Otandyq ǵalymdar «QazTransOıl» AQ (budan ári – QTO) bazasynda tez qatatyn jáne joǵary tutqyrly munaıdy tasymaldaýda esepteý, josparlaý jáne ońtaılandyrý júıesin qurdy, sondaı-aq QTO kásiporyndarynda SmartTran magıstraldyq munaı qubyrlary boıynsha munaı tasymaldaýdyń biregeı otandyq sandyq tehnologııasy engizilgen.
SmartTran baǵdarlamalyq jasaqtama naqty ýaqyt rejiminde dıspetcherlik basqarmadan alynǵan derekterdi óńdeıdi, olarǵa monıtorıng pen yńǵaıly turpattaǵy vızýalızasııa júrgizedi. Aıta ketý kerek, bul ınnovasııalyq zertteý munaı aıdaýdyń energııa únemdeý tártipterin esepteý jáne munaı qubyrynyń toqtaý qaýipsizdik ýaqytyn belgileý boıynsha fýnksıonalyn qamtıdy. Jıyntyǵynda magıstraldyq munaı qubyryn paıdalanýdyń senimdiligi men jumysynyń tıimdiligi ulǵaıa túsedi.
Bul ınnovasııalyq tehnologııa QTO-ǵa áleýmettik ekonomıkalyq basym máselelerdi sheshýmen birge, ishki jáne syrtqy naryqtardaǵy básekege qabilettilikti arttyrýyn qamtamasyz etti.
Otandyq ǵalymdar E.Q.Beısembetov, T.T.Bekibaev, U.Q.Japbasbaev, B.K.Kenjalıev (Sátbaev ýnıversıtetiniń ǵalymdary) jáne E.Mahmotov, B.K.Saıahov («QazTransOıl» AQ-nyń ǵalymdary) munaı qubyrlary arqyly tasymaldaýda otandyq sıfrly tehnologııanyń tabysty qoldanýyn kórsetti.
Osy jumystyń avtorlary jasaǵan SmartTran baǵdarlamalyq jasaqtamasy munaı jáne munaı qospalaryn tasymaldaýdy ońtaıly basqarý júıesin anyqtaý jáne energııany únemdeý máselesiniń sheshimin anyqtady. SmartTran baǵdarlamalyq jasaqtamasy oǵan uqsas kóptegen sheteldik baǵdarlamalarmen salystyrǵanda kelesi artyqshylyqtarǵa ıe:
1. Depressorlyq qospany qoldaný arqyly tez qatatyn munaıdy tasymaldaýda energııa únemdeý sorǵy agregattarynyń ońtaıly rejimderi arqyly anyqtaldy;
2. Qyzdyrý peshteriniń únemdi jumys isteýin munaı qubyrynyń gıdravlıkalyq jáne jylýlyq kórsetkishterine baılanysty munaı qospasyn ystyq aıdaýdyń ońtaıly temperatýrasy anyqtaldy;
3. Janarmaı men elektr energııasy tarıfteriniń aıyrmashylyǵyn eskere otyryp, munaı qospalaryn tasymaldaýdyń tehnologııalyq rejimderiniń ekonomıkalyq tıimdiligi anyqtaldy.
Jumysta keltirilgen jáne praktıkada bekitilgen nátıjelerdiń qorytyndysy «QazTransOıl» AQ munaı qubyry baǵyttary boıynsha munaı jáne munaı qospalaryn tasymaldaýda energııa únemdeýdi ǵylymı-tehnıkalyq qamtamasyz etý» jumysy men onyń avtorlarynyń 2019 jylǵy ál-Farabı atyndaǵy ǵylym men tehnıka salasyndaǵy Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik syılyǵyna ábden laıyqty ekenin kórsetedi.A.Qultýmıev,
«QazTransOıl» AQ
Bas dırektorynyń orynbasary