Soltústik Qazaqstan oblysynda «Sıfrly Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasyn iske asyrý byltyrdan bastap bilim berý, densaýlyq saqtaý, qaýipsizdik, kólik jáne basqarý salasy sııaqty bes basym baǵytta júrgizilip jatyr.
Bıyl osy baǵyttarǵa aqyldy qalanyń 6 komponenti qosymsha engizildi. Olar: aqyldy basqarý, áleýmettik sala, ekologııa, bıznes pen qurylysty damytý jáne aýyl sharýashylyǵy. Osy jobalardyń júzege asýy oblys halqynyń ómir sapasyn arttyratyny sózsiz.
Bilim berý salasyna toqtalar bolsaq, oblysta barlyǵy 485 mektep bar. Sonyń 444-i keń jolaqty ınternetke qosylǵan. Bul barlyq mekteptiń 93,5%-y. Byltyrǵy qazan aıynda oblys ortalyǵynda «Oqýshylar saraıy» ashylǵan bolatyn, osy ǵımaratta zamanaýı IT ortalyq jumys isteıdi.
Oblystyń 333 mektebi men 335 balabaqshasynda eki memlekettik qyzmet avtomattandyryldy. Sonyń nátıjesinde jeti jasqa tolmaǵan mektepke deıingi baldyrǵandardy «kezekke qoıý» jáne «birinshi synypqa joldama berý» jumystary onlaın júrgiziledi.
Qazir «Smart-mektep» pen «Smart-balabaqsha» jobalary iske asyrylýda. Ol on shaqty mektep pen 13 mektepke deıingi oqytý mekemesine tolyq engizildi. Bıylǵy oqý jylynda taǵy 12 mektep pen 15 mektepke deıingi oqytý uıymyna engizý josparlanǵan.
Oblysta «Bilimland» bilim berý tuǵyrnamasyna barlyq mektep 100% qosylǵan. «Kundelik.kz» aqparattyq júıesine mektepterdiń 96,2%-y engizildi, qalǵan oqý oryndaryn da bul júıege engizý jumystary jalǵasýda. 16 IT-synyp ashyldy, olar jylyna 1200 oqýshyny qamtıdy. Oblystaǵy 20 kolledjge «Sova» avtomatty aqparat júıesi (AAJ) engizilgen.
Densaýlyq saqtaý salasynda da ilgerileý bar. Barlyq medısınalyq qyzmetker kompıýterlik tehnıkamen jabdyqtalǵan. Aýdandyq deńgeıden tómen jáne tegin medısınalyq kómektiń kepildendirilgen kómegin jasaıtyn medısınalyq uıymdarda aqparattyq júıeniń engizilýi tıisinshe 33% jáne 27%-dy quraıdy. Al aýdandyq deńgeıden joǵary uıymdar tolyqtaı aqparattyq júıege engizilgen. Jappaı kompıýterlik tehnıka alýǵa oblystyq bıýdjetten 144,7 mln teńge jumsaldy.
Medısınalyq qujattardy avtomattandyrý medısına mamandaryna ǵana emes, pasıentterge de qolaıly ekendigin ómir kórsetip otyr. Qazir Petropavl turǵyndary DamuMed pen SKOMed arqyly dárigerge uıaly telefon arqyly jazyla alady. Osynyń nátıjesinde syrqattardyń dárigerlerdiń qaraýyna kezekke turýy 50%-ǵa deıin azaıdy. Sondaı-aq ONCOSCREEN mobıldik qosymshasyn qoldanýdyń nátıjesinde qaterli isikpen aýyratyn 2 pasıent anyqtaldy. Al «AntıInsýlt» qosymshasy arqyly tekserýden oblystyń 14 882 turǵyny ótip, 1 668 adamda ınsýlttiń joǵary qaýpi, 5 814 adamda ortasha qaýpi bary anyqtaldy.
Sıfrlandyrýǵa basymdyq berilgen taǵy bir sala – Turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyq. Oblysta «Birtekti esep aıyrysý ortalyǵynyń» ashylǵanyna birneshe jyl bolǵan. Oǵan qazir TKSh qyzmetin kórsetetin 70-ten artyq kásiporyn qosylǵan. Elektr qýatyn tutyný kólemin kórsetetin 30 myńnan astam jeke eseptegishtiń kórsetkishteri avtomatty túrde ortalyqqa jiberiledi. Bıyl kóshedegi jaryq bergishterdi avtomatty túrde retteıtin qondyrǵy ornatý úshin 35 shaqyrymdyq jaryq berý júıesi jańartyldy.
Qala ishinde júretin qoǵamdyq kólikterdiń dıspetcherlik ortalyǵynyń derekteri qalalyq ákimdikke kórinip turatyn boldy. Barlyq avtobýstarǵa GPS júıesi ornatylǵan. Uıaly qondyrǵy arqyly barlyq baǵyttaǵy avtobýstardyń jumys tártibin «InfoBus» arqyly bilýge bolady. 2018 jyldan beri aıaldamadaǵy pavılondarǵa 29 aqparattyq tablo qoıyldy. Qalalyq avtovokzalda elektrondy bılet satý josparlanyp otyr. О́kinishke qaraı, avtobýsta bılet satylmaıdy, aqshany júrgizýshiniń ózi jınaıdy. Sondyqtan bul salada áli júıeli jumystar júrgizýge týra keledi.
Qaýipsizdik salasyn sıfrlandyrý týraly aıtar bolsaq, qazir jol-kólik oqıǵasyn jedel basqarý ortalyǵynda 2 myńnan artyq beınekamera baqylanady. Temir jol vokzalynda beınekórinis arqyly adamdardy taný júıesi bar. Ol ortalyqtandyrylǵan 12 kameradan turady. Sondaı-aq ereje buzǵan kólikterdiń nómirin anyqtaıtyn 7 ıntellektýaldy júıe iske qosylǵan. Byltyr beınekameranyń kómegimen 1,5 myń quqyq buzýshy júrgizýshi anyqtalyp, olar 25 mıllıon teńge aıyppul tóledi.
Sıfrlandyrýdyń jemisin kórip otyrǵan 12 ferma bar. Fermerler jaıylymdaǵy maldy «elektrondy malshy» degen júıemen baǵady. Janýarlardy sýarý, ólsheý, saqına salý jáne taǵy basqa jumystyń bári avtomatty túrde júrgiziledi.
Petropavl qalasynda «Ashyq ákimdik» júıesi birazdan beri jumys isteıdi. Ol ákimdiktiń jumys prosesin front-ofıs pen bek-ofıske bólgen. Sondaı-aq elektrondy kezek jáne keńestik aqparat beretin Reception jumys isteıdi. Aldaǵy ýaqytta «Ashyq ákimdik» jumysynyń múmkindigin arttyrý kózdelgen.
Osyndaı «Ashyq ákimdikter» aýdandarda da ashylýda. Bıyl 29 mamyrda Shal aqyn aýdanynda ashyldy. Jyl aıaǵyna deıin taǵy 3 aýdanda osyndaı joba iske asyrylady.
Soltústik Qazaqstan oblysy