• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Rýhanııat 06 Qarasha, 2020

Orazbaıdyń márttigi

1910 ret
kórsetildi

Qazaqta márt adam degen uǵym bar. Bul kóp jaǵdaıda aýyl-aımaq, áýlet-jekjattyń uıatyn saqtap qalý úshin is-áreket jasaıtyn nemese jomarttyń jolyn baılap turǵan joqshylyqty kórgende, shyn nıet, adal pıǵylymen kómek qolyn oılanbaı sozatyn tulǵany aıtady.

Osy oraıda, kóneniń sózin ustaǵan, ótken­niń ónegesin biletin túbi tarazdyq Nuǵy­man Súleteı deıtin jigittiń qazaqtyń qanyna sińgen márttigi jaıly áńgimesin esti­gen edik. Onyń aıtýynsha, Abaı atamyz ke­meline kelip, aqyly men abyroıy bar qazaq­qa máshhúr kezinde Jetisýdyń jalaıyr elinde jurt «Jámeńke aǵa» dep atap ketken abyroıly qarııa bolypty.

Osy kisi qartaıǵan shaǵynda: «Armanym, Semeı elindegi Abaı aqyndy kórgim keledi. Ol kisi «Uıat kimde bolsa – ıman sonda» dep­ti. Uıat degenimiz adamgershilik bolsa, adam­gershiliktiń bar sıpatyn Abaı dep bilemin», dep, uldaryn ertip Shyńǵystaýǵa jol tartypty.

Alystan arnaıy kelgen qurmetti meımanyna Abaı jeke úı tigip, erekshe qurmet kórsetipti. Elinde bir aı jatyp qonaq bolǵan Jámeńke qarııaǵa Abaı:

– Aǵa, buıymtaı aıtyp, qalaǵanyńyzdy alyńyz, – degende, Jámeńke:

– Qamysqulaq atyńdy ber, – degen eken. Ondaı jylqysy joq Abaı:

– Qaı qamysqulaq atty aıtasyz? – degende Jámeńke «Shoqpardaı kekili bar qamys qu­laq...» dep bastalatyn óziniń «Attyń syny» atty óleńin túgeldeı jatqa aıtyp shy­ǵypty.

Qunanbaı áýletiniń jylqylarynda dál osy óleńde aıtylatyn sáıgúlik ta­byl­maǵandyqtan, qonaǵyn taǵy bir juma aıal­datyp, bes bolys Tobyqty eline saýyn aıtyp, óleńdegi synǵa saıatyn at izdetipti. Odan da shyqpaǵan soń, ózimen araz 9 myń jylqysy bar Orazbaıǵa:

– El namysy – er namysy bolǵanda, er na­mysy – el namysy bolmaı ma eken? О́zim miný úshin emes, Tobyqtynyń qonaǵyna syılaý úshin suratyp otyrmyn. Orazekeń bir ta­ıyn aıamasyn, – degen sálemmen kisi jiberipti.

Sálemdi estigen Orazbaı:

– Aǵaıyn ashy, mal tushy desem, men Orazbaı bolamyn ba?! Jattan saǵy synbasyn, – dep, óńkeı sáıgúlik bólek baǵylatyn 5 qos jylqy úıirlerin aralap júrip úsh at ustatypty.

– Abaıǵa aıt, qonaǵy úsheý eken, osy úsh atty bir-birden bersin. О́zine qarsy bolsam da, aqyly men ajaryna qarsy emespin, – depti.

Sońǵy jańalyqtar