– Ǵımarattyń sáýleti óte erekshe. Bunyń tipti Qazaqstanda balamasy joq deýge bolady. Sebebi dál osy 8 qyrly, ishine qaraı qaıtadan 8 qyrly bólmeler salý, onyń ortasyna 8 qyrly edendelgen ásem ǵımarat salyp, onyń ortasyna baǵandar turǵyzyp, 4 jerinen salýdy ázirge biz kezdestire qoıǵan joqpyz, – deıdi Qazaqstan Ulttyq mýzeıiniń ǵylymı qyzmetkeri Syrym Esenov.
Kóne ǵımarattyń bezendirilýi Qoja Ahmet Iаsaýı kesenesinen kem túspeıdi eken. Ǵalymdar ondaǵy jazýlarda arab qarpinen bólek qazaqy órnekterdiń moldyǵyn aıtady. Qala aýmaǵynan qysh kúıdiriletin, daıyndalatyn pesh te tabylǵan.
Qysh astyndaǵy qala ótken ǵasyrdyń toqsanynshy jyldary arshyla bastaǵan eken. Biraq úlken zertteýge daıyndyq joq, qarjylyq qıyndyqtar saldarynan áýesqoılyq jaǵdaıda ǵana qolǵa alynǵan.
Oblystyq tarıhı jáne mádenı eskertkishterdi qorǵaý mekemesiniń bólim basshysy Ǵalymjan Sadyqov bul qalashyqtaǵy zertteýler Syrdarııanyń tómengi aǵysyndaǵy ortaǵasyrlyq qalalardyń tarıhyn tanýǵa múmkindik beredi deıdi. Olaı deýge taǵy bir sebep, Qyshqala qalashyǵy «Alpamys batyr» eposyndaǵy Gúlbarshyn arýdyń ósken ólkesiniń sıpatyna kelińkireıdi. Naqty tarıhı dálelder bolmaǵanymen, Qyshqalanyń burynǵy Barshynkent qalasy bolý múmkindigi de joq emes.
Týǵan jerdiń tylsym syrlary, kóne jádigerleri Syr boıynyń oqýshylaryn da qatty qyzyqtyrady. «О́lketaný» úıirmesiniń músheleri kelip, úlken ǵalymdarmen birlese óz zertteýlerin júrgizedi.
Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy N.Á.Nazarbaev «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» maqalasynda Qazaqstannyń kıeli jerleri geografııasyna erekshe toqtalady. Qyshqaladan arshylyp alynǵan kóne ǵımaratty osy jobaǵa qosylǵan zor úles dep baǵalaýǵa ábden bolady.
Búginde álem saıahatshylaryn kúndiz-túni jarq-jurq etken sáýlettik ǵımarat, ásem tabıǵat áldılegen kórikti jerlermen tańǵaldyra almaısyń. Olar búgingi zamannyń jetistikterine meldektep, kekirelep toıǵan. Olardy ózderi baǵyt alǵan elderdiń ótken tarıhy, qaldyrǵan jádigerleri ábden qyzyqtyrady. Máselen, kórshi О́zbekstannyń baıyrǵy qalalarynan saıahatshylardyń úzilmeıtindiginiń bir syry osy. Saıahatshylardy magnıtteı tartatyn kóne jádigerler, qundy tarıhı nysandar Qazaqstanda da az emes.
Qum qaladaǵy sáýletti segiz qyrly ǵımarat, ǵalymdar elimizde balamasy joq dep otyrǵan nysan – sol keremetterdiń biri. Halqymyzdyń beımálim syrlaryn ishine búgip jatqan qalashyqtyń áli talaı qyzyqtary anyqtalatyndyǵy aldaǵy kúnderdiń enshisinde bolyp tur.
Qyzylorda oblysy