Jylyna 6 myń páter tapsyrylady
Sonymen Elbasy tapsyrmalaryn júzege asyrý úshin qabyldanǵan «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine turǵyn úı qatynastary máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» Zańy boıynsha «Turǵyn úı qatynastary týraly», «Memlekettik jastar saıasaty týraly», «QR Memlekettik nagradalar týraly» zańdaryna túzetýler engizilmek.
Atap aıtqanda, kóp balaly otbasy uǵymyn «Neke (erli-zaıyptylyq) jáne otbasy týraly» kodeksine sáıkes keltirý qarastyrylǵan.
Zań boıynsha baıandama jasaǵan Májilis depýtaty Shavhat О́temisov: «Satyp alý quqyǵynsyz jalǵa beriletin turǵynjaı» uǵymy engiziledi. Bul tabysy tómen halyqtyń áleýmettik osal toptaryna arnalǵan satyp alý quqyǵynsyz jalǵa beriletin turǵyn úıdiń turaqty kommýnaldyq qoryn qurýǵa múmkindik beredi», – dedi.
«Altyn alqa», «Kúmis alqa» ıeleri nemese buryn «Batyr ana», sondaı-aq I jáne II dárejeli «Ana dańqy» ataǵyn alǵan kóp balaly analar men kóp balaly otbasylar sanaty úshin turǵyn úı alýǵa jeke kezektilik engizilmek.
– Bul sanattaǵylarǵa turǵyn úıdi birinshi kezekte alý quqyǵynyń berilgeni – osy zań jobasynyń mańyzdy ózgeristeriniń biri bolyp sanalady. Osy sanatqa jatatyn úı alýǵa úmitkerlerdi turǵynjaı alǵanǵa deıin kezekten shyǵarýǵa bolmaıdy. Qazirgi ýaqytta kezekte turǵan kóp balaly otbasylardyń sany – 31 725. Kóp balaly otbasylardy jalǵa beriletin turǵyn úımen qamtamasyz etý maqsatynda «Nurly jer» baǵdarlamasy boıynsha jyl saıyn 50 mlrd teńge qarajat bólinetin bolady. Osynyń arqasynda jylyna keminde 6 myń páter tapsyrylady, – dedi Sh.О́temisov.
Sonymen qatar memlekettik josparlaý júıesiniń sheginde satyp alý quqyǵynsyz jalǵa beriletin turǵyn úıdi jáne onyń kólemin aıqyndaýǵa mańyz beriledi. Bul norma kóp balaly otbasylardyń turǵyn úı problemalaryn sheshýge qarajatty tikeleı jáne maqsatty túrde bólýge negiz bolmaq. Bul arqyly jalǵa beriletin úıdiń kólemi ósedi degen úmit bar.
Oǵan qosa, memlekettik jastar saıasatynyń negizgi baǵyttaryna jumys isteıtin jastar úshin qoljetimdi baspana júıesin damytýdy engizý, sondaı-aq memlekettik jastar saıasaty jónindegi ýákiletti organdy satyp alý quqyǵynsyz jalǵa beriletin turǵyn úıdi berý qaǵıdalaryn bekitý quzyretimen qamtamasyz etý máselesi qarastyrylǵan.
– Bul túzetýler Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasynyń tapsyrmasy boıynsha jumys isteıtin jastardy jalǵa beriletin turǵyn úımen qamtamasyz etý úshin ázirlengen tetikti júzege asyrýǵa múmkindik beredi. «Nurly jer» baǵdarlamasynyń aıasynda 2019-2025 jyldary Nur-Sultan, Almaty jáne Shymkent qalalarynda jumys isteıtin jastar úshin jyl saıyn keminde 1 myń jalǵa beriletin turǵyn úı salý josparlanýda. Árıne, jumys isteıtin jastar úshin bul jaqsy múmkindik. Osylaısha qaralyp otyrǵan zań jobasynyń qabyldanýy kóp balaly otbasylardyń jáne jumys isteıtin jastardyń baspana máselesin jedel sheshý úshin zańnamalyq negizdi qalyptastyrady, – dedi depýtat.
Turǵyn úı máselesi qashan túbegeıli sheshiledi?
Osy Zańǵa baılanysty Senat Tóraǵasy Darıǵa Nazarbaeva Indýstrııa jáne ınfraqurylymdyq damý mınıstriniń birinshi orynbasary Qaıyrbek О́skenbaevty suraqtyń astyna aldy.
D.Nazarbaeva aldymen turǵyn úı máselesin sheshýde tek memleket qarajatyna ıek arta bermeı, basqa da sheshý joldary bar-joǵyn surady.
Mınıstrlik ókiliniń aıtýyna qaraǵanda, qazir elimizde 487 000 azamat páter kezeginde tur. Al árbir páterdiń sharshy metriniń baǵasyn 140 myń teńgeden eseptegende, oǵan ınjenerlik kommýnıkasııalar shyǵynyn qosa alǵanda, bul kezektiń suranysyn tolyq qamtamasyz etý úshin shamamen 6 trln teńgedeı qarajat kerek.
Osy oraıda Darıǵa Nazarbaeva qurylys salasyna jappaı serpilis ákeletin naryqtyq yntalandyrý tetikterin tabý kerektigine basa nazar aýdardy. О́ıtkeni bıýdjettiń de múmkindigi shekteýli. Onyń birden-bir joly – naryqtan ınvestısııa tartý.
– Aımaqtarda Turǵyn úı qurylysy kombınattary bar. Bizdiń bilýimizshe, olardyń júktemesi kóp emes. Tipti birqatary óz múmkindikteriniń úshten bir nemese jartysynyń kóleminde ǵana jumys istep tur. Sebebi tapsyrys joq. Osy oraıda, Úkimet tyǵyryqtan shyǵýdyń joldaryn qarastyryp jatyr ma? – dedi Senat Tóraǵasy.
Q.О́skenbaev halyqaralyq tájirıbelerdiń saralanyp jatqandyǵyn aıtty.
– Búginde turǵyn úı problemasy barlyq aımaqta birinshi kezekte tur. Alaıda, ókinishke qaraı, qurylys qarqyny qazirgi suranysty óteýge ilese almaı keledi. О́ńirlerde jer kezeginde turǵandardyń sany on myńdap sanalady. Jer telimin alǵandar eshkimge alaqan jaımaı-aq baspanalaryn turǵyzyp jatyr. Al jergilikti atqarýshy oryndar ınfraqurylymdyq damýǵa qarjy jetkiliksizdigin aıtyp, bul kezekti úlkeıtip jiberdi. О́z kezeginde árbir salynǵan úı páter kezegindegilerdiń qataryn eki esege deıin azaıtar edi. Bul sondaı-aq jer, múlik salyqtary men kommýnaldyq qyzmet úshin tólenetin aqy esebinen jergilikti bıýdjetterdiń kiris bóligin arttyrady emes pe. Sondyqtan bul máselege basa nazar aýdarý qajet. Múmkin sheneýnikter turǵyn úı qurylysyna halyqtyq bıýdjetten qarajat alyp ıgerýge múddeli bolsa, bul – basqa másele. Jyl saıyn qalmaı kele jatqan bul máseleni túbegeıli birjaqty etip sheshý kerek, – degen Senat Tóraǵasy qabyldanǵan Zańnyń áleýmettik mańyzyn da atap ótti.
Jalpy otyrys barysynda Parlament Májilisi maquldaǵan «Kaspıı teńizinde tosyn oqıǵalardy bolǵyzbaý týraly kelisimdi ratıfıkasııalaý týraly» jáne Parlament Májilisi maquldaǵan «2013 jylǵy 24 jeltoqsandaǵy Qazaqstan Respýblıkasy men Reseı Federasııasy arasyndaǵy áskerı-tehnıkalyq yntymaqtastyq týraly shart sheńberinde beriletin áskerı maqsattaǵy ónimniń bolýyn jáne nysanaly paıdalanylýyn baqylaýdy júzege asyrý tártibi týraly kelisimdi ratıfıkasııalaý týraly» zań jobalary qabyldanyp, dástúrli depýtattyq saýaldar jarııa etildi.