Qazaqstandyq mektepterde jańa ekologııalyq bilim berý pánin engizý úshin jaýapty memlekettik organdar úılestirý keńesin qurady. Bul týraly QR Ekologııa, geologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstri Maǵzum Myrzaǵalıev málimdedi.Ekologııa mınıstrliginiń bastamasymen «Balalarǵa ekologııalyq bilim berý» taqyrybyna arnalǵan onlaın konferensııaǵa QR Ekologııa, geologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstri Maǵzum Myrzaǵalıev, QR Bilim jáne ǵylym mınıstri Ashat Aımaǵambetov jáne QR Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstri Aıda Balaeva, ǵalymdar, sarapshylar men qoǵam belsendileri, pedagogtar jáne ata-analar qatysyp óz usynystaryn aıtty, dep habarlaıdy Egemen.kz.
“Kóptegen jaqsy usynystar men pikirler aıtyldy. Nátıjesinde biz ekologııalyq bilim berý jónindegi úılestirý keńesin qurýǵa kelistik. Onyń quramyna memlekettik organdardyń, bilim berý uıymdarynyń, úkimettik emes jáne halyqaralyq uıymdardyń ókilderi, qoǵam qaıratkerleri kiredi. Keńeste ekologııalyq bilim berýdiń ózekti máseleleri talqylanady",- dedi Maǵzum Myrzaǵalıev.
QR Ekologııa, geologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstri Maǵzum Myrzaǵalıevtiń aıtýynsha, jaqynda ǵana Memleket basshysynyń ekologııalyq máselelerdi sheshýge qatysty bergen tapsyrmasy qoǵam tarapynan óte qyzý talqyǵa túsýde. Sarapshylar, ǵalymdar, saıasatkerler, el azamattary men oqýshylar bul máselege qatysty óz oılarymen bólisýde. Maǵzum Myrzaǵalıevtiń sózinshe, ekologııalyq bilim berý degenimiz mektep baǵdarlamasyna bir ǵana pán engizýmen shektelý emes. Bul kúrdeli ári keshendi jumysty talap etedi. Qoǵam ókilderi, sarapshylar, ǵalymdar usynǵan máseleler jańa bastamany júzege asyrýǵa septigin tıgizedi dep oılaımyn. Ekologııaǵa durys kózqaras qalyptastyrǵan ultty tárbıeleý - ortaq mindet. Bul oraıda ár otbasyndaǵy ata-ana tárbıesiniń mańyzy zor»,- dedi mınıstr.
“Qazaqstannyń búgingi ekologııalyq máseleleri qoǵamǵa belgili. Ol aýa men sýdyń lastanýy, óndiristik qaldyqtar, qatty turmystyq qaldyqtardyń óńdelýi sııaqty máseleler. Sońǵy ýaqytta jan-janýarlar men tabıǵatqa zııan keltirý derekteri kóp tirkelýde. Osynyń barlyǵyn sheshý úshin birinshi kezekte ekologııalyq bilim qajet»- dedi Maǵzum Myrzaǵalıev.
Al QR Bilim jáne ǵylym mınıstri Ashat Aımaǵambetov ekologııalyq bilim berý máselesi óte oryndy ári kezek kúttirmes sharýa ekenin aıtty.
"Qoǵamyń buǵan belsene aralasýy muny kezekti ret aıshyqtap otyr. Biz Memleket basshysynyń tapsyrmasyn sapaly oryndaýymyz kerek. Qoǵam tarapynan usynystar kóp túsýde. Onyń barlyǵy eskeriledi",-dedi Bilim jáne ǵylym mınıstri.
“Qalaı bolsa da, asyǵys birinshi qyrkúıekke deıin daıyn bolsaq ta, bolmasaq ta sabaqty engizeıik degen másele aldymyzda turǵan joq. Eń birinshi kezekte osyny aıtqym keledi. Biz beriletin bilimniń mazmunyn, balanyń jas ereksheligine sáıkes keletindigin, ádistemesin jan jaqtan birge qarastyryp, uıymdastyramyz. Kóp másele oıyn arqyly, tájirıbe arqyly, qolmen jasap shyǵarý arqyly, olımpıadalar arqyly júrgizilýi kerek. Bala tek qana qulaǵymen estip qana qoımaı, qolymen jasap, is áreketpen osy jumysqa qatyssa, sonda ǵana jaqsy nátıjege jetýge bolady",- dedi Ashat Aımaǵambetov.
Al bir kezderi ekonomıka jáne saýda, odan keıin bilim jáne ǵylym mınıstri bolǵan Jaqsybek Kúlekeev bolsa, osy bastan ekologııalyq bilim berý júıesiniń júzege asyrylý jolyn aıqyndap alý kerektigine basa nazar aýdardy.
“Bir máseleniń basyn sheship alýymyz kerek. Bizde eki jol bar. Birinshisi, mektepke ekologııa pánin engizý. Ekinshisi, barlyq pánderdi ekologııalandyrý. Iаǵnı máseleniń túp-tamyryna úńilý kerekpiz. Mysaly, Reseı ekologııa pánin mektepke engizýmen ǵana shekteldi. Alaıda odan másele sheshilgen joq. Onda ekologııa pánin joǵary synyptarǵa ǵana engizdi. Al oqýshylardyń jartysy ol kezde kolledjderge nemese arnaýly bilim berý ordalaryna oqýǵa túsip, mektepten ketip qalady. Demek, ekologııalyq bilimi jetilmeı sol kúıinde qalady", - dedi Jaqsybek Kúlekeev.
QR Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstri Aıda Balaeva qaı ýaqytta da ekologııalyq máselelerdi aınalyp ótý múmkin emes ekendigin aıtty.
"Qoǵamdaǵy ótkir máselelerdiń kóbi dál osy ekologııamen baılanysty. Jaqyn arada jan-janýarlar men qorshaǵan ortaǵa qastandyq jasaý derekteri kórsetilgen áleýmettik jelidegi beıne jazbalar, ekologııa máselesine qatysty shuǵyl sharalardy qabyldaý kerek ekenimzdi ańǵartyp otyr. Qoǵamnyń ekologııalyq bilimi men mádenıetin birlesip kóterýimiz kerek",- dedi mınıstr.
Aıda Balaevanyń aıtýynsha, qazir Úkimetke eń birinshi kezekte ekologııa salasy boıynsha arnaıy jobalardy júzege asyrý kerek. Qazir elimizde ekologııa máselesi boıynsha bar bolǵany 170 úkimettik emes uıym jumys isteıdi. Bul barlyq úkimettik emes uıymdardyń 3,3% quraıdy. Sondaı-aq, memlekettik tapsyrys boıynsha áleýmettik jobalar sany 2044 bolsa, onyń tek 2% nemese 21-i ǵana ekologııa taqyrybyna arnalǵan. Ekologııa máselesin ońtaıly sheshý úshin otbasyndaǵy ata-analardyń da tárbıelik mańyzy zor»,- dedi mınıstr.
“Rasynda da, bul mádenıettiń bastaýy bilim men tárbıede jatyr. О́kinishti, biraq búgin qalada ósip kele jatqan balalardyń ishinde qarapaıym qoı men eshkini, shóp pen tikendi ajyrata almaıtyn balalar kóp. Bul árıne ejelden tabıǵatpen birge ósip, ań- qustyń kıesin qurmettegen, jeti qazynasyna qosqan halyqtyń urpaǵy úshin úlken syn",-dedi A. Balaeva.
QR Ekologııa, geologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstri Maǵzum Myrzaǵalıev aldaǵy ýaqytta da ekologııa pánin mektep baǵdarlamasyna engizýge arnalǵan jumystar qoǵammen talqylana otyryp, keshendi túrde júrgiziletinin málimdedi. Esterińizge sala keteıik, 10 shilde kúni QR Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev qazaqstandyq mektepterde "ekologııalyq bilim berý" pánin engizýdi tapsyrǵan edi.