• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Qoǵam 08 Maýsym, 2020

Daýly rolık sabaq bola ma?

630 ret
kórsetildi

Áleýmettik jelidegi jurtqa birneshe kúnnen beri azyq bolyp turǵan taqyryp – Shymkenttegi Jastar resýrstar ortalyǵy shyǵarǵan beınerolık. Talqylaýǵa aralaspaǵan adam kemde-kem desek artyq aıtpaspyz.

Jelige tirkelgen, qolynda smartfony bar jurttyń birazy habardar bolǵandyqtan, daýly rolıktiń mazmunyn aıtyp jatpaıyq. Jalpy, jurt onda nasıhattalǵan dúnıeni qoldaıtyndar men qoldamaıtyndar bolyp ekige jaryldy. Beıjaı qarap otyrǵandar da bar, árıne. Qysqasy, birneshe kúnnen beri oǵan ár túrli qyrynan úńilip jatyr jurt.

Qoldaıtyndardyń paıymyn túıin­dep aıt­saq, dinimiz ben dilimizdegi usta­nym boıynsha qazaq qyzdary etegi shol­tıǵan «ıýbka» kımegeni jón, osyndaı rolıkterdi kóbirek shyǵarý kerek degenge saıady. Qarsylar zaıyrly qoǵamda kim qalaı kıinse de óz erki deıdi. Olardyń pikirinshe, qyz balany kóligine mingizip alyp, kıim kıisine synaýǵa, aqyl aıtyp moral oqýǵa kóldeneń kók attylardyń eshqandaı quqy joq.

Beınerolıktiń bıýdjet qarajatyna túsiril­geni de daýdy odan saıyn ýshyq­tyrdy. Factcheck.kz-tiń habarlaýynsha, Shymkenttegi JRO bul beınerolıkti naqty qansha teńgege túsirgenin anyqtaý qıyn. «...Sebebi tender erejesi boıynsha oryndaýshy (jetkizýshi) 5 rolık túsirýi kerek. Jalpylama túrde 6,2 mln-dy rolık sanyna bóle salýǵa bolady, biraq bul naqty baǵany bermeıdi. Áýelde tenderge 8 mln teńge bólingen. Jetkizýshi – «Talasov Serık Týrebekovıch» JK qyzmetine eń az somany, ıaǵnı  6,2 mln teńge usynyp tenderdi jeńip aldy. Keli­simshart jyldyń sońyna deıin jasalǵan, jetkizýshi qyzmetti bıyl 3 qazanǵa deıin oryndaýy kerek. Qazir 6,2 mln teńgeniń  3 mln-y jumsalǵan. Qansha beınerolık túsirilgeni belgisiz».

Belgili zańger Djohar Ýtebekovtiń aıtýynsha, beınerolıktiń mazmunynan zańǵa qaıshy dúnıelerdi nasıhattaý baıqalady. Zańger beıtanys erkektiń qyz balany kóligine otyrǵyzyp, esigin jaýyp alǵany, kıimine qarap jezókshege teńegenin «usaq buzaqylyq áreket» dep baǵa­lady, jolaýshyǵa moraldyq zııan shektirdi degen pikir bildirdi.

Jalpy, názik jandylardyń ashýyn týdyr­ǵan, qoǵamnyń basqa da músheleriniń qarsy­lyǵyna tap bolǵan bolǵan pikir ıeleri sońǵy ýaqytta jıilegeni belgili. Soǵan qa­raı otyryp, birneshe qorytyndy jasaýǵa bo­la­tyn syńaıly. Qazirgi qoǵam burynǵydaı basqalardyń kóńiline qaramaı pikir aıtatyn­dardy kótermeıdi, ózimen sanasýǵa májbúrleıdi. Sanaspasa, qoǵam ony jazalaýy da múm­kin. Bul – bir.

Ekinshiden, qoǵamdaǵy kemshilikterdi báz-baıaǵy ádispen qurǵaq aqyl aıtý arqyly túzeı­tin ádis eskirdi. Halyqtyń sanasyna basqa tereńdeý, jan-jaqty zerttelgen tásilmen ǵana áser etýdiń joldaryn qarastyrǵan jón. Aıtpaqshy halyqtyń bıýdjet qarjysynyń qalaı jumsalǵanyna alańdaýshylyǵy kúsheı­genin de osy oqıǵa kórsetti. Bir anyǵy, jastardy taptaýryn ssenarııge qurylǵan beınerolıkpen, qurǵaq aqylmen tárbıe­leý múmkin emes. Mundaı rolık bir taraptyń ashý-yzasyn týǵyzady, tipti eregestirýi de múmkin. Al ekinshi taraptyń aıyzyn qandyrady. Qoǵamnyń jaq-jaqqa bólinip qyrylǵany emes, basqa nátıje, naqty paıdaly nátıje shyqqanyn qala­saq, máselege basqa qyrynan úńilip kór­gen jón bolar.

Sońǵy jańalyqtar