Qarasha aıynda ótetin sporttyq saıystardyń arasyndaǵy eń irisi – tennısshilerdiń Devıs kýbogy ekeni daýsyz. Bul jarys bıyldan bastap jańa formatqa kóshkeni belgili. Atap aıtsaq, eger osy kúnge deıin eń úzdik 16 komanda olımpııalyq júıe boıynsha álemniń ár qıyrynda básekege tússe, bıyl 18-24 qarasha aralyǵynda 18 memlekettiń órenderi Ispanııanyń bas shahary – Madrıdte bas qosady. Olar alty topqa bólinip, ózara sheberlik baıqasady. Ár toptyń jeńimpazy men ekinshi oryn alǵandar arasynda eń jaqsy nátıje kórsetken qos komanda shırek fınalǵa joldama alady. Odan keıin jartylaı fınal jáne fınal. Osylaısha bir aptaǵa sozylatyn básekeler barysynda bas júlde kimge buıyratyny anyqtalady.
Devıs kýbogynyń 119 jyldyq tarıhy bar. Alǵashqy týrnırdiń tusaýy sonaý 1900 jyly kesilgen. 1979 jyldan bastap Halyqaralyq tennıs federasııasynyń kúntizbelik josparyna engizildi. Aıtýly jarysta eń kóp júlde alǵan komanda – AQSh. Amerıkalyqtardyń 32 márte asyǵy alshysynan tústi. Aýstralııa quramasy da alymdy. Jasyl qurlyqtyń qyrandary 28 ret top jardy. Úshinshi jáne tórtinshi oryndarda – Fransııa men Ulybrıtanııa. Olardyń árqaısysy 10 retten top jardy. Úzdik bestikti Shvesııa qorytyndylap tur. Skandınavııa túbeginiń túlekteri jeti márte teńdessiz dep tanyldy. Sondaı-aq bas júldeni oljalaǵandar qatarynda Ispanııa (5 ret), Germanııa men Chehııa (3 retten), Reseı men Horvatııa (2 retten), Italııa, Serbııa, Argentına, Shveısarııa jáne OAR (1 retten) quramalary bar.
Byltyrǵy jarysta Horvatııa tennısshilerine teń keler eshkim tabylmady. Quramynda Marın Chılıch, Borna Chorıch, Vıktor Galovıch, Ivan Dodıg, Nıkola Mektıch, Mate Pavıch syndy sańlaqtary bar aıtýly eldiń ókilderi týrnırdiń negizgi bóliginde Kanada, Qazaqstan jáne AQSh-tan aılasyn asyryp, fınalda Fransııany san soqtyrdy.
Qazaqstan quramasy da Devıs kýbogynda tabysty óner kórsetýde. Jerlesterimizdiń bul jarysta 1995 jyldan beri baq synap júrgeni belgili. Bastapqy kezeńderde qarqynymyz tym baıaý bolǵanymen, keıinnen eńse tiktedik. 2011 jyly alǵash ret álemdik topqa joldama alyp, óz jankúıerlerimizdi bir qýantsaq, sodan bergi ýaqytta da biraz belesti baǵyndyrdyq.
Jerlesterimizdiń jaqsy óner kórsetken jarystaryna jeke-jeke toqtalatyn bolsaq, 2011 jyly 1/8 fınalda Chehııamen kúsh synastyq. Asa shıelenisti ótken saıysty 3:2 esebimen óz paıdamyzǵa sheshtik. Ol kezderi qarsylas komanda sapynda Tomash Berdyh syndy ataqty oıynshynyń óner kórsetkenin eskergen jón. Kelesi kezeńde Davıd Nalbandıan men Hýan Monakoǵa arqa súıegen Argentınaǵa ese jiberdik – 0:5.
2012 jyly úzdikter bas qosqan dúbirli dodanyń alǵashqy kezeńinde kil kókjaldardan jasaqtalǵan Ispanııadan 0:5 esebimen oısyraı utyldyq. 2013 jyly Aýstrııadan (3:1) aılamyzdy asyrǵanymyzben, Chehııaǵa (1:3) ese jiberdik. 2014 jyly Belgııadan (3:2) basym túskenimizben, Shveısarııadan (2:3) jeńildik. 2015 jyly Italııany (3:2) utqanymyzben, Aýstralııaǵa (2:3) álimiz jetpedi. 2016 jyly Serbııa (3:2) san soqtyryp ketti. Byltyr Shveısarııany (4:1) shań qaptyrǵanymyzben, sol jylǵy jarystyń jeńimpazy Horvatııaǵa (1:3) jol berdik. Osylaısha 2011-2018 jyldar aralyǵynda álemdik topta jeti ret óner kórsetip, bes ret shırek fınalǵa deıin jettik. Eki ret 1/8 fınalda súrindik. Quramynda birde-bir juldyzdy oıynshysy joq komanda úshin bul árıne óte jaqsy kórsetkish!
Bıylǵy baıraqty básekede Qazaqstannyń týy astynda Aleksandr Býblık, Mıhaıl Kýkýshkın, Aleksandr Nedovesov jáne Andreı Golýbev óner kórsetedi. Alǵashqy ekeýi álemdik reıtıngte 51 jáne 57-oryndardy ıelenýde. Jerlesterimizdiń arasyndaǵy eń úzdik kórsetkish osy sportshylarǵa tıesili. Sol sebepti Býblık pen Kýkýshkın jekelegen saıystarda kúsh synasady. Al Nedovesov pen Golýbev juptyq básekede sheberlik baıqasady. Sondaı-aq Pıreneı túbegine sapar shegetinder qatarynda qosalqy quramdaǵy Dmıtrıı Popko da bar.
«E» tobyna túsken Qazaqstannyń tennısshileri Madrıdte Nıderland pen Ulybrıtanııa quramalaryna qarsy oınaıdy. Qazirgi kezde Qyzǵaldaqtar eli ókilderi arasynda eń úzdik nátıje 33 jastaǵy Robın Hassege tıesili. Álemdik reıtıngte ol 152-oryndy ıelenýde. О́zge oıynshylardyń nátıjesi odan da tómen. Sol sebepti de qazaqstandyq jankúıerler óz otandastarynyń gollandııalyqtardan basym túsetinine senimdi.
Ulybrıtanııa oıynshylary arasynda Endı Marreıdi bóle-jara ataýǵa bolady. Olımpıadanyń eki dúrkin chempıony degen dardaı ataǵy bar 32 jastaǵy tennısshi Ýımbldon (2013, 2016) men AQSh-tyń ashyq birinshiliginde (2012) jeńimpaz atanyp, bes ret Aýstralııanyń ashyq birinshiliginiń (2010, 2011, 2013, 2015, 2016) fınalyna shyqty. ATR týrnırlerinde 46 márte top jarǵan Endı osydan úsh jyl buryn ǵana álemdik reıtıngte kósh bastap turdy. Odan keıin aýyr jaraqat alyp, biraz ýaqyt úlken sporttan qol úzip qaldy. Sonyń saldarynan dárejesi biraz tómendedi. Búgingi tańda brıtanııalyq tennısshi ATR tiziminde nebári 127-oryndy ıemdenýde. Desek te Marreıdiń áleýeti qanshalyqty zor ekenin jaqsy biletin jankúıerler aldaǵy ýaqytta ol óz bıiginen kórinetinine qylaýdaı da kúmán keltirmeıdi.
Búgingi tańda Ulybrıtanııa tennısshileri arasynda Endı Marreıden ozyp turǵan úsh oıynshy bar. Olar – Denıel Evans (№43), Kemeron Norrı (№58) jáne Kaıl Edmýnd (№75). Mine, qarasha aıynda Ispanııanyń astanasynda ótetin jarysta otandastarymyz osyndaı saqa oıynshylarmen kúsh synasady.
Bıylǵy Devıs kýbogy jolyndaǵy jarystyń ózge toptarynda myna komandalar ózara sheberlik baıqasady: «A» toby – Fransııa, Serbııa jáne Japonııa; «V» toby – Horvatııa, Ispanııa jáne Reseı; «S» toby – Argentına, Germanııa jáne Chılı; «D» toby – Belgııa, Aýstralııa jáne Kolýmbııa; «F» toby – AQSh, Italııa jáne Kanada.
Toptyq týrnır básekeleri 18-21 qarasha aralyǵynda ótse, kelesi kúni shırek fınaldy tamashalaısyzdar. 23 qarashada jartylaı fınaldyq saıystar ótse, 24 qarashada Devıs kýbogynyń ıegeri anyqtalady.