• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Qazaqstan 22 Qarasha, 2021

Týǵan jerge yrystan qazyq qaqqan

780 ret
kórsetildi

Syrtqa shyqqanda Syr boıy, Shıeli týraly áńgime aıtyla qalsa keshegi tarıh esinde qalǵan eldiń «E-e, jaryqtyq Ybekeń túletken topyraq qoı» dep jatatyny bar. Ybekeńi – kádimgi eki márte Sosıalıstik Eńbek Eri Ybyraı Jaqaev.

Eńbek baǵalanatyn ke­shegi kezeńde Qazaqstanda osyndaı joǵary marapatty qatarynan eki ret ıelengender sanaýly ǵana. Osyndaıda Jetisý óńirindegi «Oktıabrdiń 40 jyldyǵy» ujymsharyn basqaryp, Odaq­taǵy aldyńǵy qatarly sha­rýashylyqqa aınaldyrǵan Nıkolaı Golovaskıı aıtty degen sóz eske túsedi. Ulty polıak Nıkolaı Nıkıtıch suraǵan jurtqa óziniń bes aǵaıyndy ekenin aıtyp, qos juldyzdy jarqyrata taqqan Dinmuhammed Qonaev, Yby­raı Jaqaev, Jazylbek Qýanyshbaev, Nurmolda Al­dabergenovterdi baýyrlarym deýmen ótipti. Shıelidegi Ybyraı men Moıynqumdaǵy Jazylbektiń aǵa-ini bolyp syılasýy bir bólek áńgimeniń júgi. Bıyl eńbegimen el aldyna shyǵyp, artyna talaı marjan sóz qaldyrǵan Ybyraı Jaqaevtyń týǵanyna 130 jyl tolyp otyr.

Jalpy, el aýzynda «Ja­qaev aıtty» degen sóz kóp. Qazirgi «Eńbektiń kózin tap­qan, baılyqtyń ózin tabady», «Eginshi – márt, jer – jomart», «Erinshek eginshiden elgezek masaqshy ozady» degen aforızmderdiń túp ıesi osy dańǵaıyr dıqan. Attaı qalap Almatyǵa shaqyryp, Jazýshylar odaǵynyń jıynyna qatystyrǵandaǵy Ybekeńniń «Dıqan ket­penine, qoıshy taıaǵyna, jazýshy qala­myna ıe bolsyn» degen qanatty sózi árkim ornynda otyrsa qoǵam damýy tejel­meıtindiginiń tuspaly edi.

Shıeli aýdanynyń ákim­digi dańǵaıyr dıqannyń 130 jyldyǵyn merekeleýdi Y.Jaqaev aýylyndaǵy S.Bo­qaev, Z.Erjanova, Á.Qońy­r­atbaev, A.Qunanbaev, №3 kó­shelerin jóndeýden bas­tap­ty. Y.Jaqaev jáne Q.Ora­zymbetov kóshesi araly­ǵynda jaıaý júrginshiler jo­ly salynyp, biraz kóshe jaryq­tandyrylypty.

Qazir aq kúrishtiń atasy rekord ornatqan túbekke arnaıy belgi eskızi daıyndalýda. Iirkól aýyldyq okrýgindegi dıqan turǵan úı aýlasyndaǵy mýzeı jekeshelendirilip, urpaqta­ryna berildi. Jas­tar arasynda qurylǵan «Ja­qaevshylar izbasarlary» qozǵalysy biraz jumysty eńserip tastapty.

Eńbekke, eńbek adamyna degen qurmet kómeskilenip bara jatqandaı kórinetin qazirgi ýaqytta dıqan ómirin dáriptegen sharalar jyl basyndaǵy aýdandyq tilderdi damytý bólimi men Y.Jaqaev atyndaǵy kúrish ósirý tarıhy mýzeıi fılıalynyń uıymdastyrýymen aýdandyq mádenıet úıinde «Aq kú­rishten taý turǵyzǵan nar tulǵa» atty saltanatty jıynnan bastaldy. Sharaǵa qatysqandar Y.Jaqaev atyn­daǵy kúrish ósirý tarıhy mýzeıindegi kórmeni aralap, doıbydan ótken jarysty tamashalady.

Shıeli aýdandyq tarı­hı-ólketaný mýzeıi, Nar­taı Bekejanovtyń memo­rıal­dyq óner mýzeıi fı­lıa­­ly já­ne aýdandyq ortalyq­tan­dy­ryl­ǵan kitap­han­alar júıesi uıym­­das­tyrýymen onlaın lek­sııalar, kent já­ne aýyldyq okrýgtegi kitap­hanalarda Y.Ja­qaev­tyń naqyl sózderi­nen ja­saqtalǵan kitap kórmesi, bıb­lıografııalyq sholý, tanymdyq-aqparattyq sa­ǵat­tar ótkizildi.

Dán atasynyń 130 jyl­­­­dyǵyna oraı aýyr at­­letı­ka­dan respýblıka­lyq týr­nır uıymdastyrylyp, oǵan Jambyl, Túrkistan, Ba­tys Qazaqstan, Aqtóbe, Alma­ty, Atyraý oblystary men kórshiles Qyrǵyzstan Res­pýblıkasynan ziltemir­shiler qatysty. Týrnırdiń ashylýynda tórt dúrkin álem chempıony Ilıa Ilın jastarǵa sáttilik tiledi.

Aı sońynda oblys orta­ly­ǵynda dańǵaıyr dıqan­ǵa arnalǵan sharalar qory­tyndylanyp, aýdanda «Aq kúrishten taý turǵyzǵan Ja­qaev» atty respýblıkalyq aqyndar aıtysyn ótkizý jos­parlanyp otyr.

 

Qyzylorda

Sońǵy jańalyqtar