Atyraýdaǵy ahýal kúrdelenip barady. Qaýipti indettiń beti qaıtar emes. Kerisinshe, taralý aıasy keńeıe tústi. Indetti juqtyrýshylar ásirese, oblys ortalyǵynda jıi baıqalyp otyr. Máselen, ótken bir táýlikte 229 adam koronavırýstyń «qaqpanyna» túsip qaldy. Qazir óńirde indetke shaldyqqandardyń sany 4 myńnan asty. «Kótere almasań, qosyp arqala» degendeı, pnevmonııaǵa shaldyqqandar da az emes. Onyń ústine turǵyndardyń dári-dármek izdep sabylýy dúrbeleńdi odan saıyn kúrdelendirip otyr.
Osy oraıda, «Semeınoe» dárihanalar jelisiniń dırektory Rýslan Sársenovtiń aıtýynsha, turǵyndar «belgili bir dárilerdi qabyldaý ınfeksııa juqtyrýdyń aldyn alady nemese aýrý saldaryn azaıtady» degen jalǵan aqparatqa senip júr.
– Mundaı dúrbeleń shamamen bir apta buryn bastaldy. Buryn kúnine 50 dana parasetamol satylsa, qazir onyń sany 1 myń danaǵa deıin jetedi. Kóp adamdar týystary men dostarynyń nemese WhatsApp jelisindegi jalǵan habarlamalardyń áserinen dári-dármekti aýyrǵanda emes, aldyn ala satyp alady. Búginde «qaýipti derttiń betin qaıtarý úshin parasetamol kómektesedi» degen jalǵan aqparat taralyp ketti. Karantın kezinde zimbirdi kóptep satyp alǵandaı, ony da satyp ala bastady. Al adamda dıareıa nemese angına bolýy múmkin. Biz dári-dármek satyp alýǵa tyıym sala almaımyz. О́ıtkeni biraz adam aýyldardan kelip, satyp alyp jatady. Qazirgi ýaqytta dene qyzýyn túsiretin dárilerge burynǵydan da kóp mólsherde tapsyrys berýge tyrysyp jatyrmyz. Bir aptadan keıin dári-dármek tapshylyǵy máselesi sheshiledi, deıdi «Semeınoe» dárihanalar jelisiniń dırektory R.Sársenov.
Sondaı-aq óńirde PTR-test qorytyndysynyń keshigýine shaǵym aıtýshylar da joq emes. Oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasy basshysynyń orynbasary Gúlnafıs Tańbaevanyń málim etýinshe, buǵan ýaqyttyń tapshylyǵy sebep bolyp otyr.
– Búginge deıin Atyraý oblysyna 29 620 PTR test alyndy. Koronavırýs ınfeksııasyn anyqtaý úshin 20 238 ret test jasaldy. Qazirgi ýaqytta testileý nátıjesiniń merzimi keshiktirilip jatqany týraly shaǵymdar kóptep túsýde. Osy oraıda, azamattarǵa zerthanalarda alynǵan barlyq synamalardy óńdeýge ýaqyttyń tapshy ekenin aıtqym keledi. Mamandar táýlik boıy jumys isteýde. О́kinishke qaraı, Ulttyq saraptama ortalyǵy qyzmetkerleriniń 90 paıyzy koronavırýs ınfeksııasyn juqtyryp, qazir olar tıisti em qabyldaýda. Barlyǵynyń da otbasy, qart ata-anasy, týystary bar. Sondyqtan, turǵyndar bolyp jatqan jaǵdaılarǵa túsinistikpen qaraýy qajet, – dedi Gúlnafıs Tańbaeva.
Onyń aıtýynsha, TShO kompanııasy men oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasy PTR apparatyn Kaspıı medısınalyq jeke klınıkasynyń balansyna berý týraly kelisim jasasty. Zerthananyń tolyq jumys isteýi úshin qajetti jaǵdaıdyń barlyǵy qarastyrylǵannan keıin, jýyq arada emhanadan koronavırýsqa test tapsyryp, nátıjesin alýǵa bolady. Al qazirgi ýaqytta PTR synamalaryn óńdeýmen «Invivo» medısınalyq zerthanasy aınalysyp jatyr.
Alaıda Atyraýda indettiń órshýine baılanysty jańa ınfeksııalyq stasıonardyń qajettigi týyndap otyr. О́ıtkeni barynyń ózi naýqastarǵa tolyp qaldy. Endi osyǵan oraı oblystyq aýrýhanadan 400 oryndyq stasıonar ashý josparlanǵan. Oblys ákiminiń orynbasary Baqytgúl Hamenovanyń aıtýyna qaraǵanda, osyǵan baılanysty oblystyq aýrýhanadaǵy barlyq bólim basqa emdeý oryndaryna aýystyrylady. Qazir oblystyq aýrýhanada 120 provızorlyq oryn, kardıoortalyqta 70 provızorlyq kereýet bar. Sondaı-aq Geolog emhanasynda 100 provızorlyq kereýet daıyndalýda.Qalalyq jáne qala mańyndaǵy emhanalarda 267 provızorlyq oryn ashý josparlanýda. Buǵan qosa, biz oblystyq aýrýhanadaǵy bólimshelerdi basqa medısınalyq mekemelerge aýystyryp, munda 400 oryndyq provızorlyq stasıonar ashýdy kózdep otyrmyz, dedi Baqytgúl Hamenova.
Onyń málim etýinshe, osyǵan deıin qaýipti indetke shaldyqqan naýqastardy emdeýge kómegi tıetin 111 ókpeni jasandy jeldetý apparaty alynǵan. Alaıda atalǵan aýrýhanaǵa dál osyndaı apparat aýadaı qajet. Osyǵan baılanysty óńir kásipkerleri demeýshilik kómekpen oblystyq aýrýhanaǵa asa qajetti eki apparatty alyp berdi.
Ras, kásipkerler demeýshilik tanytýdan tys qalyp jatqan joq. Solardyń qatarynda bir rettik shprıs shyǵaratyn «Brando» JShS-nyń quryltaıshysy Mahmýt Meralıev ta bar. Ol bir rettik shprısterdi tegin taratý aksııasyn qolǵa aldy.
– Qazirgi ahýal qoldan kelgen kómekti kórsetýdiń qajettigin baıqatty. Sebebi indettiń taralý jyldamdyǵy órship barady. Soǵan baılanysty jalpy sany 2 950 000 bir rettik shprısti tegin taratýǵa uıǵarym jasadyq. Alǵashqy legi – 500 myń dana. Al Qyzylqoǵa aýdanynyń ár turǵyny úshin 10 danadan 300 myń danasyn tegin beremiz, – deıdi Mahmýt Meralıev.
Kásipker buǵan deıin Qyzylqoǵa aýdandyq aýrýhanasyna 1 mln 345 myń teńgeniń dári-dármegin, 1 mln teńgeniń ottegi ballonyn alyp bergen. Sondaı-aq aýdandyq aýrýhanadaǵy 10 pasıenttiń árqaısysyna materıaldyq kómek kórsetti. Shildeniń alǵashqy kúni kásipker usynǵan bir rettik 500 myń shprısti volonterler Atyraý qalasynyń turǵyndaryna tegin taratty. Bir adamǵa – 15 dana shprısten. Endi olar qala mańyndaǵy 7 aýyldyq okrýg turǵyndaryna da tegin taratýdy kózdep otyr.
Árıne Atyraýdaǵy ahýal kúrdeli kúıinde qala bermeıtin shyǵar. Turǵyndar tarapynan saqtyq sharalary qatań saqtalsa, jaǵdaı keshikpeı turaqtalary daýsyz.
Atyraý oblysy