Jýyrda Prezıdent janyndaǵy Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde «Qazaqstan Respýblıkasynyń 30 jyldaǵy geologııa salasy týraly» brıfıng ótti. Brıfıngke Ekologııa, geologııa jáne tabıǵı resýrstar vıse-mınıstri Serikqalı Brekeshev, Geologııa komıteti tóraǵasynyń orynbasary Almat Ábdikeshov, «Qazgeologııa» ulttyq geologııalyq barlaý kompanııasy» AQ basqarmasynyń tóraǵasy Ánýar Boranbaev qatysty.
Vıse-mınıstr aldymen eldegi Mıneraldy-shıkizat bazasynyń búgingi jaǵdaıymen tanystyrdy. Qazaqstanda paıdaly qazbalardyń memlekettik balansynda jalpy 8 myńnan asa ken oryndary tirkelgen, onyń ishinde kómirsýtek – 317 (munaı, gaz, kondensat), qatty paıdaly qazbalar – 910, keń taralǵan paıdaly qazbalar – 3 myńnan astam jáne 4 myńǵa jýyq jerasty sýlarynyń ken oryndary.
Munaıdyń balanstyq qorlary (A+V+S1+S2 kategorııalary boıynsha) 4,4 mlrd tonnany, gaz – 3,8 trln tekshe metr (erkin+eritilgen), kondensat – 414 mln tonnany quraıdy. Olardyń basym bóligi Atyraý (75%) jáne Mańǵystaý (11%) oblystarynda shoǵyrlanǵan. Bul rette, kómirsýtek shıkizatynyń 68% qory 3 iri ken oryndarynyń, atap aıtqanda Teńiz, Qashaǵan jáne Qarashyǵanaqtyń úlesine keledi.
Al qatty paıdaly qazbalardyń qoryn esepteý metall paıdaly qazbalardyń 37 túri jáne beımetalldyń 65 túri boıynsha júrgiziledi. Altyn ken oryndarynyń negizgi qorlary Shyǵys Qazaqstan oblysynda – 36%, Aqmola oblysynda – 21%, Qaraǵandy oblysynda 11% shoǵyrlanǵan. Mystyń 82% qory elimizdiń Shyǵys jáne Ortalyq óńirlerinde shoǵyrlanǵan. 3 myńnan astam qorǵasyn-myrysh ken oryndary jáne kenashylymdary, negizinen, Ortalyq, Shyǵys jáne Ońtústik Qazaqstanda shoǵyrlanǵan.
Geologııa salasynda táýelsizdik jyldarynda eldiń mıneral- dyq-shıkizat kesheniniń resýrstyq bazasyn damytýdyń 2003-2010 jyldarǵa, 2010-2014 jyldarǵa arnalǵan salalyq baǵdarlamalary iske asyryldy. 2016 jyldan bastap nysanaly ındıkatorlar mınıstrliktiń strategııalyq josparyna ıntegrasııalandy.
Al mıneraldyq-shıkizat kesheni álemdik naryq talaptaryna tolyq beıimdeldi. Myńnan astam ken orny paıdalanýǵa berildi jáne qazirgi ýaqytta memleketke tabys ákelip, halyqty jumyspen qamtamasyz etip otyr. Búgingi kúni 1 630 obektisi jumys istep tur.
Qorshaǵan ortany lastaıtyn avarııalyq munaı uńǵymalaryn joıý maqsatynda 2010-2021 jyldarda el aýmaǵynda zertteýler júrgizildi. Tekserý barysynda 132 apatty munaı uńǵymasy anyqtalyp, onyń 126-sy joıyldy.
Sondaı-aq respýblıkada sırek kezdesetin metaldardy óndirýdi jáne óńdeýdi damytý úshin 2021 jyly qupııalandyrýǵa jatatyn málimetterdiń vedomstvolyq tizbeleri qaıta bekitildi. Tizbeden lıtıı, sezıı, gallıı, tantal-nıobııdiń balanstyq qorlary týraly málimetter alyp tastaldy. Budan bylaı bul aqparat qupııa emes.
«Egemen-aqparat»