Qarasaı aýdany boıynsha qazir segiz Uly Otan soǵysynyń ardageri Jeńistiń 75 jyldyǵyna aman-esen jetip otyr. Solardyń biri – Ydyrysov Chaıke qarııa.
Jaqynda 95 jasqa tolatyn aqsaqal búginde syrtqa kóp shyqpaıdy. О́ıtkeni sonaý soǵystyń júrekke salǵan salmaǵy áli kúnge aýyr, ári ystyqqa da, sýyqqa da tózip, qandy shaıqasta da, qarqyndy eńbekte de bar kúsh-qaıratyn aıanbaı jumsaǵandyqtan, sondaı-aq qarttyǵy «qamaýǵa» alǵandyqtan ár-ár jeri aýyrady, taıaqqa súıenip júredi.
Degenmen, qurmettep úıine kelip sálem bergender men nemere-shóberelerine asyqpaı aıtatyn áserli áńgimesi jetip artylady. Sebebi oıyndaǵy otty kúnder men kóńilindegi kóp ıgi ister kómeski tartpaǵan, basynan keshkeniniń bárin eskirtpeı esine alady...
Chaıke atamyz 1925 jyly 5 mamyrda Qaskeleń (qazirgi Qarasaı) aýdanyndaǵy Eńbekshi aýylynda týǵan eken. 1942 jyly naýryz aıynda komsomolǵa ótedi, al týra bir jyldan soń áskerı komıssarıattan shaqyrtý keledi. Munan keıin Petropavl qalasynda úsh aı aılyq daıyndyqtan ótisimen, nemis fashısterimen soǵysqa jiberilgen.
Alasapyranǵa toly aýyr joryq joldary jas jigitti Mogılev, Jıtomır qalalaryna deıin aparyp, 1943 jyly qazan aıynda Mınsk qalasynyń túbindegi bir aıqasta jaralanǵan. 1944 jyly naýryzda Ýdmýrtııadaǵy Kızner stansasyndaǵy gospıtaldan shyǵyp, qan maıdanǵa qaıta oralǵan.
Sodan Brıansk qalasy, Lıtva, Shyǵys Prýssııa, Rýmynııa, Kenısbergtegi soǵystarǵa qatysqan. 1945 jyly aqpan aıynda erligi úshin Qyzyl Juldyz ordenimen nagradtalǵan. Basqa da jaýyngerlik medaldary bar. Aıtqandaı, maıdan dalasynda taǵy da bir ret jaralanypty.
Soǵystan soń da áskerde qyzmet etip, elge tek 1948 jyly qaıtypty. Beıbit eńbekte de (qurylysshy) berekeli isimen tanylǵan ardaqty atamyz endi keýdesine Eńbek Qyzyl Tý ordenin jarqyrata taǵypty. Bir qyzyǵy, Chaıke atamyzdyń aldyńǵy qatarly eńbekker retindegi sýreti sol kezdegi odaqtyq «Trýd» gazetine jáne «Qazaqstan áıelderi» jýrnalyna shyǵypty.
Marqum kempiri Kúpan áje Kempirekqyzy ekeýi úsh ul, eki qyzdy jaqsy adam etip ósirgen. Olardan 12 nemere, 20 shóbere kórdi.
Mine, surapyl soǵysta gaýbısa deıtin zeńbirektiń oqtaýshysy bolǵan, keıinnen sharýashylyqta aldymen jylqy baqqan, onan soń qurylysshy retinde kóp jumys tyndyrǵan maıdanger qart osyndaı ómiri ónegeli, isi úlgili jan.
Jasaı berińiz, Chaıke ata!
Berikbaı QADYQOV,
jýrnalıst
Almaty oblysy,
Qarasaı aýdany