Ateroskleroz – sozylmaly órship otyratyn, arterııalardy zaqymdaıtyn aýrýdyń túri. Olardyń qabyrǵalaryna maıǵa uqsas zattar, eń aldymen holesterın kiredi. Birtindep maı men holesterınnen turatyn aterosklerotıkalyq blıashkalar paıda bolady. Aterosklerotıkalyq blıashkalar arterııa sańylaýlaryn biteıdi. Arterııalardyń sańylaýlary taryla bastaıdy da, ol arqyly qan az júrip tinderi ottegi men qorektik zattardy az qabyldaıdy.
«Eger osy arterııalar ómirge mańyzdy aǵzalar – júrek, mıǵa baratyn bolsa, ateroskleroz júrektiń ıshemııalyq aýrýyn, mıokard ınfargin, gıpertonııany, ınsýlt pen shet tamyrlary aýrýlaryn týdyra alady» deıdi Kardıologııa jáne ishki aýrýlar ǴZI bólimshe meńgerýshisi, m.ǵ.k. Gúlnar Ospanova.
Ateroskleroz kóptegen adamdarda kezdesedi, bul rette buzylystyń damýy adamdarda erte jasynda bastalady. Bala jasynan bastap-aq qolqanyń ishki qabyrǵasynda keıde holesterıni bar lıpıdti jolaqtar baıqalady. Aýrýdyń damýyn jedeldetetin jáne olardyń sımptomdary men asqynýlarynyń jyldam paıda bolýyna ákeletin aterosklerozdyń qaýip faktorlary bar.
Gúlnar Ermahanqyzynyń aıtýynsha, eger olardyń aldyn alyp, emdeletin bolsaq, júrek-tamyr aýrýlarynyń damýyna jol berilmeıdi. Aýrýdyń aǵymynyń esh sımptomsyz bolýyna baılanysty, aterosklerozdyń profılaktıkasyn asqynýlarǵa deıin erterek bastaǵan durys.
Eńbek pen demalysty, sonymen qatar dene qımylynyń belsendiligin durys uıymdastyrylýynyń mańyzy zor, sebebi ateroskleroz az qımyldaıtyn adamdarda baıqalady. Sondaı-aq durys tamaqtanýdyń da zor mańyzy bar. Taǵam ártúrli bolyp jáne ol jemis-jıdekter, kókónisterge mol bolýy tıis. Temeki shegý, alkogol ishimdikterin ishý sekildi zııandy ádettermen kúresý qajet.
Aterosklerozdyń aldyn alý sharalarynda eń aldymen tamyrlardyń zaqymdanýyna beıim bolatyn arterııalyq gıpertenzııa men qant dıabetin der kezinde anyqtaý jáne olardyń júıeli emdelýin baqylaýdyń mańyzy zor.