Osy máselelerdiń túıinin tarqatý úshin óńir basshysy О́mirzaq Shókeev jýyrda kıeli shaHardyń kópti kórgen kónekóz qarııalarymen kezdesti. Túrkistan oblysynyń qurylǵanyna 1 jyl tolýyna oraı uıymdastyrylǵan kezdesýde qala turǵyndaryn mazalaǵan máseleler talqylandy. О́ńir basshysy aldymen qala ınfraqurylymyn damytý, kógaldandyrý men tarıhı oryndardy abattandyrýǵa toqtaldy.
О́mirzaq Shókeev aqsaqaldarmen áńgime barysynda rýhanı astanaǵa oń ózgerister qajet ekenin aıtty. Atap aıtqanda, jańa oblys ortalyǵynyń turǵyn úı-kommýnaldyq jáne ınfraqurylym máselelerine, qalanyń halyqaralyq týrıstik oazıs retinde qalyptasýyna erekshe nazar aýdarylady. Sondyqtan oblys basshysy jergilikti bılik organdaryna qarapaıym adamdarmen til tabysyp birlese jumys atqarýdy, jańa Túrkistandaǵy turǵyn úı alaptary mańyn sýarý jáne kógaldandyrý máselelerin sheshý úshin aqsaqaldarmen keńesýdi usyndy.
Búginde kóne shaharda aqsaqaldar alqasy jergilikti ózin ózi basqarý maqsatynda segiz sharýashylyqty urshyqsha ıirip otyr. Ár aýdannyń óz ýchaskesi bar, ol ýchaskelerdiń ıeliginde jeke turǵyn úıler bar.
Qala halqyna paıdasy tıetin, endi ǵana jumysyn bastaǵan júıege qazirgi tańda qoldaý qajet. Sol kezde ǵana onyń tıimdiligi arta túspek. О́ıtkeni keıbir aýdandar men ýchaskeler jaqsy jumys istep jatsa, ózgeleriniń jumysy orta deńgeıde. Sondyqtan da ákimdik tarapynan jan-jaqty kómek kerek.
Oblys ákimi О́mirzaq Shókeev túrkistandyqtardyń aýlalaryna jasyl jelek egip, kóshelerdi qoqystan tazartý jónindegi bastamasyn joǵary baǵalady. Sondaı-aq óńir basshysy ákimdik tarapynan qala ishinde birneshe arna men aryqtar qazylsa, óńir turǵyndary qalany kógaldandyrýǵa atsalyssa degen usynysyn bildirdi.
Kıeli qalany kógaldandyrý kerek
О́mirzaq Shókeevtiń Túrkistandy sýlandyrý jónindegi aýqymdy jobasy eń aldymen qalanyń mıkroklımatyn ózgertpek. Kıeli qalada aǵyn sý kóp bolsa jasyl jelek pen kún ystyqta qorǵan bolar aǵashtar da kóp ósedi. Qustar men ádemi gúlder de qalanyń kórkin ashady.
Búginde Túrkistanda Tuńǵysh Prezıdent saıabaǵy, qalalyq oıyn-saýyq saıabaǵy, Arbat salynýda. Bul saıabaqtardyń jalpy aýdany 100 gektarǵa jetedi. Qalanyń kógaldanýy rýhanı astananyń, qala mańynyń jańa mıkroklımatyn qalyptastyrýǵa, qustardyń kóbeıýine sep bolýǵa tıis.
Budan basqa, ejelgi qalanyń ekologııalyq jaǵdaıyn jaqsartý úshin Bas jospardyń jobasyn eskere otyryp, Túrkistannyń aınalasyndaǵy 7 myń 700 gektar aýmaqqa jasyl beldeý otyrǵyzylýda.
Búgingi tańda 90 myńnan astam túrli aǵash otyrǵyzylyp, 300 gektar aýmaqta tálimbaq qurylsa, jyl sońyna deıin Túrkistan aýmaǵyn 1,5 myń gektarǵa kógaldandyrý josparlanyp otyr.
Sondaı-aq oblystyń aýdan-qalalarynda 2019 jyldan 2021 jylǵa deıin 2991,5 gektar jer abattandyrylady. Mysaly, aǵymdaǵy jyldyń kókteminde aýdan ortalyqtarynda jáne Túrkistan qalasynda jalpy aýdany 703 gektarǵa 395 myń kóshet otyrǵyzyldy. Jyl sońyna deıin 1028 gektar aýmaqta taǵy 470 myń aǵash otyrǵyzý josparlanyp otyr.
Jyl basynan Túrkistan qalasyna kireberiste jol boıynda 18 myńnan astam pavlonııa, boz arsha, terek jáne sırııalyq raýshan butalary otyrǵyzyldy.
«Asar» tájirıbesin qaıtalaý
О́mirzaq Shókeev óńir aqsaqaldaryna ýáde etkendeı, oblys ákimdigi qalany sýmen qamtamasyz etýmen qatar, túrli ósimdikterdiń kóshetterin de syıǵa tartatyn boldy. Sonymen qatar kásibı turǵyda qyzyǵýshylyq tanytqan barlyq jergilikti turǵyndardy kógaldandyrý ónerine tegin oqytý bastalady. Qazir arnaıy anyqtamalyqtar daıyndalyp, oqýlyqtar shyǵarylǵan.
Turǵyndardyń ómir sapasyn jaqsartý jáne Túrkistannyń jańa mıkroklımatyn qalyptastyrýǵa yntalandyrý maqsatynda oblys ákimi qalany taza ustap, kógaldandyrýda ózgelerge úlgi bolǵan turǵyndar men aýdandarǵa arnaıy syıaqy taǵaıyndaıtynyna kepildik berdi.
Osy izgi isti oblys basshysy óńirdiń ózge aımaǵyna úlgi retinde kóbeıtýdi josparlap otyr.
Sonymen qatar túrkistandyq aqsaqaldardyń bastamasymen oblys ortalyǵynda «turmysy tómen jandarǵa arnalǵan dúken» óz jumysyn bastaǵan. Atalǵan dúken qaıyrymdy jandardyń arqasynda muqtaj turǵyndardy azyq-túlik, kıim-keshekpen qamtamasyz etýde. Jaqynda ashylǵan dúken turmysy tómen 300 otbasyna qyzmet kórsetýde.
Aıta ketý kerek, qala turǵyndary osyndaı kezdesýlerdiń jıi ótip, ózderiniń josparlary men usynystaryn óńir basshysymen bólise alatyn múmkindikti qoldaıdy. Sondaı-aq olar oblys kóleminde júrip jatqan oń ózgeristerge rızashylyqtaryn bildirdi.
TÚRKISTAN