Oljas Jaqypbaev qylshyldap turǵan jas kúninde áskerı qyzmette júrip jarylystan jaralandy. Sonyń sebebinen orda buzar jasqa jetpeı zeınetke shyǵyp qaldy. Alaıda ol qarap otyra almady. II toptaǵy múgedek ekenine qaramastan, aýylda jattyǵý zalyn ashty, qazir onda jastar men jasóspirimder tegin jattyǵyp júr. Oǵan osy bastamasyn iske asyrýǵa Zhasproject jobasy septigin tıgizdi.
Almaty oblysynyń Kerbulaq aýdanyndaǵy Qaspan aýylynda turatyn keıipkerimiz Oljas Jaqypbaev:
«Bir kúni aýyl ákimdiginiń bas mamany Kúnshýaq Nurjan maǵan jastarǵa úlken múmkindik esigin ashatyn jaqsy jobanyń bar ekenin aıtyp, qatysyp kórýdi usyndy. K.Nurjannyń kásibı keńesimen aýdan ákimdigine bardym. Onda osy jobamen aınalysatyn mamannan jan-jaqty aqparat aldym. Janyma taǵy eki adamdy tarttym, bireýi – aýylda balalar men jasóspirimderdi sportqa baýlyp júretin jattyqtyrýshy, ekinshisi – aqparat taratýmen aınalysatyn maman. Jobaǵa qatysyp, grant ıelendik. Áýelde aýdarylǵan jarty mln teńgege jattyǵý zalyna qajetti qural-jabdyqtardy satyp aldyq. Al aýyl ákimdigi bizge oryn taýyp berdi. Sol jerde jattyǵý zalyn ashyp, jobanyń talaby boıynsha aýyl jastaryna tegin jattyǵý múmkindigin syıladyq», deıdi.
O.Jaqypbaev aýyl jastaryn 5 aı tegin jattyqtyrý talabyn oıdaǵydaı oryndap bitti, alaıda ol áli de jattyǵý zalyna kelip shynyǵatyn jandardan aqy almaıdy. Keıipkerimiz bul áreketin: «Men muny tabys tabý úshin jasamadym. Salamatty ómir saltyn ustanýǵa, deneni árdaıym shynyqtyryp otyrýǵa septigin tıgizetin sport kesheni joq aýyldaǵy jastardy sportqa baýlyp, deni saý ult qalyptastyrýǵa úles qosqym keledi. Onyń ústine 5 aı tegin jattyǵý zalymen jastardy qamtamasyz etkenim úshin sol ýaqyt aralyǵynda aı saıyn 60 myń teńge stıpendııa alyp otyrdym», dep túsindirdi.
Iá, bul joba eki qolǵa bir kúrek tappaı júrgen jastardy jumyspen qamtyp qana qoımaı, osal toptaǵy jas býynnyń qoǵamǵa kirigip, etene aralasyp, ózin jan-jaqty jetildirýge, damytýǵa jaǵdaı jasaıdy. Zhasproject jastar korpýsyn damytý jobasyn Halyqaralyq qaıta qurý jáne damý banki men Bilim jáne ǵylym mınıstrligi birlesip qolǵa alǵan. Joba jastardyń osal toptary arasynda qoǵamnyń ıgiligine jaraıtyn paıdaly iske úıretý baǵdarlamasyn iske asyrý baǵytynda ómirlik mańyzy bar daǵdylardy damytýdy kózdeıdi. Osy ýaqytqa deıin nesıe tarıhyna, kepilzatynyń bar-joǵyna qaramastan, jeke tulǵalarǵa jylyna myń grant beretin jalǵyz joba boldy. Munda tek jumyssyz, oqymaıtyn nemese tabysy tómen, bolmasa osal topqa jatqyzylatyn jastarǵa basymdyq berildi.
Osy jobany tikeleı iske asyrýmen aınalysatyn Úılestirý agenttiginiń aqparatyna súıensek, Zhasproject 2017 jyly qanatqaqty joba retinde bastalyp, 2020 jyldyń sońyna deıin Qazaqstannyń 16 oblysynan 9 797 qatysýshyny qamtydy. Jobaǵa 14 pen 29 jas aralyǵyndaǵy jastar (mektep oqýshylarynan basqa) qatysýǵa múmkindik aldy. Olar 3-ten 5 adamǵa deıin ıdeıalas ókilderden bastamashyl top quryp, talaptarǵa sáıkes júzege asyrý úshin óz ıdeıalaryn usyndy jáne konkýrstyq irikteýden ótti. Al irikteýden ótkender usynylǵan áleýmettik ıdeıalaryn júzege asyrý úshin 1 mln teńgege deıin grant ıelendi. Sondaı-aq ómirlik daǵdylar men jobalardy basqarý boıynsha úsh satyly trenıngten ótti, 6 aıda ózderiniń áleýmettik jobalaryn júzege asyrý múmkindigine ıe boldy. Ýnıversıtet túlekteri úshin aı saıyn 60 myń teńge, qalǵan barlyq qatysýshy úshin 40 myń teńge stıpendııa berildi.
Eń mańyzdysy, barsha qatysýshy arnaıy tálimgerlerden kásibı jáne tájirıbelik baǵytta qoldaý aldy. Jobanyń jemisti júzege asyrylýy úshin áleýmettik jáne bıznes jobalarda nemese jastarmen jumys isteýde tájirıbesi bar 609 tálimger grant ıelenýshilerge bilgenin úıretti. Sondaı tálimgerdiń biri Bolat Syzdyq birneshe jobaǵa qatysýshyǵa tálimgerlik etip, isti úıirip áketýge baǵyt berdi.
«Tálimger joba barysynda ıdeıany iske asyrýǵa jetispeı jatqan qajetti daǵdyny damytýǵa jol silteıdi. Mysaly, jobaǵa qatysýshyda bilim bar bolsa, tájirıbe jetispeı jatady. Endi birinde ekeýi de bolǵanymen, kommýnıkasııa jaǵy aqsap turady. О́ıtkeni olar toppen jumys isteıdi, ónimin ótkizý nemese usyný úshin belgili bir mamandarmen, bolmasa tutynýshylarmen baılanys ornatýǵa týra keledi. Osyndaıda tálimger joba qatysýshylaryna naqty qaı baǵytty ıakı qandaı daǵdyny damytý keregin tikeleı bolmasa da janama túrde túsindiredi. Biraq bárin qatysýshylar ózderi isteıdi», deıdi tálimger.
Negizgi jumysynda stýdentterge dáris oqıtyn uzaq jyldyq tájirıbesi bar pedagog B.Syzdyq ózi tálimgerlik etken joba qatysýshylarynyń ishinde otbasylyq bıznes ashyp, isin dóńgeletip áketken jubaılardy erekshe atap ótti. Joba aıasynda jasaǵan óz ónimderin muqtajdarǵa tegin taratqan.
«Olar jumys taýyp, ózderiniń bıýdjetin basqarýdy, bıznes qurýdy, durys baılanys ornatýdy, bir-biriniń áleýetin ornymen paıdalanýdy, jobaǵa jaýapkershilikpen qaraýdy ǵana emes, muqtaj jandarǵa járdemdesýdi úırendi. Joba olarǵa óz bıznesin ashýdyń alǵashqy mektebi boldy. Eń bastysy, sol qatysýshylar joba aıasynda qolǵa alǵan otbasylyq bıznesin ári qaraı jalǵastyryp otyr. Joba qatysýshylaryna bárinen de qundysy alǵan qural-jabdyqtary ǵana emes, osy isten jıǵan bilimi men tájirıbesi ózinde qalady», deıdi B.Syzdyq.