Búgin «Nazarbaev zııatkerlik mektepteri» derbes bilim berý uıymynda tuńǵysh ret sheteldegi qazaq balalaryna arnalǵan «Uly dala urpaǵy» degen atpen jazǵy mektep ashyldy. Úsh jaqtyń kúsh salýymen ashylǵan lagerde Reseı, Iran, Mońǵolııa, Túrikmenstan, Tájikstan, О́zbekstan jáne Qyrǵyzstan sııaqty elderden kelgen 150 jetkinshek eki apta boıy Qazaqstan tarıhy, ulttyq án-bı, salt-dástúrden jáne týǵan tilden dáris alady.
«Bul bizdiń «Otandastar qory» jáne Dúnıejúzi qazaqtary qaýymdastyǵymen birlesip qolǵa alǵan tuńǵysh jobamyz. Sheteldegi qazaq balalaryna qazaq tilin, Qazaqstannyń tarıhyn oqytýǵa akademııalyq qoldaý kórsetip qana qoımaı salt-dástúrlerimizdi kórsetetin, ulttyq qolónerimizben tanystyratyn úıirmeler uıymdastyryp otyrmyz. Eń bastysy táýelsizdik alǵannan bergi elimizdiń jetistigin, elordamyz Nur-Sultan qalasynyń damýyn jáne qulashyn keńge jaıǵan Qazaqstandaǵy bilim berý salasynyń múmkindikterin kórsetýdi maqsat tuttyq. Nazarbaev zııatkerlik mektepterinde tárbıe júıesine arnalǵan konsepsııa bar. Sonyń negizinde ulttyq qundylyqtarymyzǵa baǵyttalǵan úıirmeler jumys isteıdi. Bul joly shetelden kelgen 150 bala men óz mektebimizdiń 50 oqýshysy ulttyq aspaptar, ulttyq qolóner/Art-dızaın, robototehnıka, aeroǵarysh, drama sııaqty kóptegen úıirmelerge qatysady. Baǵdarlamaǵa qazaqtyń «100 kúıi», «100 áni» boıynsha án men kúıdiń tarıhy da engizildi. Budan bólek hımııa, bıologııa, matematıka, fızıkany biriktirip oqytatyn STEM baǵdarlamasy boıynsha keńeıtilgen zerthanalyq jumystarǵa da qatysady. Balalar el astanasyndaǵy barlyq mádenı, tarıhı nysandarmen tanysatyn bolady. Sondaı-aq olardy «Býrabaı» memlekettik ulttyq tabıǵı saıabaǵyna, «Botaı-Býrabaı» aspan asty murajaıyna jáne «ALJIR» memorıaldy-murajaı keshenine aparamyz. Úıirmeler tek qazaq tilinde júredi. Sondyqtan parsy jáne orys tiliniń aýdarmashylaryn da aldyq. Tipti bes ýaqyt beriletin tamaqtarǵa da ulttyq taǵamdar túrin tańdadyq», deıdi Nazarbaev zııatkerlik mektepterin damytý departamentiniń dırektory Juldyz Súleımenova.
Bul joly álemniń ár qıyrynan Qazaq eliniń bas qalasynda bastary qosylǵandardyń kópshiligi atajurt topyraǵyna tabany tuńǵysh tıgender bolyp shyqty. Nur-Sultanǵa Irannan elimizdiń batys oblystary arqyly jetken 15 jastaǵy Alanııaz Shadkam jol boıy tumsa tabıǵat pen óz ultynyń darqandyǵyna tánti bolǵan tebirenisin tolqyp turyp jetkizdi. Aýyldaǵy ájesiniń atajurtqa sálemin amanat etip arqalap kelgen bala bolashaǵyn tarıhı otanymen baılanystyrǵysy keletinin de jasyrmady. Irannan kelgen 15 jastaǵy Rábııa Dıval «Men atajurtqa birinshi ret kelip turmyn. Qazaq jerine kelgende ózimdi jánnatqa kirip bara jatqandaı kúıde sezindim. Meniń ata-babam osynda ómir súrgen. Al men Iranǵa qalaı kettim? Sony bilý úshin, ózimdi taný úshin keldim. Men qazaq bolyp týǵanyma qýanamyn jáne qaıda júrsem de qazaq bolyp qalamyn. О́zim alysta, Iranda bolǵanymmen Qazaqstan júregimniń tórinen oryn alǵan. Basqa elden kelgen qatarlastarymmen tanysqanyma óte qýanyshtymyn. Mektep bitirgen soń astanaǵa kelip oqyǵym keledi», deıdi.
Bul sheteldegi qazaq balalaryna arnalǵan osy jazdaǵy jumystyń bir parasy ǵana. «Aqmola oblysy Zerendi kentinde ótip jatqan «Zeren-2019» respýblıkalyq tanymdyq jastar lagerine jalpy 30 jas qatysatyn bolsa, «Týǵan elge saıahat» balalar týrıstik poıyzy jobasy aıasynda elimizdiń 5 qalasyn otarbamen aralap ótken 200 balanyń 25-i sheteldik qazaq bala. 28 shilde kúni Býrabaıdaǵy «Baldáýren» respýblıkalyq balalar lagerine qandastarymyzdyń 300-ge jýyq balasy attanady», dedi «Otandastar qory» KeAQ vıse-prezıdenti Maǵaýııa Sarbasov.
Budan bólek «Otandastar qory» KeAQ sheteldegi qazaq jastary úshin «Jas Qazaq» klýbyn qurmaq. Bul qurylymnyń mindeti – jas býynǵa qazaqtyń tili men dástúrin úıretý. Ol qashyqtyqtan ınteraktıvtik synyptar ashý, til úıretýge arnalǵan mobıldy qosymshalar jasaý, qazaqstandyq oqý oryndarymen birlesip qazaq tili muǵalimderine arnalǵan ınternet platforma qurý jáne ádistemelik qural ázirleý sııaqty joldarmen iske aspaq. Kelesi bir irgeli joba – sheteldegi qazaqtar úshin «Qazaq uyi» jáne «Abaı» mádenı ortalyqtary, «Atameken» iskerlik úılerin ashý. Bul qandastarymyzdyń qazaq ultynyń qadir-qasıetin uǵynyp, salt-dástúrin boıyna sińirýine kómektesedi.
Maıgúl SULTAN,
«Egemen Qazaqstan»