О́ńirdegi stýdentterdi jataqhanamen qamtý qazirgi kezde eń ózekti máseleniń biri bolyp otyr. Aýyldan mektep bitirip, qalaǵa kelgen barlyq jastyń qalada daıyn turǵan páteri joq. Al aqysyna páter jaldap turýdyń ózi tabysy joq stýdent úshin de, aýyldaǵy ata-anasy úshin de ońaı emes ekeni belgili. Degenmen, búgingideı bilim salasyna memleket tarapynan jiti kóńil bólinip otyrǵan kezde ár óńirdegi joǵary oqý oryndarymen qatar, keıbir orta arnaýly bilim berý mekemeleri de jataqhanamen qamtylǵan. Biraq ókinishke qaraı, Jambyl oblysyndaǵy orta arnaýly bilim beretin oqý oryndary jataqhanasynyń jaǵdaıy jaqsy bolmaı tur. О́ńirdegi bilim salasynyń basshylary esep bergende bárin keremet etip kórsetkenimen, is júzinde olaı bolmaı shyqty. Ásirese aýdandarda ornalasqan jataqhanalardyń jaǵdaıy tipti nashar.
Máselen, Taraz qalasyndaǵy Jambyl polıtehnıkalyq joǵary kolledjiniń áleýeti óte jaqsy. Bilim berýdegi jańashyldyqtar, tyń bastamalar munda kóp. Biraq atalǵan bilim nysanynyń jataqhanasyna kóńil bólinbegen. Iаǵnı, kúrdeli jóndeý qajet. Munda jańartý jumystary sońǵy ret 10 jyl buryn júrgizilipti. Sodan beri jataqhana kúrdeli jóndeý kórmegen kúıi tur. Aıta keteıik, kolledj jataqhanasy 40 jylǵa jýyq stýdentterdiń úıi bolǵan. Sol sııaqty Jambyl aýdanynda ornalasqan №17 Jambyl kolledjiniń jataqhanasynda da osyndaı másele bar. Búgingideı kúrdeli jaǵdaıǵa qaramastan, stýdentter atalǵan kolledjde dástúrli oqý formatynda bilim alýda. Biraq jataqhana jaısyz, bir sózben aıtqanda, turýǵa qolaısyz. Tipti bólmeleriniń esigi múldem qulyptanbaıdy. Al kolledj basshylyǵy tozyǵy jetken ǵımaratty qaıta-qaıta syrlap, áktep áreń ustap otyr. Atalǵan kolledjde jýynatyn arnaıy oryn bolmaǵandyqtan jastar senbi, jeksenbi kúnderi úılerine jiberiledi.
Bul kúnde Talas aýdanynyń ortalyǵy Qarataý qalasynda 4 kolledj bar. Qaladaǵy №2 Qarataý kolledjiniń jataqhanasynda 36 stýdent turady. Ǵımarat 1977 jyly salynǵan. Munda da jataqhanany kúrdeli jóndeýden ótkizý máselesi týyndaǵan. Búginde jataqhana ǵımaraty eskirip, terezeleri synǵan. Esikteri qulyptanbaıdy jáne ǵımarattyń syrtynda «Jataqhana» degen ataýy da jazylmaǵan. Bul kolledj byltyr júrgizilgen monıtorıng nátıjesinde elimizdegi eń nashar 10 kolledjdiń tizimine enipti. Qalǵan 3 kolledjdiń jataqhanasynyń jaǵdaıy ortasha. Sondaı-aq Jýaly aýdanynda ornalasqan №16 Jýaly kolledjiniń jataqhanasyna da kúrdeli jóndeý qajet. Jalpy, 32 orynǵa arnalǵan jataqhanada karantın talaptaryna sáıkes qazir 20 stýdent turyp jatyr. Alaıda stýdentter tarapynan jataqhanaǵa degen suranys óte joǵary. Biraq bárine birdeı oryn jetkizý taǵy múmkin emes. Bıylǵy oqý jylynyń ózinde jataqhanadan oryn alýǵa 50 stýdent ótinim beripti. О́ńirdegi kolledj jataqhanalarynyń búgingi jaǵdaıy osyndaı.
Osy oraıda Nur Otan partııasy oblystyq fılıaly janyndaǵy Jas Otan jastar qanatynyń músheleri de óńirdegi kolledjderge zerdeleý jumystaryn júrgizip, atalǵan kemshilikterdi oblystyq bilim basqarmasyna joldaǵan. Endi aldaǵy ýaqyttarda quzyrly mekeme atalǵan máselelerge baılanysty qandaı sheshim shyǵarady, ol ýaqyttyń enshisindegi dúnıe.
Búginde bilim sapasyn arttyrý – basty talap. Memleket tarapynan kórsetilip otyrǵan qoldaý da az emes. El Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev bilim sapasyna «Jańa jaǵdaıdaǵy Qazaqstan: is-qımyl kezeńi» atty Joldaýynda da toqtalǵan bolatyn. Alaıda stýdentterdiń sapaly bilim alýy úshin de jaǵdaı kerek. Biraq Jambyldaǵy jataqhanalardyń búgingi jaǵdaıy osyndaı bolyp tur. Jyl saıyn óńirdegi bilim berý salasyna tıisti qarajat bólinedi. Atalǵan bilim nysandarynyń bári de oblystyq bilim basqarmasyna qarasty bolǵandyqtan, basqarma basshylyǵynyń osy ýaqytqa deıin jataqhana máselesine kóńil bólmeı kelgeni tipti túsiniksiz. Búginde oblysta 46 tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berý mekemesi jumys isteıdi. Onyń 23-i memlekettik bolsa, 23-i jekemenshik. Sondaı-aq memlekettik 16 kolledjde, memlekettik emes 3 kolledjde jataqhana bar.
«Jalpy, oblystaǵy 19 kolledjdegi jataqhanalardyń syıymdylyǵy 2 840 adamdy quraıdy. Shtattyq rejimde jumys istep otyrǵan №2 Qarataý, №8 Moıynqum, №16 Jýaly jáne №17 Jambyl kolledjinde 110 stýdent jataqhanamen qamtylǵan. Sonymen qatar 3 kolledjge 750 oryndyq jataqhanaǵa qajettilik bar», deıdi oblystyq bilim basqarmasy tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berý bóliminiń basshysy Altynaı Jaılyshqyzy. Bólim basshysynyń aıtýynsha, №16 Jýaly kolledji jataqhanasynyń ǵımaraty tozyǵy jetýine baılanysty byltyr qarasha aıynda aýdan teńgerimine berý qujattary daıyndalyp, ótkizý-qabyldaý aktileri jasalǵan. Bıyl ǵımaratqa aýdan tarapynan jobalyq-smetalyq qujattar jasalyp, oblysqa 2021 jylǵa «Jol kartasy» baǵdarlamasy aıasynda qurylysyn júrgizý usynylǵan. «№2 Qarataý kolledjiniń jataqhanasy bes qabattan turady. Biraq onyń úshinshi jáne besinshi qabattary paıdalanylmaıdy. Jataqhana qazirgi tańda 50 orynǵa yńǵaılastyrylyp, ekinshi qabatqa ornalasqan. Kolledjdiń únemdelgen qarajatynan stýdentterge tamaq daıyndaıtyn, jýynatyn bólme jáne ájethana iske qosylǵan. Kelesi jyly №2 Qarataý kolledjin ońtaılandyrý jumystary josparlanyp otyr», deıdi Altynaı Jaılyshqyzy.
Qazirgideı ǵylym men bilimniń damyǵan ǵasyrynda aýdandardaǵy kolledj jataqhanalaryna kóńil bólinbeýi estigen qulaqqa ersi jaǵdaı. Talapqa saı emes jataqhana «jyrynyń» Jambyl oblysynda jýyq arada bitetin túri kórinbeıdi. Onyń ústine, oblystaǵy merdiger kompanııalar da jataqhana qurylysyn júrgizýge qulyqsyz eken. Ne sebepti olaı ekeni ózderine bolmasa, ózgelerge beımálim. Osylaısha búginde stýdentter tozyǵy jetken jataqhanada áýpirimdep kúneltýde. Búgingi stýdent, erteńgi mamannyń áli qansha ýaqyt osylaı júretini belgisiz...
Jambyl oblysy