Qazirgi tańda búkil álem jurtshylyǵy ekonomıkalyq daǵdarystyń qıyndyqtaryn bastan ótkerýde. Soǵan qaramastan, parasatty qaıyrymdylyq saıasatyn júrgizip, sanaly is atqarý, kómekke zárý, ári demeýshilikke muqtaj jandarǵa járdemdesýmen aınalysýdyń úlken áleýmettik jaýapkershilik ekeni belgili. Memlekettiń rýhanı damýymen, san-salaly tyń jobalardy iske asyrýdy belgili jolǵa qoıǵan Qazaqstan Respýblıkasy Tuńǵysh Prezıdentiniń Qory jyl basynan beri aǵartýshylyq, bilim, mádenıet salalarynda áleýmettik, ekonomıkalyq mańyzy bar san alýan qyzmet atqardy. Ǵıbratty ister týraly qysqasha málimetti Qordyń atqarýshy dırektory Bektas Ǵafýruly MUHAMEDJANOVTAN bilgen bolatynbyz.
Halyqaralyq, respýblıkalyq mańyzy bar jıyndar:
Aqpan aıynda Qazaqstan Respýblıkasy Tuńǵysh Prezıdentiniń Qory janyndaǵy Álemdik ekonomıka jáne saıasat ınstıtýty, AQSh pen Kanada ınstıtýty Reseı Ǵylym akademııasymen birge “XXI ǵasyrdaǵy halyqaralyq qaýipsizdik arhıtektýrasy: Eýrazııanyń jańa konseptileri” atty halyqaralyq konferensııa uıymdastyrdy. Is-sharaǵa Reseı men Qazaqstannyń kórnekti saıasatkerleri, sondaı-aq qaýipsizdik salasyndaǵy jetekshi sarapshy mamandar qatysty. Jıynnyń maqsaty – halyqaralyq qaýipsizdik máselesine baılanysty suhbat alańyn qalyptastyryp, Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti N.Á.Nazarbaevtyń ıadrolyq qarýdy taratpaý prosesine qosqan úlesin, eńbegin aıqyndaý.
Sondaı-aq, Qorda “Qazaqstandaǵy memlekettiliktiń qalyptasýyndaǵy Qazaqstan Respýblıkasy Tuńǵysh Prezıdentiniń róli” taqyrybynda leksııa ótti. Is-sharaǵa kórnekti qoǵam jáne memleket qaıratkerleri qatysty. Olar: QR Tuńǵysh Prezıdenti Qorynyń atqarýshy dırektory B.Ǵ.Muhamedjanov, zań ǵylymdarynyń doktory, professor, Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ǵylym akademııasynyń akademıgi S.S.Sartaev, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti janyndaǵy Memlekettik basqarý akademııasynyń professory Z.L.Fedotova. Qorda jastarǵa arnalǵan mundaı tarıhı taǵylymy mol leksııalar dástúrli túrde ótkizilip turady.
Áleýmettik ıdeıalar men jobalar jármeńkesi
2010 jyldyń 18-19 naýryzynda “Qazaqstan Respýblıkasy Tuńǵysh Prezıdentiniń Qory” Qoǵamdyq Qory jáne Halyqaralyq qazirgi saıasat ınstıtýty Almaty qalasynda “Intellektýaldy jasampaz qoǵam: bilim jáne jańa tehnologııalar” taqyrybyndaǵy áleýmettik ıdeıalar men jobalar jármeńkesin ótkizdi. Jármeńkeniń maqsaty - azamattyq qoǵamnyń jáne ınstıtýttardyń jandanýyna kómektesý, eń úzdik jobalar men ıdeıalardy tájirıbe júzinde iske asyrý, suhbat alysýǵa múmkindik ashyp, jumys jasaý úshin baılanystardy damytýǵa kómektesý, qoǵam ınstıtýttaryn teń quqyly seriktestik zańdarymen qamtamasyz etý jáne t.b. Jármeńke myna nomınasııalar boıynsha ótkizildi: “Bilim júıesiniń ınnovasııalyq damýy”, “Bilim jáne qoǵam”, “Mektepke deıingi oqýdaǵy ınnovasııalyq tehnologııalar”, “Bilim, ǵylym jáne óndiris”, “Erekshe” balalardy bilimmen qoldaý”, “Oqý-ádistemelik jáne bilim ádebıeti”, “Bilim, densaýlyq, úılesim”.
Sarapshy komıssııalardyń sheshimimen jármeńke jeńimpazdary bolyp 28 úkimettik emes, kommersııalyq emes uıymdar tanyldy.
Mádenıet:
Aqpan aıynda Uly Otan soǵysynyń ardageri L.V.Skalkovskııdiń “Máńgilikke ketkender” kitabynyń tusaýkeseri ótti. Kitap Aýǵanstannan áskerlerdiń shyǵý kúnine oraı, Qazaqstan Respýblıkasy Tuńǵysh Prezıdenti Qorynyń qoldaýymen jaryqqa shyqqan. Is-shara aıasynda “Aýǵan soǵysynyń ardagerleri men “Kazahstanskaıa pravda” atyndaǵy Maıdan klýbynyń” tusaýkeseri ótti. Basty maqsat – keń qoǵamnyń nazaryn rýhanı-ónegeli jáne patrıottyq tárbıe máselesine aýdarý, jastardy osy qundylyqtarǵa tárbıeleý.
Sonymen qatar, 8 naýryz halyqaralyq áıelder kúni merekesin toılaý qarsańynda “Jalyndy júrek kóktemi” atty merekelik konsert uıymdastyryldy.
Atalmysh is-shara barysynda Qor uıymdastyrǵan “Kezeńdik qazaq romanstary” kompozıtorlar baıqaýynyń jeńimpazdaryn saltanatty túrde marapattaý rásimi ótti. Baıqaýǵa 8 kezeń usynylǵan. Jumys nátıjesi boıynsha 3 jeńimpaz anyqtaldy.
Shyǵarmashylyqtaǵy jastardy qoldaý aıasynda, T.Júrgenov atyndaǵy Qazaq ulttyq óner akademııasy stýdentteriniń 9 dıplomdyq jumysyn júzege asyrý úshin granttar bólindi. Jyl saıyn dástúrli túrde jarııalanatyn “Saparlarǵa granttar” baıqaýyna óner jáne mádenıettegi jas shyǵarmashylyq qaıratkerlerinen 5 ótinish kelip tússe, onyń beseýine de demeýshilik kómek kórsetilmek.
Ǵylym:
Ǵylym salasyndaǵy “Saparlarǵa granttar” baıqaýyna jyldyń basynan bastap 8 ótinish túsken, olardyń ishindegi eki jas ǵalymǵa “Fızıka mektebi” (Reseı) baǵdarlamasyna jáne Halyqaralyq Polımer konferensııasyna (Germanııa) qatysýǵa demeýshilik qoldaý kórsetiledi.
Qazirgi kezde qazaqstandyq jas ǵalymdardan “Ǵylymı zertteýler úshin granttar” baıqaýyna jáne “Stýdentter arasyndaǵy respýblıkalyq tabıǵı, tehnıkalyq jáne gýmanıtarlyq ǵylymdar boıynsha úzdik ǵylymı jumystarǵa” ótinish qabyldaý aıaqtalýda.
Ál-Farabı: “Aqyl-parasat kúshi – adamnyń oılaýyna, paıymdaýyna, ǵylym men ónerdi uǵynýyna jáne jaqsy qylyq pen jaman qylyqty aıyrýyna kómektesetin kúsh” dep kórsetedi. Sondyqtan parasaty mol saıasatty júrgizgen Qor ujymy aldaǵy ýaqytta da jalyndy jastar men qam kóńil jandardyń rýhanı damyp, bilim, ǵylymǵa den qoıýyna talpyndyratyn taǵylymy mol qyzmetter atqaryp, úlgi bolmaq.
Marjan OMAROVA, jýrnalıst.