Otandyq sút standartqa saı ma?

Jaǵdaıdy retteý úshin odaq músheleri Qazaqstanǵa 2020 jylǵa deıin ýaqyt bergen edi. Jyldyń aıaqtalýyna 5 aı qalǵanyn eskersek, otandyq óndirýshilerge sapa máselesin jaqsartýdy jyldamdatqan abzal. Nege deseńiz, ishki naryqty ımporttaýshylar jaýlap, otandyq sharýalar tabys kózinen aıyrylýy ábden múmkin.  Osyǵan baılanysty Qazaqstan Sút odaǵynyń bastamasymen arnaıy jol kartasyna qol qoıyldy. Bul qaıta óńdeý kásiporyndaryna túsetin shıki súttiń Keden odaǵynyń tehnıkalyq reglament talaptaryna saı bolýyn qamtamasyz etedi deıdi yntaly top. Atalǵan qujatty Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń Veterınarlyq baqylaý jáne qadaǵalaý komıteti, Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń Taýarlar men qyzmetterdiń sapasyn jáne qaýipsizdigin baqylaý komıteti, sondaı-aq «Sapa» tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý ulttyq qoǵamy syndy múddeli taraptar quptady.

Bul jol kartasy – BUU-nyń Azyq-túlik jáne aýyl sha­rýa­shylyǵy uıymynyń, Eýro­pa Qaıta qurý jáne damý banki­niń jáne «Atameken» UKP-men birlesken sarapshylar ju­my­synyń qorytyndysy. Osy qu­jat Qazaqstandaǵy shıki sút nary­ǵyn zertteýge jáne barlyq múd­deli taraptardyń, onyń ishin­de fermerler, qaıta óńdeý kásiporyndary jáne memlekettik organdarǵa deıin is-qımyldy úı­les­tirýge septigin tıgizedi dep sen­dirdi agrarlyq sektordyń ókil­deri.

– Tehnıkalyq reglamenttegi 21-shi jáne 33-shi talaptardy eskerip, óńdeýshi kásiporyndarda qabyldanyp jatqan shıki súttiń sapasyn arttyryp qana qoımaı, onyń básekege qabilettiligin jo­ǵa­rylatý úshin belsendi jumys júrgizilip jatyr. Sondyqtan jol kartasyn ázirleý týraly bas­tamany kóterdik. Bul otandyq ónimniń ortaq talapqa sáıkes bolýyn qamtamasyz etedi. Ony ázirleýde BUU-nyń Azyq-túlik jáne aýyl sharýashylyǵy uıymy jáne Eýropa Qaıta qurý jáne damý banki qoldaý kórsetti. Jol kartasy barlyq múddeli tarap­tarǵa baǵyttalǵan, – deıdi Qa­zaq­stan Sút odaǵynyń atqarýshy dırektory Vladımır Kojevnıkov.

BUU-nyń Azyq-túlik jáne aýyl sharýashylyǵy uıymy baǵ­dar­lamasynyń úılestirýshisi Inna Pýnda taǵam quramyndaǵy zııandy komponentterdiń kesiri­nen jyl saıyn álemde 700 myńǵa jýyq adam kóz jumatynyn aıtady. Sol sebepti ol sútin saýdalap, jan baqqandarǵa qarapaıym sanıtarlyq normalardy saqtaýǵa keńes berdi.

– Ereje barlyǵyna ortaq. Áýeli fermerler sharýashy­lyq­­tarynda tazalyq ádebin ustansa ıgi. О́ıtkeni saýyndy sıyr­lar­da aýrý týdyrǵysh zııandy aǵzalar jıi kezdesip jatady. Buǵan qosa taǵam ónimderinen zııandy antı­bıotıkterdiń tabylýy da kúrdeli másele. BUU Dúnıe­júzilik densaýlyq saqtaý uıy­mymen birlesip, osy antıbıotıktermen kúresti belsendi júrgizip keledi. Sebebi jyl saıyn onyń saldarynan bolatyn kisi ólimi azaımaı tur. Son­dyqtan bul másele sapa turǵy­synan bólek, adamnyń densaý­ly­ǵyna qatysty mańyzdy másele. Osyny umytpaǵanymyz jón, – dedi I. Pýnda.

Qazaqstan Sút odaǵynyń taǵy bir ókili Sáýle Jankına jańa qujattyń mazmunynda saýyn maldarǵa qatysty talaptan bas­tap, zerthanalyq saraptamanyń jolǵa qoıylýy, sútti óndirý­shi­ler men óńdeýshilerdi memle­kettik organ ókilderin tartý ar­qyly oqytý kýrsyna deıin qaras­ty­rylǵanyn atap ótti. Bar­shaǵa ortaq tehnıkalyq reglament jańa jyldan bastap óz kúshine enedi.

Osy salada ımportqa táýel­dilik te baıqalýda. Máselen, «Sapa» tutynýshylardyń quqyq­taryn qorǵaý Ulttyq qoǵamnyń tóraǵasy Áliaqpar Mátishev elimizde qurǵaq sút óndirisi kenjelep qalǵanyn aıtty.