Semeı qalasyndaǵy múmkindigi shekteýli jandarǵa «Eńbek» memlekettik baǵdarlamasyn júzege asyrý aıasynda birqatar ataýly áleýmettik kómek kórsetilip jatyr.
«Ataýly áleýmettik kómek» baǵdarlamasyn iske asyrýǵa bıyl 1,5 mlrd teńge bólindi. Turmysy tómen otbasy balalaryn kepildi áleýmettik paketpen qamtamasyz etýge shamamen 265 myń teńge bólingen. Bul týraly baspasóz máslıhatynda Semeı qalalyq jumyspen qamtý jáne áleýmettik baǵdarlamalar bóliminiń ókilderi aıtty.
– Tótenshe jaǵdaılar kezeńinde ataýly áleýmettik kómek (AÁK) ótinishsiz avtomatty túrde 5%-ǵa ósirilgen kólemde 2160 otbasyna taǵaıyndaldy. Sonymen birge avtomatty túrde, ótinish berýshilersiz bıylǵy jyldyń 3-4-toqsandaryna AÁK taǵaıyndaý ótinishteri týraly málimetter jasaldy. Búgingi kúni AÁK 2756 otbasyna taǵaıyndaldy, – deıdi jumyspen qamtý jáne áleýmettik baǵdarlamalar bóliminiń sektor meńgerýshisi Aıdar Samaev.
Sonymen qatar baspasóz máslıhatynda bıylǵy 1 qańtardan bastap ataýly áleýmettik kómek alatyn otbasyndaǵy balalarǵa kepildi áleýmettik paket engizilgenin atap ótti. Azyq-túlik jıyntyǵy jáne turmystyq hımııa taýarlary túrindegi áleýmettik paketter bir jastan alty jasqa deıingi balalarǵa beriledi. Kepildi áleýmettik pakettiń ekinshi túri orta bilim beretin mekemelerdegi 6 jastan 18 jasqa deıingi balalarǵa oqý jyly kóleminde beriledi. Alty jastan on segiz jasqa deıingi memlekettik áleýmettik paket tórt bólikten turady: mektepterde ystyq tamaq, mektep kıim úlgisi, mektepke qajetti jabdyqtar jáne qalalyq qoǵamdyq kólikterge 50 paıyzdyq jeńildik qarastyrylǵan. Alty jastan on segiz jasqa deıingi balalardyń kepildi áleýmettik paketteri jalpy bilim berý sheńberinde bilim berý uıymdary arqyly beriledi.
Búginde azyq-túlik jıyntyǵy jáne turmystyq hımııa taýarlary túrindegi kepildi áleýmettik paketti 1980 otbasy alady. Kelesi jyldan bastap 1 jastan 6 jasqa deıingi balalarǵa kepildi áleýmettik paketterdi áleýmettik qyzmet kórsetý portaly arqyly berý josparlanýda. Qalanyń bes kitaphanasynda jáne «Januıa» otbasylaryn qoldaý ortalyǵynda jeti ózine-ózi qyzmet kórsetý aımaǵy uıymdastyrylǵan.
Jyl basynan «Eńbek» baǵdarlamasymen 3409 adam qamtyldy. Baǵdarlamanyń birinshi baǵyty sheńberinde qajetti mamandyqtar boıynsha qysqa merzimdi kásibı oqýlarǵa 227 adam joldandy. Oqytý toǵyz oqý ornynda toǵyz mamandyq boıynsha júrgizilýde. Atap aıtsaq, slesar-santehnık, kran mashınısi, aýylsharýashylyq óndiristik traktorshy-mashınısi, saıahat jónindegi menedjer, tiginshi, aspaz, kondıter, naýbaı, dánekershi.
Al baǵdarlamanyń ekinshi baǵyty – jappaı kásipkerlikti damytý. Mıkronesıelerdi alýǵa 1,8 mln teńge berildi. Jańa bıznes-ıdeıalardy júzege asyrýǵa qatysty memlekettik grantty 218 adam aldy, granttyń jalpy somasy – 121 mln teńge. Ol grant iri qara mal ósirý, kondıter ónimderin daıyndaý, tiginshi qyzmeti jáne taǵy da basqa jobalardy júzege asyrýǵa berildi.
– Baǵdarlamanyń úshinshi baǵyty – halyqty jumyspen qamtý jáne eńbek resýrstaryn jumyldyrý arqyly eńbek narqyn damytý. Atalǵan baǵyt sheńberinde turaqty jumys oryndaryna 833 adam ornalastyryldy. Jumyssyz jastar ýaqytsha jastar tájirıbesine, áleýmettik jumys oryndaryna, qoǵamdyq jumystarǵa ornalastyryldy, – dedi A.Samaev.
«Eńbek» baǵdarlamasyn iske asyrý jumystary áli de jalǵasyn taba bermek. Búgingi kúni Semeı aımaǵynda múgedektigi boıynsha arnaıy jáne memlekettik járdemaqyny 13 865 adam alady, onyń ishinde 1391 múgedek bala bar.
Múmkindigi shekteýli adamdardy ońaltý medısınalyq-áleýmettik saraptama bólimderimen jasalǵan jáne múgedekterge qajetti jabdyqtarmen, qyzmetpen qamtamasyz etýge baǵyttalǵan múgedekterdi ońaltý jeke baǵdarlamalary negizinde júrgiziledi. Múgedekterdi ońaltýdyń jeke baǵdarlamasy negizinde búgingi kúni memlekettik qyzmet kórsetýge 3650 adam habarlasty.
Jumyspen qamtý jáne áleýmettik baǵdarlamalar bóliminiń habarlaýynsha, múgedekterdi áleýmettendirýdiń deńgeıin kóterý maqsatynda olar tehnıkalyq qosalqy jabdyqtarmen – protezdi-ortopedııalyq kómekpen, sýrdo-tıflo jabdyqtarmen, arnaıy qozǵalý jabdyqtarymen, sanatorılik-kýrorttyq emdelýmen, mindetti gıgıenalyq jabdyqtarmen, jeke kómekshilerdiń qyzmetterimen jáne ymdaý tiliniń mamandarymen qamtamasyz etilýde. 1-2 toptaǵy nashar kóretin múgedekter qalalyq kólikterde tasymaldaýshynyń esebinen tegin júredi. Estý qabileti buzylǵan adamdarǵa «Semei» telearnasynda kúndelikti jańalyqtardyń sýrdoaýdarmasy júzege asyrylady. Sonymen qatar jyl saıyn belgili datalarda jáne mereke kúnderinde bir rettik áleýmettik kómek kórsetiledi.
Sonymen qatar baspasóz máslıhatynda habarlaǵandaı, qıyn ómirlik jaǵdaı (órt, tabıǵat apattary, áleýmettik mańyzdy aýrýlar jáne t.b.) týyndaǵandaǵy bir rettik áleýmettik kómek jan sanyna shaqqanda kiristeri eń tómengi kúnkóris deńgeıinen aspaıtyn otbasylarǵa beriledi. Búgingi tańda kúnkóris mınımýmy – 36 157 teńge. Kómektiń bul túri boıynsha otbasy tabysyn esepke alyp, ótinish bildirý qajet.
Halyqtyń júrip-turýlary shekteýli toptary úshin áleýmettik jáne kóliktik ınfraqurylym nysandaryn beıimdeý boıynsha jumystar jalǵasýda. Kóptegen mekemeniń ishinde tabaldyryqsyz aımaqtar qurylǵan, taktıldi jolaqtar jáne plıtalar bar. Bıylǵa 75 nysandy beıimdeý josparlanǵan, onyń 26 nysanynda beıimdeý jumystary aıaqtaldy.