Reseı prezıdenti Vladımır Pýtın men Germanııa kansleri Angela Merkel Máskeýde kezdesip, eki el arasyndaǵy birqatar máseleni talqylady. Jospar boıynsha áńgime barysynda eki elge qatysty túıtkilder talqylanýy tıis-tuǵyn. Alaıda, áńgime aýany jer jahandy dúr silkindirgen jańalyqtarǵa oıysty.
Ásirese jańa jyl bastalǵaly tynyshy ketken Taıaý Shyǵystaǵy ahýal tóńireginde oı qozǵady. V.Pýtın óńirdegi jaǵdaı aýqymdy áskerı qaqtyǵysqa ulaspaýyna senim bildirdi. Reseı prezıdentiniń paıymdaýynsha, aımaqtaǵy soǵys álem ekonomıkasyna keri áser etpek.
Kezdesý barysynda Irannyń ıadrolyq baǵdarlamasy da sóz boldy. Kreml basshysy da, býndeskansler de buǵan deıingi kelissózderdiń mańyzy zor ekenine kelisip, ony saqtap qalýdyń tıimdiligin atap kórsetti. A.Merkeldiń aıtýynsha, Germanııa tarapy osy maqsatta búkil kúsh-jigerin sarp etpek.
Budan bólek, memleket basshylary Tegeran mańynda qulaǵan ýkraınalyq Boıng 737 ushaǵyna qatysty pikir almasty. A.Merkel Iran bıligi óz kinásin moıyndaǵandyqtan apattyń sebebi men saldaryn egjeı-tegjeıli anyqtaýdyń qajettigin atap ótti.
Jalpy, josparlanǵan kezdesýdiń negizgi maqsaty «Soltústik aǵyn – 2» jobasynyń júzege asyrylýy bolatyn. Atalǵan qubyr jelisi Reseıdiń gazyn Baltyq teńizi arqyly Germanııaǵa jetkizedi. Ekijaqty kezdesý barysynda býndeskansler joba qurylysyn toqtatpaýǵa shaqyrdy.
Osy oraıda, nemisterdiń Reseı gazyna qanshalyqty muqtaj ekeni aıtpasa da belgili. Soltústiktegi kórshimizge muhıttyń arǵy betindegi alyp derjava AQSh túrli sanksııa salǵan-dy. Soǵan baılanysty Eýropanyń damyǵan elderi Reseımen qarym-qatynasyna uqyptylyq tanytýy tıis. Biraq A.Merkel AQSh-tyń áreketin qoldamaıtynyn bildirdi.
«Germanııa da, basqa da Eýropa elderi «Soltústik aǵyn – 2» bastamasynyń qyzyǵyn kóredi. Bári gaz jetkizý qyzmetin jetildirýdi kózdeıdi, biraq jobanyń mańyzy erekshe», dedi kansler.
Qysqasy, A.Merkel Kremldegi kezdesýde eń aldymen óz eliniń múddesin joǵary qoıatynyn anyq baıqatty. Sondyqtan alys Amerıkadan kelgen sanksııadan buryn halyqty gazben qamtamasyz etýdi jón sanaıdy.
Alda-jalda «Soltústik aǵyn – 2» júzege asyp jatsa, Reseı gazynyń qyzyǵyn jalǵyz Germanııa ǵana emes, Fınlıandııa, Danııa jáne Shvesııa da kóredi. Endeshe kim mundaı «maıly shelpekten» aırylyp qalýdy kózdesin?!
Basqosý barysynda Lıvııadaǵy ahýal tóńireginde de áńgime qozǵaldy. Reseı prezıdenti V.Pýtın «Lıvııa ulttyq áskeri» men «Ulttyq kelisim úkimetiniń» oq atýdy toqtatýǵa kelisýdiń mańyzyn aıtty. Kreml basshysynyń pikirinshe, Lıvııadaǵy jaǵdaıdyń shıelenisýi eldegi qarapaıym halyqqa ǵana emes, búkil Eýropaǵa áser etedi.
Ekijaqty kelissózderden keıin memleket basshylary baspasóz jıynyn ótkizetini belgili. Kremldegi is-sharada nemis jýrnalısteriniń biri Reseıge salynǵan AQSh sanksııasynyń áseri týraly suraǵan-dy. A.Merkel múdirmesten Germanııa men Eýropa óz múddesin qorǵaıtynyn jetkizdi.
A.Merkeldiń bul sózi Tramp ákimshiliginiń shamyna tıetini anyq. Býndeskanslerdiń Reseıge saparmen baratyny anyqtalǵan sátten bastap amerıkalyqtar alańdaýshylyq bildirdi. О́ıtkeni Aq úı basshysy D.Tramptyń áreketterinen keıin, AQSh pen Eýropanyń damyǵan elderi arasynan qara mysyq júrip ótkendeı kóringen. A.Merkel de, Fransııa prezıdenti Emmanýel Makron da buǵan deıin birneshe ret Tramptyń sheshimderin synaǵan-tuǵyn. Máselen, úsh jolaqty eldiń basshysy NATO-ny «aqylsyz» qaldy dep málimdep, AQSh-ty sıpaı qamshylap ótti.
Onyń ústine, D.Tramptyń Iranǵa qatysty sheshimderi Reseı úshin yńǵaıly bolyp tur. Kasem Sýleımanıdiń óliminen keıin Taıaý Shyǵysta Máskeýdiń yqpaly artýy ábden múmkin. Aq úı basshysy halyqqa joldaýynda NATO áskerin óńirge kóbirek kirgizýge úndeý tastaǵan. Biraq mundaı málimdemeni A.Merkel men E.Makronnyń qoldaı qoıýy ekitalaı. Sondyqtan ekeýi de alystaǵy AQSh-tan arbalaǵansha, jaqyndaǵy Reseıden dorbalaǵandy jón sanaıtynyn ańǵarý qıyn emes.