Mıtıngte sóz alǵan oblys basshysy Erlan Qoshanov qaskóı júıeniń jazyqsyz qurbandaryn eske alý úshin Qaraǵandy jerine arnaıy kelgen qaýymǵa alǵys sezimin jetkizdi.
– Adamzat tarıhyndaǵy aıtyp jetkizgisiz qasirettiń osynda turǵan árbir adamǵa qatysy bar, sol sebepti de bizdiń tarıhymyzdaǵy bul qaıǵyly kezeńdi umytýǵa esh qaqymyz joq. Sol kezdegi zulmattan Qazaqstannyń kórnekti qaıratkerleri de jazyqsyz japa shekti, qurban boldy. Olardyń arasynda bıyl týǵanyna 125 jyl tolatyn bizdiń jerlesimiz Sáken Seıfýllın de bar. Aqynnyń jáne sol qasiretke toly dáýirdiń barlyq qurbandarynyń rýhy máńgi este saqtalady, – dedi oblys ákimi.
Sondaı-aq, mıtıngte sóz sóılegen Ońtústik Koreıa Respýblıkasynyń Qazaqstandaǵy Tótenshe jáne О́kiletti Elshisi Kım Desık jyl saıyn osy jerge kelip, qurbandardy eske alý sharasyna qatysýdy dástúrge aınaldyrǵanyn aıtty.
– Árıne, zulmat jyldardyń órti koreı halqyn da sharpyp ótti. 1937 jyly Qazaqstanǵa 500 myńǵa jýyq koreıler zorlyqpen kóshirilgen eken. Sol kezde olar qurǵan koreı dıasporasy kúni búginge deıin jumys istep tur. Men olarmen baılanysty úzgen emespin jáne olardyń arasynda maqtan etýge turarlyq adamdar kóp, – dedi elshi myrza.
Mıtıngte saıası qýǵyn-súrginge ushyraǵandardyń búgingi urpaqtary da ata-babalary týraly estelikterimen bólisti. Solardyń biri, zulmat qurbany Zııavd Dosaevtyń urpaǵy aıtqan áńgime jurtty beı-jaı qaldyrmady.
– Meniń ata-anamdy Osakarov aýdanynyń Pıonerskoe aýylyna jer aýdarǵan. Ol ýaqytta eldi mekende turatyn grekter, Kýban kazaktary, nemister, sheshender, ıngýshtardyń bári qýǵynǵa ushyraǵandar sanatynan bolatyn. 1952 jyly men mektepke bardym. Áli esimde, Stalın qaıtys bolǵan kezde jylamaǵanym úshin mektepte meni taıaqpen sabaǵan edi. Munyń bári, árıne, ótken kúnder. Qudaıdan endi ondaı qasiret qaıtalanbasyn dep tileımiz. Men qazir beıbit Qazaqstanda turyp ómir súrip, ashyq aspan astynda balalar men nemerelerimizdi tárbıelep jatqanymyzǵa qýanyshtymyn, – dedi ol.
Eske alý sharasyna qatysqan oblystyń bas ımamy, Qaraǵandy jáne Shahtınsk eparhııasynyń hatshysy, grek-katolık eparhııasynyń bas vıkarııi stalındik qýǵyn-súrgin kezinde qaza tapqan adamdardyń rýhyna duǵa etti. Mıtıngtiń sońyna taman memorıaldyq keshendegi 28 memlekettiń atynan ornatylǵan eskertkishterge gúl shoqtaryn qoıý rásimi ótti.
Eske salsaq, Spassk kentinde 1930-50 jyldary KSRO Ishki Ister Halyq Komıssarıatynyń bólimsheleri, áskerı tutqyndarǵa jáne qamaýǵa alynǵandarǵa, sonymen qatar KSRO-nyń qýǵyn-súrginge ushyraǵan azamattaryna arnalǵan lager ornalasty. Muraǵat málimetteri Spassk zıratynda 50-den astam ult ókilin quraıtyn 5 myńnan astam adam jerlengen degen derekti alǵa tartady.