryndaryn ashty, – degen ol sóziniń qorytyndysynda bylaı dedi:

– Búgin Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti saılaýyna partııa atynan kandıdat usynylyp otyr. Kásipkerlik qaýymdastyǵy Tuńǵysh Prezıdent – Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń stra­te­gııalyq baǵyty jalǵasa beretinine senimdi. Bul – ekonomıkany modernızasııalaý, áleýmettik-ekonomıkalyq turaqtylyq pen beıbitshilik. Bızneske eń aldymen turaqtylyq pen erteńge degen senimdilik kerek. Bul aıqyn ekonomıkalyq jaǵdaıda ǵana qalyptasady. Sondyqtan partııa atynan usynylatyn kandıdattyń El­ba­sy bastaǵan baǵytty ári qaraı jal­ǵas­tyratynyna senimdimiz. 

О́z kezeginde respýblıkalyq «Aıqyn» gazetiniń bas redaktory Nurtóre Júsip el ómirindegi eń jaýapty kezeńde jınalyp otyrǵandaryna nazar aýdardy. 

– Elbasynyń prezıdenttik ókilettigin óz erkimen toqtatý týraly aqyl men parasatqa toly sheshimin saıası sarapshylar «Bılik tranzıtiniń qazaqstandyq úlgisi» dep baǵalap jatyr. Kez kelgen saıasatker úshin mundaı sheshim qa­byl­daý – úlken másele, – deı kelip, Tuńǵysh Prezıdent – Elbasynyń tarıhı she­shimderine toqtalyp ótti. Sonyń ishinde Qazaqstannyń jańa damý jolyn tańdap, naqty reformalardy júzege asyr­ǵanyn, ata-babamyz armandaǵan Táýel­siz Qazaqstandy óz qolymen qur­ǵanyn, Saryarqanyń tósine baıtaq astana salǵanyn, shekaramyzdy shegendep, el irgesinen shı de, shý da shyqpaıtyn qylǵany aıtyldy. Sonymen birge Elbasynyń Qazaq degen ultty aıdaı álemge tanytqanyn, BUU tórinen qazaqsha sańqyldap sóz sóılegenin, júzdegen ult pen ulys ókilderin biriktirgenin aıtty. Ulttyń rýhyn kóterýge arnalǵan «Mádenı mura», «Rýhanı jańǵyrý», «Uly dalanyń jeti qyry» baǵdarlamalaryna toqtala kelip, «Joǵymyz túgendeldi! Tarıhymyz, kóne mádenıetimiz, ulttyq rýhymyz qaıta jańǵyrdy!» degen ol, ulttyq baspasózdiń de qalyptasyp, Qazaqstan jýrnalıstıkasynyń Táýelsizdik tusynda aıtarlyqtaı shyńdalǵanyn atap aıtty. «Elbasymyzdyń barlyq bastamalarynyń máni men mańyzyn halyqqa jetkizý, túsindirý, nasıhattaý jolynda BAQ ókilderiniń eńbegi óte zor. Aqıqatty joqtaǵan, ataly sózge toqtaǵan elmiz. Búgingi qazaq jýrnalıstıkasy – qoǵamdaǵy tatýlyq pen turaqtylyqtyń, bereke men birliktiń uıytqysy. Ásirese, qazaqtildi basylymdar Ulttyq Táýelsizdiktiń shynaıy janashyrlary boldy. Qınalǵanǵa – demeý, muńaıǵanǵa medet boldy. Bir zamanda Napoleon: «Jýrnalıster – kúńkildek, synshy ári keńesshi. Myńdaǵan jaý áskerinen góri, jat pıǵyldy tórt gazetten kóbirek qorqý kerek», – degen eken. Bizdiń ulttyq jýrnalıstıka eshqashan jat pıǵyldy bola almaıdy! Eldik pen Memlekettik ıdeıa, Ulttyq Táýelsizdik máseleleri basty basymdyq bola beredi», – dedi N.Júsip.

Sóziniń qorytyndysynda kezekten tys prezıdent saılaýyn ótkizýdi búkil Qazaqstan halqy qoldap otyrǵanyn aıtqan ol:sezd usynyp otyrǵan kandıdat Qasym-Jomart Toqaev elge – tanymal tulǵa. Bárimiz jaqsy bilemiz. Qazaq mádenıetine, ádebıetine, ónerine shynaıy janashyr jan. Elde, halyqaralyq deńgeıde qurmeti men abyroıy bar azamattyń qazaq múddesi úshin adal qyzmet jasaıtyndyǵyna senim mol», – dedi ol.

Budan keıin de birneshe adam sóz sóılep, Elbasy N.Nazarbaev usynǵan Qasym-Jomart Toqaevtyń kandıdatýrasyn qoldaıtyndyqtaryn bildirdi. Jaryssózder aıaqtalǵan soń bul usynys daýysqa salynǵanda barlyq delegattar Q.Toqaevtyń kandıdatýrasyn biraýyzdan qoldady.  Odan ári Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti, 9 maýsymda bolatyn kezekten tys prezıdent saılaýynda Nur Otan partııasynyń atynan túsetin úmitker Q.Toqaev sóz aldy.

Qasym-Jomart Toqaev ózine zor senim artyp, Nur Otan partııa­sy atynan Qazaqstan Prezıdenttigine úmitker etip usynǵan Elbasyna shyn júrekten alǵys aıtty.

– Memleketimizdiń negizin qalaǵan uly tulǵanyń maǵan artqan jaýapkershilik júgin búkil bolmysymmen sezinemin! Sondyqtan senimge sert berip, úlken úmittiń údesinen shyǵý úshin bar qajyr-qaıratymdy jumsaımyn. Partııa Tór­aǵasy, Elbasy 19 naýryz kúni óziniń tarıhı Úndeýinde: «Táýelsiz Qazaqstanymyzdy, ortaq Otanymyzdy, máńgilik elimiz­di saqtaı bilińder» dedi! Árbir qazaq­stan­dyqtyń júregine jol tapqan bul sóz­der meniń de boıtumardaı buljymas ustanymym bolady. Qazirgi aýmaly-tókpeli zamanda qubylamyzdan jańylmaý úshin bizdiń baǵytymyz aıqyn! Baıtaq elimizdi bekemdep, bolashaǵymyzdyń baǵdaryn bekitip bergen Elbasy amanaty bizdi bıik belesterge jeteleıdi. Keshegini umytpaı, keleshekti ulyqtaý – kıeli Tá­ýel­sizdik aldyndaǵy basty paryzymyz! – dedi.

Sondaı-aq Q.Toqaev saılaýda jeńiske jetken jaǵdaıda Tuńǵysh Prezıdenttiń strategııalyq jolyn, atap aıtqanda, áleý­mettik saıasatyn, Bes ınstıtýttyq reformasyn,«100 naqty qadam» Ult josparyn jáne ózge de aýqymdy bastamalaryn jal­ǵastyrýdy ózine paryz sanaıtynyn atap kórsetti.

Sóziniń sońynda Q.Toqaev tarıhtyń jańa taraýyn bastaǵan Qazaqstan taǵy bir mańyzdy kezeńniń aldynda turǵanyn aıta kelip, «Osyndaı asa jaýapty sátte Elbasynyń senimi, partııanyń qoldaýy maǵan erekshe kúsh-qýat beredi! Men dástúr sabaqtastyǵyn saqtaı otyryp, ıgilik jáne ádilet jolyn tý etip, qarqyndy damýdy jal­ǵastyrýǵa bar kúshimdi salamyn!» – dedi.

Aqan BIJANOV,

Fılosofııa, saıasattaný jáne dintaný ınstıtýtynyń dırektory: 

– Tuńǵysh Prezıdentimiz N.Nazarbaev óziniń prezıdenttik ókilettigin óz erkimen toqtatqannan beri alǵashqy prezıdent saılaýyna Nur Otan partııasy óziniń kandıdatýrasyn usyndy. Bizdiń memleketimizdiń ishki jáne syrtqy saıasatynyń bolashaǵy bizdiń búgingi usynǵan kandıdatymyzdyń is-áreketine tikeleı baılanys­ty. 

Jalpy tarıhta «bárin de kadrlar sheshedi» degen sóz bar ǵoı. Sondyqtan bizdiń usynǵan kandıdatymyz el­diń bolashaq damýyn qamtamasyz etip, barlyq bıik arenalarda eldiń múddesin qorǵaı alatyn bolýy ke­rek. Osy turǵydan alǵanda qazirgi Prezıdent Qa­sym-Jomart Toqaevty barlyq talaptarǵa ­jaýap bere alatyn tulǵa, laıyqty kandıdat dep sa­­naı­­myn. Biz ol kisimen birneshe jyl boıy Se­nat­­tyń qabyrǵasynda birge qyzmet ettik. Sol kezde onyń joǵary deńgeıdegi memleketshil, iri tulǵa eken­digine ábden kózimizdi jetkizgen bolatynbyz.  Tuńǵysh Prezıdentimiz – Elbasy Nursultan Nazarbaev sezde onyń biraz qyrlaryn atap berdi. Sonyń ishinde dıplomatııalyq qyzmettiń barlyq qyr-syryn meńgergenin de aıtty. Al bizdiń bolashaq Memleket basshysyna osy óner qajet ekeni belgili.

Berik Ábdiǵalıuly, saıasattanýshy:

– Búgin Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy Nursultan Nazarbaev Nur Otan partııasynyń kezekten tys HIH sezinde Qasym-Jomart Toqaevtyń aıqyn saıasat júrgizýdiń qanshalyqty mańyzdy ekenin biletinin, árbir iske úlken jaýapkershilikpen qaraıtynyn aıtyp, zor senimmen aldaǵy ótetin Prezıdent saılaýyna partııa atynan kandıdat retinde usyndy. Nur Otan partııasy – halyqtyń ál-aýqatyn kóterýge baǵyttalǵan áleýmettik baǵdarlamalardyń bastamashysy. Osy partııanyń atynan saılaýǵa túsetin Qasym-Jomart Kemeluly Elbasynyń strategııalyq jolyn jalǵastyratyn laıyqty kandıdat dep sanaımyn. Ol – halyq arasynda tereń oıly, taza adam retinde tanylǵan, ózi qyzmet atqarǵan salalarda jaǵymsyz sóz shyqpaǵan, álemdik saıasatta bedeli bar bilikti maman. Halyqaralyq deńgeıdegi sarapshylardyń pikiri osyǵan saıady. Elbasynyń joly – egemen elimizdiń damyp-órkendeýiniń, tynyshtyǵy men tatýlyǵynyń aıshyqty kórinisi. Osy yntymaǵymyz ben birligimizdiń negizi – sabaqtastyq. Sondyqtan Elbasynyń senimdi izbasary Qasym-Jomart Toqaevtyń kandıdatýrasyn sezge qatysqandar biraýyzdan qoldady. Bul sheshimdi erteń saılaý kezinde halyq ta qoldaıdy dep oılaımyn.

Asqar NURShA, Almaty menedjment ýnıversıtetiniń Memlekettik saıasat jáne quqyq joǵary mektebiniń dekany:

– Nur Otan partııasynyń kezekten tys HIH sezi Prezıdent saılaýynyń aldyndaǵy mańyzdy oqıǵa boldy. Sebebi bul sezde elimizdegi basty partııanyń atynan túsetin kandıdat naqtylandy. Partııanyń tańdaýy – Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń Qasym-Jomart Toqaevqa bildirgen zor senimi, júktegen úlken jaýapkershiligi. Qasym-Jomart Toqaev Qazaqstan Prezıdentiniń mindetin atqarǵan alǵashqy kúninen bastap óziniń bas­ty ustanymy ádilettilik ekenin, onsyz qoǵam esh­qashan damymaıtynyn aıtty. Bul óz kezeginde ilge­­rileýge, Qazaqstandy básekege qabiletti el retin­de al­ǵa jyljytýǵa jol ashady. Al onyń negizi – sa­baq­tas­tyq, turaqtylyq, Elbasy saıasatyn jalǵas­tyrý. Nur Otan partııasynyń bul tańdaýyn men de qol­daımyn. Q.Toqaev shyn máninde halyqaralyq saıası alańda bedeli bar memleket qaıratkeri, tájirıbeli maman,  bilikti saıasatker. Elbasynyń strategııalyq bastamalary – elimizdi órkendetýdiń, halyqtyń turmysyn jaq­sar­týdyń aıqyn baǵyt-baǵdary. Osy joldan aınymaıtyn Q.Toqaev el kútken úmittiń údesinen shyǵady dep senemin.

Muhtar ERKETAEV,

Nur-Sultan qalalyq Qoǵamdyq keńesiniń hatshysy: 

– Bizdiń partııa eldegi turaqtylyq pen ty­nysh­tyqtyń nyǵaıa túsip, eldiń irgesi odan ári nyq­talǵanyn qalaıdy. Ol úshin memleket basyndaǵy adamnyń senimdi, bilikti bolǵany kerek. Osy oraıda men aldymen prezıdenttiń halyq atynan saılanýy da óte durys sheshim boldy dep sanaımyn. Búkil eldiń atynan málimdemeler jarııalaıtyn tulǵanyń halyqtyń qoldaýyna ıe bolǵany durys qoı. Mine, búgin bizdiń kandıdatymyz belgili boldy. Qasym-Jomart Toqaev Tuńǵysh Prezıdentimizdiń senimdi serigi, Qazaqstannyń Táýelsizdik alǵan shaǵynan bas­tap onyń janynda birlesip qyzmet etip keledi. О́zine júktelgen barlyq mindetterdi abyroımen oryndaǵan. Halyq ol kisini tek jaqsy jaǵynan biledi.  Árıne, barlyq saıası partııalar men qoǵamdyq uıymdar da óz kandıdattaryn usynady ǵoı. Halyq sol úmitkerlerdiń ishinen laıyqtysyn tańdaıdy dep senemin.

О́mirzaq OZǴANBAEV,

Respýblıkalyq ardagerler uıymy Ortalyq keńesi tóraǵasynyń orynbasary:

– Sezde óte mańyzdy sheshim qabyldandy. Ol Qazaqstan qoǵamynyń birligi men tutastyǵynyń dálelindeı bolyp ótti. Sezd biraýyzdan elimizdegi eń joǵarǵy laýazym­dyq qyzmetke saılanýǵa Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń usy­nysymen Qasym-Jomart Kemeluly Toqaevtyń kandıdatýrasyn qoldady.  Bul sheshim óte durys boldy dep esepteımiz. О́ıtkeni elimizde turaqtylyq ornat­qan bu­rynǵy saıasatty bul adam jalǵastyra alatynyna senimdimiz. Elimizde rýhanı jańarýdyń, jalpy jańǵyrýdyń  bastalǵan shaǵynda Mem­leket basyna osyndaı jańa tulǵanyń kelgeni oryndy.  Qasym-Jomart Kemeluly eli­mizdiń qa­lyp­tasýyna, halyqaralyq bedeliniń ar­­týyna El­basynyń serigi retinde ólsheýsiz kóp eńbek sińirdi. Ony halqymyz jaqsy biledi. Men hal­qymyzǵa baıandy beıbitshilik, baqytty tur­­mys, serpindi damý tileı otyryp, ózderiniń la­ıyq­ty kóshbasshysyna adaspaı daýys berýin tileımin. 

Sońǵy jańalyqtar