Myń dombyra shanaǵynan tógilgen «Balbyraýyn»

Oljas Qyldybaev dırı­jer taıaqshasyn siltep qal­ǵan­da, myń dombyra shanaǵy­nan Qurmanǵazynyń «Balby­ra­ýyny» tógile jóneldi. Arqa­nyń keshki maı tońǵysyz samaly erke kúıdi alysqa alyp ket­ip jatqandaı. Kókke ilinip turyp, quıqyljyta saıraıtyn boztorǵaı da myń dombyraǵa kezek bergendeı, Uly dala ty­nyp, kúıge uıyp qalypty. Dom­byrashylar kúıdiń yrǵaqty jerinde samal jelpigen egindeı terbelip ketedi. Dırıjerdiń sı­­qyrly taıaqshasy myń dom­byranyń ıesin de, únin de ba­ǵyndyryp, eriksiz baılap al­ǵandaı, dombyrashylardyń saýsaqtary pernede birdeı jú­gi­rip, shanaqty birdeı qaǵady. «Balbyraýyn» men oınaqy halyq kúıi «Kelinshekti» oı­naǵan myń dombyranyń únine de, sánine de eltip qalǵan kórer­men keshki tymyq aýany jaryp, shapalaqty da aıamady.

О́tken jyly Ulttyq dombyra kúni merekesi belgilengende aýdandyq halyq aspaptar or­kestri konsert qoıǵan edi. Sol konsertti tyńdaǵan aýdan áki­mi Ámirhan Asanov: «Aman­geldi aýdanynda tórine domby­ra il­megen úı joq shyǵar. Qur­man­ǵazynyń bir kúıin bir mez­gilde tartatyn 500 dombyrashy qalaısha shyqpas eken? Sony jasap kórsek qaıtedi?» dep bastama kótergen edi. Basshyny qostaýshy az bolǵan joq, sonymen qazan aıynda is qolǵa alyndy. Negizgi kúsh aýdandaǵy 11 aýyl­dyq okrýgtegi klýbtar men mektepterdiń mýzyka mamandaryna tústi. Mektepterdegi dombyra úıirmeleri burynǵydan da belsendi jumys istedi, oqý­shylarmen qatar muǵalimder de dombyra úırene bastady. Jas­tar bylaı tursyn, aýyl­dyń úlkenderi de klýbqa kúı úı­renýge keletin boldy. Mine, alty aı boıy osyndaı yjda­ǵatty daıyndyqtan keıin mamyr aıyndaǵy Qyzǵaldaq fes­tıvalinde 500 dombyrashy kúı tartqan edi. Odan týra bir aıdan keıin myń dombyrashy sahnaǵa qaıta shyqty. Aýdanda on jeti myńdaı turǵyn bolsa da, myń dombyrashyny jınaý ońaı sharýa emes. О́ıtkeni dombyra ustaǵannyń bári kúıshi emes ǵoı. Sondyqtan 90 jasqa aıaq basqan Ǵalymjan Júnisov aqsaqal da sonaý jas kezinde oınaǵan «Balbyraýyndy» esine túsirip, dombyrashylar qataryna otyrdy. Al myń dombyrashynyń qataryndaǵy eń jas kúıshi 10 jastaǵy Ársen Muratov boldy. 

– Alty aı boıy dombyra­shy­larǵa kúı úırettik. Tipti «Bal­byraýyndy» jattap aldy. Dombyrashylar arasynda kim joq deısiz, oqýshylar, stýdentter, muǵalimder, mekemeler basshylary, sharýashylyqtaǵy mamandar kúıshi bolyp shyǵa keldi. Uıymdastyrý jumysy jeńil emes, biraq qyzyq boldy, – deıdi dırıjer Oljas Qyldybaev.  

Dombyrashylardyń qataryna Batpaqqara topyraǵynan túlep ushqan, búginde esimi elge bel­gili ónerpazdar dombyrashy Anar Muzdahanova, Sholpan Qor­ǵan­bekova, Qaıyrjan Shaıah­­metovter otyryp, myńdy tolyq­tyra tústi. 

Aýdanda toılanǵan Ulttyq dombyra kúni men Elorda kúni merekeleri aıasynda bel­gili mádenıet maıtalmany, oblystaǵy kórkemónerpazdar ujym­darynyń damýyna úlken úles qosqan Tóken Eltebaev­ty eske alýǵa arnalǵan ǵyly­mı-praktıkalyq konferen­sııa ótti. «Urpaqtar sabaqtastyǵy» atty ult aspaptary ansam­bl­deriniń baıqaýy da onyń esimin ulyqtaýǵa arnaldy. Jurt­shylyq Nur-Sultan, Qosta­naı, Arqalyq qalalary men Altynsarın, Amangeldi aýdan­darynan qatysqan óner ujym­­darynyń ónerin tamashalady. Bas júldeni Nur-Sul­tan qalasynan kelgen «Qor­qyt» ansambli, birinshi oryndy Arqalyq qalasynyń «Murager», ekinshi oryndy Nur-Sultan shaharynan «Tarlan», úshinshi oryndy Altynsarın aýdanynyń «Murager» ansambli aldy. Dar­han Sultanbekov, Ǵazıza Ju­me­kenova, Alma Adalhanova, Aqjanaı Qalıevalar oryndaǵan án men kúı rýhanııatqa sýsap otyratyn aýyldaǵy aǵaıynnyń qulaq quryshyn qandyrdy. 

«El ishi – óner kenishi». Amangeldidegi aǵaıyndar «myń dombyra shyqqan jerde taǵy myń joq deısiń be?» degen toq kóńilmen tarasty.