Jýyrda óńir basshysy A.Muhambetov Qostanaı oblysyndaǵy bıdaı tuqymyna muqtaj shaǵyn sharýashylyqtarǵa «Keń dala» baǵdarlamasy boıynsha 17 mlrd teńge jeńildetilgen nesıe beriletinin, bul nesıeni birinshi kezekte shaǵyn jáne orta sharýashylyqtar alatynyn aıta kelip, jergilikti ákimderge, aýyl sharýashylyǵy men jer qatynastaryn retteıtin basqarmalarǵa shaǵyn jáne orta sharýa qojalyqtardy qoldaýdy erekshe nazarǵa alý keregin nyqtap tapsyrdy.
Oblys ákiminiń aıtýynsha, búginge deıin «Qarapaıym zattar ekonomıkasy» baǵdarlamasy boıynsha sharýashylyqtar usynǵan 39 joba maquldanyp, jalpy somasy 12 mlrd teńge jeńildetilgen nesıe berilgen. Taıaýda 12 jobaǵa taǵy 4,5 mlrd teńge qarjy bólinbek.
Prezıdent pármeniniń jergilikti jerlerde qalaı oryndalyp jatqanyn bilmek bolyp, byltyrǵy qýańshylyqtan qatty zardap shekken Naýyrzym aýdanyna habarlastyq.
– Agrarlyq nesıe korporasııasy «Qarapaıym zattar ekonomıkasy» baǵdarlamasy boıynsha 5 paıyzdyq nesıe beretin boldy. Biraq kepildiksiz eshteme berilmeıdi. Buryn bankter kepildikke jer almaýshy edi, qazir alatyn boldy. Dıqandar úshin bul da úlken qoldaý. Qazir dıqandar qujattaryn jınastyryp jatyr. Búginge deıin «Býrevestnıkten» 3, «Razdolnyıdan» 3 dıqan – jalpy sany 10-15 shaqty adam qujattaryn tapsyrdy. Aldaǵy kúnderi alyp qalar, – dedi aýdan ákiminiń orynbasary Qabıdolla Omarov.
Dıqandarǵa da telefon shaldyq. О́leńdi aýylyndaǵy «Bogdan» sharýa qojalyǵynyń ıesi Dmıtrıı Isaev Prezıdent bólgen 70 mlrd teńgeden bir tıyn da ala almaıtynyn aıtty. О́ıtkeni dıqan byltyr kóktemgi dán sińirý jumystaryna 15 mıllıon teńge alǵan. Biraq bıdaıy túgeldeı kúıip ketip, memleketke 17 mln teńge bereshek bolyp qalǵan.
– Byltyr 1000 gektar bıdaı, 300 gektar arpa ektik. Qýańshylyq uryp, alqapty sol kúıi tastap kettik. Byltyr «Sybaǵa» baǵdarlamasy boıynsha aberdın-angýs tuqymdy 80 bas iri qara alǵanmyn. Quny – 31 mln 250 myń teńge. Búkil jerimdi, bar múlkimdi kepildikke saldym. Endi nesıege qoıatyn kepildigim joq. Qazir dollar ósip ketti. Koronavırýs taǵy qysyp jatyr. El aldyn boljaı almaı tur. Barmaǵan jerim, baspaǵan taýym qalǵan joq, eshkim qaryz bermeıdi. Jaǵdaıymyz óte qıyn. Taıaý kúnderi tehnıkany jóndeýden ótkizip, sáýirdiń ortasyna taman jer degdise alqapqa shyǵýymyz kerek. Ylǵaldy der kezinde jaýyp úlgermesek, jer taǵy keýip ketedi, – dedi dıqan.
Bul «Bogdan» sharýashylyǵynyń basyndaǵy ǵana jaǵdaı emes. Qamysty, Jitiqara, Naýyrzym aýdandarynyń usaq sharýashylyqtarynyń kóbinde bankke beretin kepildik joq. Dıqandardyń kóbi Prezıdent aıtqan jeńildetilgen nesıeni kim, qashan, qalaı beretinin bilmeıdi.
– Byltyr 800 gektar bıdaı ektim. Biraq jınaǵan joqpyz, tastap kettik. Qolymyzda jınaý tıimsiz degen anyqtama bar. Aýdannan komıssııa shyǵyp, kózimen kórip ketken. Qazir tuqym taba almaı jatyrmyz. Maǵan kótemgi egin jumystaryna 10 mln teńgedeı kerek. Al Prezıdent aıtqan nesıe týraly áli eshkim eshteńe dep jatqan joq. «Atameken» de, Agrarlyq nesıe korporasııasy da jabyq. Men kúni boıy izdestirip, eshkimnen eshteme taba almadym, – dedi О́leńdi aýylynyń dıqany Arnur Bekmaǵambetov.
О́ńir basshysy «Taıaý kúnderi aýyl sharýashylyǵy qurylymdaryna beriletin nesıe kólemi keńeıtilýi tıis. Bul týraly biz birden aýyl sharýashylyǵy kásiporyndary men sharýa qojalyqtarynyń basshylaryn habardar etemiz», degen edi. Bálkim, áli jetpeı jatqan bolar.
Oblysta jeńildetilgen nesıege muqtaj 6 700 sharýashylyq bar.
Qostanaı oblysy