Tabıǵınder dáýiri. Qasıetti Qaǵbanyń qasynda ımanjúzdi úsh jigit duǵa jasap tur. Olar Iаzıd ıbn Maǵaýııa jáne onyń inisi Mushab, úshinshi keıin ataqty taqýa atanǵan Ǵurýa ıbn Zúbaır edi. Aldyńǵy eki jigit qol jaıyp Alladan múminderge patsha etýdi surasa, Ǵurýa Jaratýshydan «О́zińniń kitabyń men paıǵambar (s.ǵ.s) ilimin taratatyn ǵalym boldyra kór» dep tiledi.
Tilekter Alla quzyryna kóterilip qabyl boldy. Iаzıd ıbn Maǵaýııa omaıad áýletinen shyqqan úlken patshalardyń izin jalǵap, halıfalyqqa jetse, inisi Mushab Irakqa ákim bolyp, sońynan múminder patshalyǵyn basqardy.
Al úshinshi jigit Ǵurýa ıbn Zúbaır bar ómirin ıslam ǵylymyn kórkeıtýge arnady. Keıin mádınalyq ataqty 7 oqymystynyń birine aınaldy. Bul jigittiń ákesi kózi tirisinde jumaqpen súıinshilengen 10 saqabanyń biri bolsa, anasy paıǵambardyń jary Aıshanyń apaıy bolatyn. Iаǵnı, tekti áýletten shyqqan.
Osy jyldary Mádınaǵa ákim bolyp kelgen Omar ıbn Ábdilázez qaladaǵy bedeldi adamdardyń basyn qosyp, «Sender maǵan ádilet jolynda járdemshi bolyńdar, isimde aǵattyq bolsa eskertińder» dep ótinish bildirgen kezdegi ákim qabyldaǵan 10 adamnyń biri osy kisi edi.
Islam tarıhshylary Ǵurýa asa jomart adam bolǵan dep jazady. Mádınadaǵy eń jaqsy qurma baǵy osy kisiniń ıeliginde eken. Jaryqtyq jemis piskende qorshaýdy alyp tastap, qurmany adamdarǵa tegin úlestiretin bolǵan.
Birde ǵulamany halıfa Damaskige shaqyrady. Úlken ulyn ertip jolǵa shyǵady. Múminder ámirshisi bul kisini qushaq jaıa qarsy alady. Biraq ekinshi kúni patshanyń at qorasyndaǵy jylqylardy tamashalap júrgen ulyn at teýip óltiredi. Eki ortada ulyn ýaıymdaýdyń saldarynan aıaǵynda paıda bolǵan isik ulǵaıyp ketip, ony kespese bolmaıtyn kúıge túsedi.
Halıfanyń ámirimen ǵulamany emdeýge taǵaıyndalǵan emshiler oǵan aıaǵyn kesken kezde aýrýdy basatyn sharap-dári ishýdi ótinedi. Ibn Zúbaır bolsa, men haram etilgen zatty ishpeımin, odanda Allany ulyqtaıyn, men zikirdi bastaǵanda sender aıaǵymdy kesýge kirisińder deıdi. Jaryqtyq qara sanynyń etin kesip, súıegin aralaǵanda zikirin tipti kúsheıtip, aıǵaılaýmen bolypty. Eń sońynda talyp qalyp, biraz ýaqyttan soń esin jıǵan.
Keıin ǵulama osy kúndi «ómirimde quran aıattaryn oqymaı ótkizip alǵan alǵashqy ári sońǵy sátim» dep ókine eske alady eken. Jalǵyz aıaqpen úıine oralǵan ol kóńilin suraı kelgenderge «Alla maǵan tórt ul berdi birin aldy, tórt múshe berdi birin aldy, báribir mende kóbi qaldy emes pe» dep shúkir aıtady eken.
О́miriniń sońyna deıin aǵartýshylyqpen aınalysqan taqýa artyna «Adamdy ulyq etetin – bilim» deıtin ósıet qaldyrdy. Shákirtteri men zamandastary bul kisini eshqandaı dúnıe-múlikke qyzyqpaıtyn, tek qurma men qara sýdy korek etetin dep jazapty.
Taqýa 71 jyly ómir súrip, Mádına qalasynda dúnıeden ótken. Dert meńdep ajal kelgen sátte ǵulamanyń aýyz oraza eken. Balalary «sizge ólim sáti keldi aýzyńyzdy ashyp, ataýkereńizdi ishińiz» degende basyn shaıqap: «O dúnıege oraza kúıimde attanaıyn, Alladan káýsar bulaǵynan aýyz ashtyrýyn suradym» dep berzaq álemine attanǵan eken jaryqtyq.