• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Qoǵam 06 Qarasha, 2020

Alǵanyń jaqsy bolsa...

2924 ret
kórsetildi

Kez kelgen er azamat ómirde jar tańdaýda qatelespegeni jón. Atam qazaq «úılený ońaı, úı bolý qıyn» dep beker aıtpaǵan. Úılený degenimiz – jar tańdaý. Sondyqtan jaqsy jar tapsańyz, talabyńyz oń bolyp, tileýińiz qabyl bolǵany sol. Babalarymyz: «Alǵanyń jaqsy bolsa, Bul dúnıeniń shyraǵy» deıtin sózdi tegin aıtpaǵan.

Alǵany jaqsynyń artyq­shylyǵy ne, kóreri ne, utary ne, al alǵany jamannyń jaıy qalaı bolmaq? Osy máselede burynǵy aqyn-jyraý, bı-sheshen atalarymyz men adamzatqa ortaq uly oıshyl tulǵalar ne aıtty. Sony bir dúrkin jańǵyrtyp kórsek. Qazaqta: «Jaqsy bolsań jaqyn kóp» degen maqal bar. Bul jerde áıelińniń de jaqsy bolmaǵyn meńzep tur. О́ziń jaqsy, áıeliń qyrsyq-qyńyr bireý bolsa, atalarymyz: «Jaqsy bolsa alǵanyń, úıińnen kisi ketpeıdi, Jaman bolsa alǵanyń, shyn dosyń da shetteıdi» dep shegelepti.

Sol tárizdi halqymyzdyń taǵy bir maqaldarynda: «Qaty­nyń jaqsy bolsa, jumaq úıińde, Qatynyń jaman bolsa, tozaq úıińde» nemese «Alǵanyń jaqsy bolsa, esiktegi basyńdy tórge súı­reıdi, jaman bolsa, tórdegi basyńdy kórge súıreıdi» dep, áıel zatynyń er adam úshin qanshalyqty mańyzdy ekenin maqal arqyly túsindirip tursa, ataqty qaraýyl Qanaı sheshen: «Astyńdaǵy atyń júrdek bolsa, jalǵannyń pyraǵy, Alǵanyń jaqsy bolsa, úı men qonaqtyń turaǵy» deıdi. Balpyq bı de: «Alǵanyń jaqsy bolsa, peıishten shyqqan hormen teń» degen eken.

Birde Qaz daýysty Qazybek bı el aralap júrip, bir úıge túsipti. Eriniń úıde joqtyǵyna qaramastan, jas áıel qadirli qonaqtardy jaqsylap kútipti. Úıdegi kelinge rıza bolǵan bı: «Jaqsy bir bolsa alǵanyń, qo­ǵamdy bolar jan jaǵyń, Jaman bir bolsa alǵanyń, úıińnen ketpes janjalyń» degen eken.

Qytaı jurtynyń úlken oıshyly Lao Szynyń «Zor jetis­tikke jetken kez kelgen erkektiń artynda asa qýatty da, aqyldy áıel turady» degeni de tegin emes tárizdi. Birde aǵylshyn qaı­ratkeri Ýnıston Cherchıll ju­baıy Klementın Hozermen qoltyqtasyp kele jatyp, áıe­liniń bala kúngi ǵashyǵymen kez­desip qalady. Anaý qarapaıym qurylysshy eken. Cherchıll áıe­line «mynaǵan kúıeýge shyq­qanda, jumysshynyń qatyny atanar ediń» dese, Hozer hanym julyp alǵandaı: «Men oǵan tıgende Anglııanyń premer-mınıstri osy bolar edi», depti.

Bul aıtylǵandardan biz al­ǵany jaqsynyń talaby, taǵ­dyry jaqsy bolatynyn baı­qadyq. Iаǵnı jaqsy áıeli bardyń úıiniń oty sónbeıtin, jumaqtaı bir meken bolatynyn uǵyndyq. Sondyqtan da jar tańdaýda ja­ńylyspańyzdar, aǵaıyn!