Jetisýda jemqorlyǵy áshkerelengen laýazymdy qyzmetkerlerdiń qatary azamaı tur. О́kinishke qaraı, sońǵy bir aı kóleminde el qulaǵyn eleńdetken oqıǵa jıilep ketti. Máselen, jaqynda oblystyq bilim basqarmasynyń basshysy bıýdjet qarjysyn jymqyrdy degen kúdikpen qamaýǵa alyndy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Quryqtaý operasııasyn Ulttyq qaýipsizdik komıteti, prokýratýra jáne jemqorlyqqa qarsy qyzmettiń birlesken toby júzege asyrǵan bolatyn. Belgili bolǵan aqparatqa sáıkes, is boıynsha oblystyq bilim basqarmasynyń basshysy Maıgúl Omarova, osy basqarmanyń memlekettik satyp alý bóliminiń bas mamany Baqyt Qabdoldanova jáne aımaqtyq bilim salasyndaǵy jańa tehnologııalar ǵylymı-praktıkalyq ortalyǵynyń dırektory Arapbı Meńlibaev qamaýǵa alynǵan. Sondaı-aq, bıýdjet qarjysyn ıgerý kezeinde zańsyzdyqqa jol berip, para bergeni úshin birnenshe jeke kásipkerdiń kúdikke ilingeni týraly aıtyldy. Kúdiktilerge as iri kólemde para aldy degen aıyp taǵylyp otyr eken. Málim bolǵan derek boıynsha, sybaılasqan top oblystyq bıýdjet qarjysyna kompıýterlik tehnıka satyp alý kezinde jeke kásipkerden 37 650 000 teńge syıaqy talap etip, onyń bir bóligin qolma-qol aqsha túrinde alyp jatqan kezinde ustalǵan.
Al munyń aldynda Talǵar aýdanynyń ákimi qyzmetin atqarǵan Serikjan Erekeshov pen onyń qol astyndaǵy birneshe qyzmetkerdi sybaılas jemqorlyqqa qarsy qyzmet ókilderi qamaýǵa alǵany týraly aqparat taraǵan bolatyn. Qazir quzyrly organ bul is boıynsha S. Erekeshevtiń ustalǵanyn rastady. Bir qyzyǵy, aýdan ákimi oryntaǵynda bir jylǵa jeter-jetpes ýaqyt qana otyrǵan sheneýnik jemqorlyq baby boıynsha ustalardan bir kún buryn óz erkimen ótinish jazyp, qyzmetinen ketken kórinedi. Jalpy, qoǵamdyq talqylaýǵa ulasqan ister boıynsha tergeý júrip jatqandyqtan, egjeı-tegjeıin anyqtaý múmkin bolmaı tur.
Aıtpaqshy, Jetisýdaǵy jemqorlyq dereginiń jıileýi ótken jyly da baıqalǵan eken. Sybaılas jemqorlyqqa qarsy qyzmet basshysy Ernar Maqajanovtyń aıtýynsha, byltyr qylmys quramy bar 277 quqyq buzýshylyq tirkelse, onyń 84 paıyzdan astamy sybaılas jemqorlyqqa qatysty bolǵan. Iаǵnı, 2020 jyly 232 is osy bap boıynsha anyqtalǵan. О́kinishke qaraı, bir jyl ishinde jemqorlar memleket qazynasyna 4,9 mlrd teńge zalal keltirgen kórinedi. Al aıaqtalǵan qylmystyq isterdiń nátıjesinde 4,4 mlrd teńge bıýdjetke ótelgen.
- Biz ótken jyldyń qortyndysy boıynsha sybaılas jemqorlyqqa asa beıim salalardy anyqtadyq. Onyń kósh basynda keden qyzmeti tur, byltyr osy salada 114 sybaılastyq deregi anyqtalyp, 33 tulǵa qylmystyq jaýapkershilike tartyldy. Ekinshi orynda qurylys salasy tur deýge bolady. Munda 28 derek anyqtalyp, 20 adamnyń qylmysy dáleldendi. On bir adam túrli jaza aldy. О́kinishike qaraı, obylstyń jer qatynnastary salasynda jaǵdaı máz emes. Bul baǵytta 19 sybaılas jemqorlyq qylmysy ashylyp, 18 adam jaýapkershilikke tartyldy. Odan keıingi táýekeldi orta – turǵyn úı kommýnaldyq sharýashylyq bólimder bolyp tur. Byltyr sala boıynsha 17 sybaılas jemqorlyq qylmysy tirkelip, 10 adam jazaǵa tartyldy. Taǵy jeti laýazymdy tulǵa túrli merzimge sottaldy. О́tken merzimde densaýlyq saqtaý salasynda da 15 sybaılas jemqorlyq qylmysy tirkelip, 11 laýazymdy tulǵa qatań jaýapkershilikke tartyldy, - deıdi Sybaılas jemqorlyqqa qarsy qyzmettiń Almaty oblysy boıynsha departamentiniń basshysy Ernar Maqajanov.
Sondaı-aq, byltyr para alý men para berýge qatysty 196 qylmystyq is qozǵalǵan eken. Onyń ishinde 117 adam para berý kezinde ustalsa, 75 laýazym ıesi para alý ústinde qolǵa túsken. Munan bólek, tórt jeke tulǵaǵa jemqorlardyń arasynda «jeńgetaılyq» jasap, máseleni zańsyz jolmen sheshýge yqpal etkeni úshin «paraqorlyqqa deldal bolý» baby boıynsha jaza kesilipti. Al para alýshylardyń qatarynda túrli mekemeniń tizginin ustaǵan 36 laýazymdy basshy bolǵan eken.