Densaýlyq saqtaý mınıstriniń birinshi orynbasary Marat Shoranov DDU-nyń Medısınalyq-sanıtarlyq alǵashqy kómek jónindegi Geografııalyq jaǵynan qashyq ornalasqan ofısi uıymdastyrǵan «MSAK týraly aıtsaq» atty aı saıynǵy vebınar serııasyn iske qosýǵa arnalǵan jıynǵa qatysty. Saıasatkerler, densaýlyq saqtaý salasyndaǵy uıymdastyrýshylar, DDU Eýropalyq aımaǵynyń sarapshylary aı saıyn alǵashqy medısınalyq-sanıtarlyq kómek pen ony nyǵaıtý joldaryn talqylaıdy.
«Medısınalyq-sanıtarlyq alǵashqy kómek kórsetý: Tótenshe jaǵdaıǵa reaksııa nemese naqty transformasııa?» taqyrybynda ótken semınarǵa DDU Eýropalyq aımaqtyq bıýrosynyń eldik saıasat jáne densaýlyq saqtaý júıeleri bóliminiń dırektory Natasha Azopardı Mýskat, Ulybrıtanııadan kelgen Nuffield Trust Bas dırektory Naıdjel Edvards jáne Lıtvadaǵy otbasylyq medısına klınıkasynyń basshysy, otbasylyq dáriger Ida Lıseskene qatysty. DDU MSAK jónindegi GQO basshysy Melıtta Iаkab moderator boldy.
Vebınardyń birinshi bóliminde spıkerler COVID-19 pandemııasy bastalǵaly alǵashqy medısınalyq-sanıtarlyq kómek deńgeıinde qyzmet kórsetýdegi ózgerister pandemııaǵa qarsy reaksııa ma, álde densaýlyq saqtaý júıesindegi uzaqqa sozylatyn naqty transformasııa ma degen máseleni talqylady.
M.Shoranov pandemııa bastalǵannan keıin 11 aı ótken soń Úkimet arnaıy sharalar qabyldap, otandyq densaýlyq saqtaý júıesin qaıta qurýdy bastaǵanyn atap ótti. Al zańnama, ınfraqurylym, dári-dármek satyp alý ádisin jáne qyzmetkerlerge bilim berý baǵdarlamasyn jetildirý bolashaqta pandemııanyń aldyn alýy úshin qajet. Sondaı-aq dárigerlik qabyldaýdan bas tartý jáne telefon men beıne konsýltasııaǵa kóshýdegi MSAK deńgeıinde qyzmet kórsetýdegi ózgeristerdiń saldary talqylandy. Infeksııa taralýynyń aldyn alýǵa yqpal etetin saıası sheshimder qabyldanady, mysaly, ınfeksııaǵa kúdikti pasıentterge jeke kirýdi uıymdastyrý, mobıldi toptar jáne medısına qyzmetkerleriniń densaýlyǵyn qorǵaý ispetti. Sonymen qatar sarapshylar MSAK deńgeıindegi mýltıdıssıplınarlyq komandalardyń jumysyn talqylady. M.Shoranov COVID-19 pandemııasy kezinde MSAK brıgadalary pasıentterge, ásirese qosymsha aýrýy bar naýqastarǵa kómek kórsetýde úlken ról atqarǵanyn atap ótti. Mundaı komandalar Qazaqstanda 2018 jyly MSAK jónindegi Astana Deklarasııasy qabyldanǵannan keıin daıyndala bastaldy. Qazaqstanda bastapqy býyn mamandarynyń mýltıdıssıplınarlyq komandasynda (shamamen 40 myń adam): otbasylyq dárigerler, otbasylyq medbıkeler, patronajdyq medbıkeler, áleýmettik qyzmetkerler (2500 adam), psıhologtar (1500 adam), SО́S máseleleri boıynsha mamandar, densaýlyqty nyǵaıtý boıynsha 9 negizgi mektepti júrgizýshiler jumys isteıdi.
Budan ári talqylaý pasıentterge qoljetimdi medısınalyq qyzmetterge qatysty boldy. Vebınardyń ekinshi bóliminde talqylaýǵa Eýropalyq aımaq elderiniń densaýlyq saqtaý sarapshylary qosyldy. Talqylaý 2 taqyrypqa bólindi: «Shuǵyl áreket etý nemese turaqty transformasııa?» jáne «Kedergisiz ınnovasııalar». Vebınar aǵylshyn jáne orys tilderinde ótti. Mundaı is-sharalar alǵashqy medısınalyq-sanıtarlyq kómek kórsetý boıynsha jumys isteıtin túrli deńgeıdegi sarapshylardy jınaıdy, pikir almasýǵa, áleýetti arttyrýǵa, densaýlyq saqtaý júıesin nyǵaıtýǵa yqpal etedi jáne saıyp kelgende, halyqtyń densaýlyǵyn jaqsartýǵa áser etedi.