Mańyzdy jıyndy ashyp sóz sóılegen «Otandastar qory» KeAQ prezıdenti Nurtaı Ábiqaev qordyń basty baǵyty – Dúnıejúzi qazaqtary qaýymdastyǵymen birlesip, álem qazaqtaryn bir shańyraq astyna toptastyrý jáne syrttaǵy qazaq dıasporasy boıynsha elmizde tolyqqandy memlekettik saıasatty qalyptastyrý ekenin atap ótti.
Kelesi kezekte qordyń aldaǵy jumys jospary jaıly baıandama jasaǵan «Otandastar qory» KeAQ vıse-prezıdenti Maǵaýııa Sarbasov myrza búgingi kúni shetelderdegi qandastarymyz sany 7-8 mıllıondy qurap otyrǵanyn aıtty. «Bul shamamen bar qazaqtyń 30 paıyzy. Sondyqtan da «Otandastar qory» KeAQ óz jumysyn jobalyq keńse formatynda qyzmet kórsetýdiń biryńǵaı operatory retinde uıymdastyrady. Sonyń bir salasy – tez arada dıasporalyq saıasat baǵdarlamasyn ázirlep, jınaqtalǵan málimetterdi júıelendirip, qosymsha zertteýler júrgizý qajet», dedi ol.
Ol úshin qazaq dıasporasyn memlekettik qoldaý týraly zań qajet. Estýimizshe ol qujat daıyndalyp jatqan syńaıly. Osy zań negizinde «Qazaq kartasyn» engizý kózdelýde kórinedi. Iаǵnı, bul joba iske assa, sheteldegi baýyrlarymyz Qazaqstan aýmaǵynda bıznespen aınalysýyna, menshik ıesi bolýyna, zańdy túrde jumysqa turýyna, tegin bilim alýyna, medısınalyq qyzmet júıesin qoldanýǵa tolyq múmkindik týady.
Taǵy bir jańalyq qor janynan «Baılanys-ortalyǵy men qoǵamdyq qabyldaý bólmeleri» jumysyn bastap ketipti. Mundaǵy maqsat – barlyq aqpardy shoǵyrlandyryp, elge oralǵan nemese oralýshy aǵaıyndarǵa aqparattyq, quqyqtyq keńes berý, qajet jaǵdaıda kómek kórsetý máselesin sheshý. Bul jumystar «bir tereze» qaǵıdasy arqyly – Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi jáne Ishki ister mınıstrliginiń jumystaryn úılestirýmen iske aspaq.
Budan bólek «Otandastar qory» KeAQ veb-saıty iske qosylyp, sonymen qatar dıasporalyq saıasatty qoldaý maqsatynda «Keńes» shtaby arqyly ashyq dıalog alańy jáne sheteldegi qazaq jastary úshin «Jas Qazaq» klýby qurylmaq. Bul qurylymnyń mindeti – jas býynǵa qazaqtyń tili men dástúrin úıretý eken. Ony iske asyrýdyń joldary: qashyqtyqtan ınteraktıvtik synyptar ashý; til úıretýge arnalǵan mobıldy qosymshalar jasaý; qazaqstandyq oqý oryndarymen birlesip qazaq tili muǵalimderine arnalǵan ınternet platforma qurý; metodologııalyq qural ázirleý, t.b.
Kelesi bir irgeli joba – sheteldegi qazaqtar úshin «Qazaq úui» jáne «Abaı» mádenı ortalyqtary, «Atameken» iskerlik úılerin ashý. «Osy arqyly qandastarymyzǵa qazaq ultynyń qadir-qasıetin, salt-dástúrin boıyna sińiremiz», deıdi jıyndy uıymdastyrýshylar.
Aıta bersek áńgime kóp. Munyń bári iske assa shyn máninde dıaspora saıasatynyń kóshi túzeleri sózsiz. Mysaly, qor «Bıznes jáne ınnovasııalardy damytý» baǵytyn kózdeıtin «Saýda» shtaby arqyly qazaq dıasporasy men qazaqstandyq bıznes ókilderiniń iskerlik baılanystaryn ornatýǵa yqpal etpekshi. Osy rette: «Otandastar» bıznes ınkýbatory arqyly ulttyq naqyshtaǵy ónim óndirýshilerdi qoldaý; qandastar arasynan daryndy azamattardyń bıznes-ıdeıalary men ınvestısııalyq jobalaryna qoldaý kórsetý, t.b.
– Bul jumystar shetelderde qurylatyn «Atameken» qazaq iskerlik úıi jelisi negizinde «Samuryq-Qazyna», «Qazaq týrızm», «Qazaq ınvest», «Atameken» palatasy sııaqty qarjy ınstıtýttarynyń aralasýymen atqarylady, – deıdi Maǵaýııa Qanapııauly. Eń bastysy, joǵaryda atap ótkenimizdeı elimizdegi dıaspora saıasatyn arttyrý maqsatynda Úkimettiń janynan vedomstvoaralyq komıssııa qurylyp, onyń jumysy vıse-premer deńgeıinde qaralmaq.
Joǵaryda aıtyp ótkenimizdeı qordyń negizgi jumys jospary jaıly tolyq maǵlumat alǵan Qoǵamdyq komıssııa músheleri ózderiniń pikirlerin bildirdi. «Qazaqstan zańgeri» RQB tóraǵasy Serik Aqylbaı jańadan qabyldanýy tıis quqyqtyq qujattardy ýaqyttyq hám zańdyq turǵydan jetildirý úshin dóńgelek ústel ótkizip, taqylaý qajettigin alǵa tarsa, Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń tóraǵasy Ulyqbek Esdáýlet syrttaǵy qazaq qalamgerler týyndysyn barsha qazaq oqyrmandaryna ortaqtastyrý jolyn qarastyrýdy usyndy.
Sol sııaqty óz kezeginde qundy oılaryn ortaǵa salǵan Aqparat jáne qoǵamdyq damý vıse-mınıstri Marat Ázilhanov, bastalǵan ıgi iske sáttilik tilese, tanymal dıplomat Qaırat Lama Sharıf Bilim jáne ǵylym mınıstrligi elimizdegi JOO-da oqıtyn dıaspora sanyn 4 myńnan 7 myńǵa kótergenin quptap, keler jyly bolatyn Abaıdyń 175 jyldyq mereıtoıy shettegi qandastarymyz úshin de ortaq qýanysh bolaryna senim bildirdi. Qoǵamdyq komıssııanyń aldaǵy otyrystarda oralmandardy qabyldaýǵa tıis 7 oblystyń daıyndyq sharasyn talqylaýdy usyndy.
Jıyn sońynda elimizge tanymal, ǵalym, qaıratker, depýtat, zańger, kásipker jáne oralmandarǵa qatysty tirkelgen qoǵamdyq birlestik basshylarynan qurylǵan Qoǵamdyq komıssııa músheleri ózderine tóraǵa retinde senator Murat Baqtııarulyn saılady. Jańadan saılanǵan basshy áriptesterine rahmet aıta otyryp, keshikpeı jumys josparyn túzýdi, ásirese alda qabyldanýy tıis qazaq dıasporasyn memlekettik qoldaý týraly zań jobasyna qatysty talqylaýlar uıymdastyryp, qazirgi tańda túıini sheshilmeı kele jatqan másele – oralmandardy qujattandyrý boıynsha Ishki ister mınıstrliginiń jumysyn ońtaılandyrýdy qolǵa alý qajet ekenine toqtaldy.