Jaqynda «Folıant» baspasynan Ispanııa koroldigi akademııasynyń múshesi, grossmeıster, saıahatshy, tarıhshy, ádebıetshi, Kıprde, Lıvanda, Lıvııada, Mozambıkte, Angolada, Iýgoslavııada jáne basqa elderde asa shıelenisti oqıǵalar jaıly atyshýly habarlar júrgizgen tanymal jýrnalıst, birneshe ıspanııalyq jáne halyqaralyq ádebı, memlekettik syılyqtyń ıegeri Artýro Peres-Reverteniń «Qursaý nemese ólim ústindegi oıyn» («Osada, ılı shahmaty so smertıý») atty romany jaryqqa shyqty.
Napoleon soǵysy kezindegi áskerı qımyldar sýrettelgen «Gýsar» atty alǵashqy romanymen-aq oqýshy nazaryn aýdarǵan avtordyń «Flamandskaıa doska» atty romany ony álemge tanytty. Keıingi «Klýb Dıýma», «Koja dlıa barabana» sııaqty birneshe tarıhı, shytyrman oqıǵaly romandary kóptegen shetel tilderine aýdarylyp, mıllıondardyń súıispenshiligine bólendi. Kóptegen shyǵarmasy sahna tórinen berik oryn aldy.
«Qursaý nemese ólim ústindegi oıyn» – avtordyń qazaq tiline aýdarylǵan alǵashqy týyndysy. Romanda jazýshy HVIII ǵasyr aıasynda Ispanııa men Fransııa arasyndaǵy soǵysty arqaý ete otyryp, arǵy tarıh pen sol kezeńniń kókeıkesti problemalaryn bir-birimen sheber ushtastyrady, saıası shıelenisterdi, qoǵamdyq búlik qupııalardy, shym-shytyryq tergeý qımyldaryn, názik mahabbat sezimderin, polısııa komıssarynyń qylmyspen arpalysyn adam oıyna kelmeıtin kilt burylystarmen áserli jalǵastyryp ketetini sonsha, oqyrman oqıǵa barysyna erekshe qyzyǵýshylyqpen eriksiz ilesip otyrady.
Kólemi 30 baspa tabaq qomaqty romandy orys tilinen qazaq tiline aýdarǵan tanymal jýrnalıst Syrym Baqtygereıuly ekenin eske salamyz.