Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev: Bul – memlekettik tóńkeris jasaýǵa umtylys

Bul – naqty qoldaý kórsetý

Jıynǵa Qasym-Jomart Toqaevpen qatar Armenııanyń Premer-Mınıstri Nıkol Pashınıan, Belarýs Prezıdenti Aleksandr Lýkashenko, Reseı Prezıdenti Vladımır Pýtın, Tájikstan Prezıdenti Emomalı Rahmon, Qyrǵyzstan Mı­nıs­trler kabınetiniń Tóraǵasy – Prezıdent Ákimshiliginiń Basshysy Aqylbek Japarov jáne UQShU Bas hatshysy Stanıslav Zas qatysty.

Ujymdyq qaýipsizdik týraly shart uıymy (UQShU) Ujymdyq qaýipsizdik keńesiniń kezekten tys sessııasy Qazaqstandaǵy sońǵy oqıǵalarda qurban bolǵandardy bir mınýt únsizdikpen eske alýdan bastaldy.

Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev UQShU boıynsha áriptesterine kórsetken kómekteri úshin rızashylyǵyn bildirdi. Qazaqstan Prezıdenti sessııa qatysýshylaryna elimizde qalyptasqan ahýal men ony turaqtandyrý úshin qabyldanyp jatqan sharalar týraly málimet berdi.

– Sammıtimizdiń kezekten tys ótkizilýi  tótenshe jaǵdaılarǵa baılanys­ty bolyp otyr. Qańtardyń birneshe kúni ishinde Qazaqstan aýqymdy daǵdarysty bastan ótkerdi. Bul – Táýelsizdiktiń 30 jyldyq tarıhynda bolǵan eń aýyr oqıǵa. Mundaı deńgeıdegi zor qaýip-qa­ter­men bizdiń uıym buryn-sońdy betpe-bet kelmegen. Qajetti qujattardy kelisý jónindegi shuǵyl jumysy úshin Tóraǵamyz Nıkol Vovaevıch Pashınıanǵa alǵys aıtamyn. Reseı Federasııasynyń Prezıdenti Vladımır Vladımırovıch Pýtınge túsinistik tanytyp, UQShU-nyń bitimgerlik kúshterin Qazaqstanǵa jiberý máselesi boıynsha jyldam sheshim qabyldaǵany úshin erekshe alǵys bildiremin. Qurmetti Vladımır Vladımırovıch, elimizge lańkestik sha­býyl jasalǵan sátten beri Sizben turaqty baılanys jasap otyrmyz. Aleksandr Grı­gorevıch Lýkashenkoǵa, Sadyr Nurǵo­joevıch Japarovqa, Emomalı Sharıpovıch Rahmonǵa kórsetken saıası jáne áskerı baýyrlastyǵy úshin alǵys aıtamyn, – dedi Q.Toqaev.

Memleket basshysy áriptes elderdiń moraldyq qoldaýy asa mańyzdy bolǵanyn atap ótti.

– Búgin Qazaqstandaǵy qaıǵyly kúnderi qaza bolǵan azamattardy Jal­py­ulttyq aza tutý kúni. Barshańyzǵa shynaıy kóńil aıtqandaryńyz úshin alǵys aıtamyn. UQShU Bas hatshysy Stanıslav Vasılevıch Zasqa, Hatshylyq pen Uıymnyń birikken shtabynyń judyryqtaı jumylǵan barlyq ujymyna rızashylyǵymdy bildiremin. Shyn máninde, UQShU-ǵa múshe memleketterdiń biriniń qaýipsizdigin, turaqtylyǵy men tutastyǵyn qamtamasyz etý úshin Uıymnyń bitimgerlik kúshterin aýqym­dy túrde jumyldyrý jaǵdaıy birinshi ret bolyp otyr. Biz úshin UQShU boıynsha áriptesterimizdiń áskerı ǵana emes, moraldyq qoldaý kórsetýi de asa mańyzdy. Uıymǵa múshe memleketterdiń bári birtutas maıdan bolyp, Qazaqstannyń úndeýin biraýyzdan qoldady,– dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Terrorızm qaýpi jáne agressııa aktisi retinde baǵalandy

Otyrys barysynda el Prezıdenti elimizdegi qazirgi jaǵdaı men ótken kúnderi bolǵan oqıǵalar týraly aıtty.

– Oqıǵalar jelisi týraly aqpa­rat­tardy tolyq eksheı otyryp, bıylǵy jyl basynan bergi oqıǵanyń bári bir shynjyrdyń tizbegi ekenin nyq senimmen aıta alamyn. Olar jymysqy oımen uzaq ýaqyt boıy daıyndalǵan. Daıyndyqtyń qansha ýaqyt – bir jyl, eki nemese úsh jyl júrgizilgenin tergeý anyqtaıdy. Destrýktıvti kúshter turaqtylyqty bu­zýǵa, tártipsizdikke jol ashýǵa birne­she ret tyrysty. Memlekettiń turaqty­lyǵy men beriktigin synap kórýge baǵyt­talǵan sııaqty boldy. Olardyń bar­lyq áreketteriniń joly kesildi. Biraq uıymdastyrýshylar óz josparynan bas tartpaı, qarýly qaqtyǵysqa daıyndalýǵa kóshti. Búlikshiler avtomobıl gazy baǵa­synyń kóterilýine baılanysty birqatar óńirdegi halyqtyń narazylyǵyn syltaý retinde paıdalandy, – dedi Q.Toqaev.

Prezıdent beıbit mıtıngke jınalǵan azamattardyń talap-tilegi oryndalyp, avtogaz baǵasy burynǵy deńgeıine tús­kenin jáne Úkimettiń otstavkaǵa ketkenin jetkizdi.

– Mıtıngiler ótti. Oǵan qatysýshylar áleýmettik-ekonomıkalyq jáne qoǵam­dyq-saıası talaptaryn qoıdy. Memleket onyń bárine qulaq asyp, oryndady.

Úkimet otstavkaǵa ketti. Avtogaz ba­ǵa­sy burynǵy deńgeıinde qaldyryldy. Biz naqty áleýmettik-ekonomıkalyq sha­ralar kesheni men qoǵamdyq-saıası reformalar josparyn qabyldaımyz dep jarııaladyq. Biraq Qazaqstanǵa qarsy agressııa uıymdastyrýshylar úshin munyń eshqandaı máni bolmady. Stıhııalyq narazylyq jappaı tártipsizdikke ulasty. Dinı radıkaldar, qylmystyq toptar, jaýyz sodyrlar, maroderler men usaq buzaqylar birtutas komanda retinde boı kórsetti. Áleýmettik-ekonomıkalyq jáne qoǵam­dyq-saıası talaptar ekinshi-úshinshi orynǵa syrǵydy. Ony umytyp ta ketti. Artynsha alasapyran bastalyp ketti. О́zderiniń qolaıly sátin kútip otyrǵan qarýly sodyrlar toby iske kóshti, – dedi Memleket basshysy.

Prezıdent barlyq áskerı is-qı­myl­dyń bir ortalyqtan úılestirilgenin basa aıtty.

– Olardyń basty maqsaty: konstı­tý­sııalyq qurylysqa nuqsan keltirý, basqarý ınstıtýtyn búldirý, bılikti basyp alý bolǵany anyqtaldy. Bul jerde memlekettik tóńkeris jasaýǵa umtylý jóninde sóz bolyp otyr. Qazir barlyq áskerı is-qımyldyń bir ortalyqtan úılestirilgeni, muqııat josparlanǵan operasııanyń sheshýshi kezeńge shyqqany belgili boldy. О́ńirlik bıliktiń, quqyq qorǵaý organdarynyń ǵımarattaryna, tergeý ızolıatorlaryna, strategııalyq nysandarǵa, bankterge, telemunara men telearnalarǵa bir ýaqytta, bir mezgilde ekenin qaıtalap aıtamyn, shabýyl jasaý – sonyń aıqyn dáleli, – dedi Q.Toqaev.

Memleket basshysy el aımaǵynda bolǵan jantúrshigerlik oqıǵalar týraly málimet berdi.

– Áýejaılar basyp alyndy, avtomobıl jáne temir joldary jabyldy, jedel járdem jáne órt sóndirý qyzmetiniń jumysyna kedergi keltirildi. Áskerı bólimder men armııa blokbeketterine jasalǵan shabýyl kezinde sodyrlardan quralǵan top qarý-jaraq pen áskerı tehnıkalardy ıemdenýge tyrysty, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.

Sondaı-aq Q.Toqaev Almaty qalasy men basqa da qalalarda, shyn máninde, naǵyz soǵys júrgenin atap kórsetti.

– Máselen, Almaty qalasyndaǵy Polısııa departamenti ǵımaratynyń tóńiregindegi soǵys eki túnge sozyldy. Polısııa qyzmetkerleri lańkesterdiń shabýyldaryna toıtarys berdi. Tek Almaty qalasynyń ózinde 7 qarý-jaraq dúkeni basyp alyndy. Bul jaqsy daıyndyqtan ótken kásibı sodyrlardyń, sonyń ishinde arnaýly vıntovkalarmen atýǵa mashyqtanǵan snaıperlerdiń shabýyly boldy. Terrorıster jeke baılanys quraldaryn paıdalanǵan, áskerı qyzmetshiler men quqyq qorǵaý organdary qyzmetkerleriniń kıimin kıip alǵan. Sodyrlar shimirikpesten jappaı tártipsizdikke qatysýshylardy qalqalap, olardy «tiri qalqan» retinde paıdalandy.

Kem degende 5 ese san basymdyǵyn paıdalanǵan lańkester polısııa qyz­met­kerleri men áskerı qyzmetshilerdi aıaýsyz uryp-soǵyp, eki áskerı qyzmetshiniń basyn kesip alǵan. Aýrýhanalarǵa aıýandyqpen shabýyl jasaldy. Mem­lekettiń resýrstaryn bólshekteý úshin shabýyl uıymdastyrýshylar aýqymdy maıdan alańyn jasady. Agressııa bir ýaqytta 11 aımaqty qamtydy. Biraq eń aýyr soqqy Almatyǵa baǵyttaldy, – dedi Prezıdent.

Sodyrlar elordadaǵy Prezıdent rezı­densııasyn basyp almaq bolǵany da aıtyldy.

– О́zderińizge málim, Almaty – biz­diń iri qalamyz ári elimizdiń qarjy orta­lyǵy. Munda mańyzdy kólik jáne kommýnı­kasııa toraptary shoǵyrlanǵan. Bul qala­nyń qulaýy adam kóp shoǵyr­lanǵan ońtústik aımaqty, sodan keıin búkil eldi basyp alýǵa jol ashar edi. Terrorıster quqyq qorǵaý organdarynyń nazaryn ózderine aýdarýǵa tyrysty. Sodan keıin Qazaqstannyń elordasyna soqqy jasaýdy kózdedi. Biz Prezıdent rezıdensııasynyń aınalasyna sho­ǵyr­lanǵan sodyrlardy kórdik. Shyn máninde, bul ártúrli ádisti paıdalana otyryp, memleketimizge qarsy jasalǵan naǵyz terrorlyq soǵys edi. Osynyń bári túbegeıli sheshim qabyldaýdy qajet etti. Qazaqstannyń kúshtik qurylymdary der kezinde judyryqtaı jumylyp, shabýyldaýshylarǵa toıtarys berdi jáne jaǵdaıdy tolyq óz baqylaýyna aldy, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Q.Toqaev óz sózinde qaıǵyly oqıǵa kezinde qaza bolǵandar qatarynda kúshtik qurylymdar qyzmetkerlerimen qatar, beıbit turǵyndardyń bary qa­byrǵamyzdy qaıystyrady dep atap ótti.

– О́kinishke qaraı, kúshtik qurylym qyzmetkerleri men beıbit turǵyndar arasynda qaza bolǵandar bar. Kúshtik qurylymdardyń 16 qyzmetkeri qaza taýyp, 1300-den astamy jaralandy. Beıbit turǵyndardyń arasynda da qaza tap­qan­dardyń bolǵany qabyrǵamyzdy qaıys­tyrady. Olardyń naqty sany anyqtalyp jatyr. Búkil elimiz bo­ıynsha 1270 bıznes sýbekti zardap shekti. 100-den astam saýda ortalyǵy men bankter tonaldy. 500-ge jýyq polısııa avtokóligine zaqym keldi jáne órteldi. Orasan zor shyǵyn keltirildi. Onyń kólemin Úkimettiń arnaýly komıssııasy anyqtaıdy. Qazaqstanǵa qarsy agressııaǵa terrorısterdiń, onyń ishinde sheteldik sodyrlardyń tikeleı qatysqanyn naqty aıta alamyn. Buzaqylardyń tún mezgilinde máıithanalarǵa shabýyl jasap, qaza bolǵan sybaılastarynyń denelerin alyp ketkeni de kezdeısoq emes. Sondaı-aq olar sodyrlardyń denelerin urys alańynan áketip otyrdy. Bunyń halyqaralyq terrorısterdiń tájirıbesi ekeni barshaǵa málim. Olar dál osyndaı tásilder arqyly izderin jasyrady. El aýmaǵynda haos jaǵdaı qalyptastyryp, bılikti basyp alý pıǵyly bolǵany anyq.

Quqyq qorǵaý jáne arnaýly qyz­met­terdiń jan-jaqty taldaýyna negizdelgen Qazaqstannyń Qaýipsizdik Keńesiniń sheshimine sáıkes qalyptasqan jaǵdaı terrorızm qaýpi jáne agressııa aktisi retinde baǵalanatynyn jetkizdi. Qazaqstandaǵy ahýal ýshyǵa tústi. Almaty qalasy men 9 oblys ortalyǵy buzaqylardyń qolyna ótti. Biz lań­kestikke qarsy operasııa rejimin jarııaladyq. Qazaqstan Ujymdyq qaýip­sizdik týraly shart uıy­mynan kómek berýdi surady. Bul der kezinde qabyl­danǵan sheshim edi. Elor­daǵa úsh birdeı áskerı ushaqtyń kelge­nin bilgen sodyrlar Prezıdenttiń rezıd­ensııasyna basyp kirý josparynan aınydy. Bul Almatyǵa qosymsha kúsh jumyl­dyryp, qalany terrorısterden tartyp alýǵa múmkindik berdi, – dedi Q.Toqaev.

UQShU bitimgershilik kúshteri merzimin Qazaqstan Prezıdenti aıqyndaıdy

Qazaqstan Prezıdenti elimizge UQShU Ujymdyq bitimgerlik kúshteriniń qansha áskeri kelgeni jaıynda baıandady.

– Qazirgi tańda Ujymdyq qaýipsizdik keńesiniń sheshimine sáıkes Qazaqstan Respýblıkasyna jiberilgen 2030 adam jáne 250 tehnıka UQShU Ujymdyq bitimgerlik kúshterine júktelgen min­detti oryndaýǵa kiristi. Olar áýejaı­lar, áskerı qoımalar men basqa da strategııalyq nysandardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý qyzmetin atqarady. Men atap ótken­deı, bul – UQShU-nyń alǵashqy bitim­ger­lik mıssııasy. Uıym paıdaly ári oń tájirıbe jınaq­taı­tynyna senim­dimin. «Osal tustar» taldanyp, tıisti qory­tyndy shyǵarylady, retteý qujattaryna túze­týler engiziledi. Jalpy, UQShU-nyń be­deldi áskerı-saıası uıym retinde óziniń qa­jet­tigi men tıimdi ekenin dáleldeı alǵa­nyn atap ótkim keledi. Bul – memlekette­rimizdiń  turaqtylyǵy men qaýipsizdigin qam­tamasyz etýdiń naqty mehanızmi. Shyn máninde, ótken oqıǵalar myqty ha­lyq­aralyq ınstıtýt retinde jańa satyǵa kó­terilgen Uıymnyń damýynda bet­burys kezeń boldy, – dedi Memleket basshysy.

Q.Toqaev atalǵan qaýip-qaterler ujym­­­dyq qaýipsizdik keńistigi úshin or­taq eke­nin jáne sol sebepti uıymnyń áleý­etin nyǵaıtýdyń mańyzy artqanyn atap ótti. 

– Qazaqstan betpe-bet kelgen qaýip-qaterler – ujymdyq qaýipsizdiktiń bar­lyq keńistigi úshin ortaq. Sondyqtan bizge UQShU-nyń kúshti áleýetin odan ári nyǵaıtý qajet. Bul – mańyzdy. Qazaq­­stan osy iske óz úlesin qosady. Daǵda­­rys jaǵdaılarynda áreket etý merzi­min ońtaılandyrý engiziletin usynys­tar­dyń biri bolýy múmkin. Biz Ujymdyq qaýipsizdik keńesi jáne basqa da organdar bekitetin sheshimderdi ázirleý jáne qabyldaý máselelerinde jedel bolýymyz kerek, – dedi Prezıdent.

Otyrys barysynda sóz alǵan UQShU Bas hatshysy Stanıslav Zas halyq­aralyq uıym basshylaryna Qazaqstanǵa bitimgerlik kontıngentti kirgizý týraly sheshimdi qalaı jetkizgenin aıtty.

– Qazaqstan Respýblıkasynyń aýmaǵynda bitimgerlik operasııa ótkizý týraly qabyldanǵan sheshim jóninde BUU-nyń Bas hatshysy arqyly BUU Qaýipsizdik Keńesiniń músheleri habardar etildi. Sondaı-aq men EQYU jáne ShYU bas hatshylaryn qulaǵdar ettim. BAQ ókilderi bir mezgilde máseleni sheshý úshin qabyldaǵan joldar jáne oryndalý mehanızmin túsindirý jumystaryn júrgizdi, – dedi uıymnyń bas hatshysy.

– Biz keshe áskerı kontıngenti ornalastyrý boıynsha jumystardy aıaqtadyq. 4 táýlik ishinde Reseı Federasııasynyń áýe-ǵaryshtyq kúshteriniń áýe keme­lerimen 108 reıs jasaldy. Bitimgerlik kúshter kontıngenti Nur-Sultan, Almaty qala­lary men Almaty obly­synda ornalasqan. Komandalyq pýnkt Almaty qalasyndaǵy qurlyqtyq ásker­ler ınstıtýtynyń baza­synda ornalas­tyryldy. Áskerı kontın­genttiń materıaldy-tehnıkalyq jabdyq­talýyn jiberýshi tarap, sondaı-aq eki­jaqty jáne kópjaqty kelisim qamta­masyz etedi. Qazaqstandyq tarappen kelisilgen operasııa josparyna saı ujym­dyq bitimgerlik kúsh jaǵdaıdy turaq­tandyrý úshin mańyzdy áskerı jáne mem­lekettik obektilerdiń qaýipsizdigin qam­tamasyz etý mindetterine kiristi, – dep atap ótti UQShU Bas hatshysy Stanıslav Zas.

Al Reseı Federasııasynyń Pre­zı­denti Vladımır Pýtın óz sózinde UQShU Ujymdyq bitimgerlik kúshteriniń kon­tın­genti Qazaqstanǵa shekteýli ýaqytqa jiberiletinin málim etti.

– Baýyrlas Qazaqstan halqyna kó­mek kórsetý boıynsha birlesken qa­dam­dar barynsha jedel kelisildi. Osy oraıda UQShU tetigi naqty iske qosyl­dy. Qazaqstanǵa UQShU Ujymdyq bitim­gerlik kúshteriniń kontıngenti baǵyt­taldy. Olar merzimi boıynsha shek­tel­gen ýaqytqa jiberildi, ıaǵnı qajet­ti mer­zimdi Qazaqstan Prezıdenti aıqyn­daıdy, – dedi V. Pýtın.

Reseı Prezıdentiniń aıtýynsha, ózi­niń fýnksııasyn oryndaǵannan keıin, UQShU-nyń kontıngenti Qazaqstan aýma­ǵynan mindetti túrde shyǵarylady. Ol son­daı-aq gaz baǵasyna narazy halyq – bir top, al qolyna qarý alyp, memleketti sha­býyldaǵandar basqa top ekenin atap ótti.

– Qazaqstannyń memlekettiligine tón­gen qaýip gaz baǵasyna qatysty nara­zy­lyq aksııalardyń emes, ishki jáne syrtqy destrýktıvti kúshterdiń bul jaǵdaıdy óz paıdasyna asyryp ketýinen týyndaǵanyn túsinemiz. Gaz naryǵyndaǵy jaǵdaıǵa qarsy bolǵandar – bir top, olardyń maqsaty bir. Al qolyna qarý alyp, memleketke shabýyl jasaǵandar – múldem basqa top jáne olardyń kózdegeni de bólek maqsat, – dedi Reseı Prezıdenti.

Qazaqstan halyqaralyq mindettemelerin qatań saqtaıdy

Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev UQShU kúshterin engizýdiń legı­tım­digi jóninde suraqtar aqparattyń jetis­peýinen jáne jaǵdaıdy tolyq túsin­begendikten týyndap jatqanyn aıtty.

– UQShU bitimgerlik kúshterin paı­dalaný jónindegi sheshimge saıası turǵy­dan barynsha qoldaý kórsetý, ásirese BUU jáne basqa da bedeldi halyq­aralyq uıymdar, álemniń ozyq buqa­ralyq aqparat quraldary jáne tal­daý ortalyqtary, sondaı-aq úshinshi memleketter tarapynan asa mańyzdy. UQShU kúshterin engizýdiń legıtımdiligi jóninde suraqtar týyndap jatqanyn kórip otyrmyz. Bul shynaıy aqparattyń jetispeýinen jáne jaǵdaıdy tolyq túsinbegendikten bolyp jatyr. Keı­bir jaǵdaılarda halyqaralyq qoǵam­dastyqta, sheteldik buqaralyq aqparat quraldaryn qosa alǵanda, UQShU kúshte­riniń paıdalanylýyna, jalpy Qazaq­standaǵy jaǵdaıǵa qatysty múlde qate túsinik qalyptasty. Usynyp otyrǵan aıǵaqtarǵa qaramastan, keıbir derekkóz­der Qazaqstan bıligin beıbit demonstranttarmen kúresti dep aıtyp jatyr. Bul – múlde qate aqparat,– dedi Prezıdent óz sózinde.

Qasym-Jomart Toqaev beıbit sherýge shyqqandarǵa qarsy eshqashan qarý qoldanylmaǵanyn jáne qolda­nyl­maıtynyn basa aıtty.

– Biz beıbit sherýge shyqqandarǵa qarsy eshqashan qarý qoldanǵan joq­pyz jáne qoldanbaımyz da. Osyny biletin Qazaqstanǵa shabýyl uıym­das­tyrýshylar birneshe ret agressııalyq áreket jasady. Bastapqy kezde, men aıtyp ótken­deı, beıbit narazylyq boldy. Keıin Almaty qala­synda saıası mıtıng ót­kizildi. Sodan soń shıbórideı qaptaǵan qarý­ly sodyr­lar qalaǵa úsh baǵyttan bas saldy. Basyn­da olar ózderin beıbit demons­trant­­tar retinde kórsetip, quqyqtyq tár­tipti saqtaýshy kúshterdi, tipti qala turǵyn­daryn shatastyrdy. Al sodan keıin «Al­maty tragedııasy» degen ataý alyp, ta­rıhqa enetin oqıǵa boldy, – dedi Q.Toqaev.

Memleket basshysy álemdik qoǵam­dastyq sotyna elimizge qarsy júrgizilgen terrorlyq agressııanyń daıyndyǵy men ony júrgizýge qatysty qosymsha dálelder usynatynyn málimdedi.

– BUU Jarǵysyna sáıkes ár memleket qarýly shabýyl kezinde jeke nemese ujymdyq turǵyda ózin-ózi qorǵaýǵa quqy­ly. Jýyq arada, aldyn ala tergeýler aıaqtalǵannan keıin, biz álemdik qoǵam­dastyq sotyna elimizge qarsy júrgi­zilgen terrorıstik agressııanyń daıyn­dyǵy men ony júrgizýge qatysty qosym­sha dálelder usynamyz. Kórip otyrǵa­nymyzdaı, jekelegen buqaralyq aqparat qu­raldary men qoǵamdyq ınstıtýttar oıdan shyǵarylǵan dúnıelerge jáne tekserilmegen faktilerge negizdelgen jalǵan aqparattardy beı bereket taratyp jatyr. BUU, EQYU, ShYU, AО́SShK, sondaı-aq halyqaralyq gýmanıtarlyq uıymdar qaskóılerdiń, terrorısterdiń, qylmyskerlerdiń zańsyz áreketteriniń tolyq ári ádil tergelýine múddeli ekenine senimdimin. Asyǵys tujyrym jasaýdyń qajeti joq.

El Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev Qazaqstan óziniń halyqaralyq min­dettemelerin qatań saqtaıtynyna jáne Qazaqstan halqynyń bılikpen beıbit, erkin ári ashyq dıalog ornatý jónindegi quqyǵyn berik qorǵaıtynyna sendirdi.

– Qazaqstan óziniń jańa tarıhyndaǵy eń qıyn kezeńdi eńseredi dep o basta senim artqandardyń bárine alǵys aıtamyn. Bul, ásirese, UQShU-ǵa qatysty. UQShU-nyń Qazaqstandaǵy bitimgerlik áleýetin yqpaldasa otyryp, barynsha qaýipsiz, tıimdi ári qysqa merzimge paı­dalanatynymyzǵa senimdimin. UQShU-nyń bitimgerlik kúshiniń mıssııasy joǵary deńgeıde tıimdi, paıdaly bolady dep týrasyn aıtý kerek. Biz óz tarapymyzdan muny arandatýshylar nemese qaskóıler paıdalanyp ketetindeı aqparattyq vakýýmǵa jol bermeýimiz ke­rek dep oılaımyn. О́kinishke qaraı, biz­diń jaǵdaıda bul jalǵasyp jatyr. Qalyptasqan jaǵdaı UQShU Bas hat­shysynyń bitimgerlik qyzmet jónindegi arnaýly ókili ıns­tıtýtyn qurý jónindegi jýyrdaǵy sheshimimizdiń ózekti ekenin kórsetip otyr. Sonymen qatar biz Qazaqstan halqynyń bılikpen beıbit ári erkin jáne ashyq dıalog ornatý jónindegi quqyǵyn berik qorǵaıtynymyzdy naqty aıtqym keledi. Sonymen qatar zorlyq-zombylyqqa negizdelgen ekstremızmniń kez kelgen túriniń, ásirese Qazaqstanǵa qarsy jaqynda ǵana bolǵan áskerı is-qımyldardyń qatań túrde jolyn kesemiz. Biz memlekettik egemendigimiz ben terrıtorııamyzdyń bútindigine nuqsan keltirýge jol bermeımiz. Qazaqstan óziniń halyqaralyq mindettemelerin qatań saqtaıtynyna sendirgim keledi, – dedi Q.Toqaev.

Bitimgershilik kúshter mıssııasy jýyrda aıaqtalady

Qazirgi ýaqytta Qazaqstanda kons­tıtýsııalyq tártip qalpyna keltirilgenin aıtqan el Prezıdenti qazir quqyq qorǵaý organdary atqaryp jatqan jumys jaıyn baıandady. 

– Elge tóngen qaýip-qaterge toıtarys berildi. Lańkestikke qarsy is-qımyldar aıasynda qylmysqa qatysy bar azamattardy anyqtaý jumystary júrgizilip jatyr. Búginde polısııa organdaryna 8 myńǵa jýyq adam jetkizildi. Quqyq qorǵaý organdary men arnaýly organdar olardyń terrorlyq aktilerge, kisi óltirýge, maroderlikke jáne basqa da qylmystarǵa qatysy bar-joǵyn tekserýde. 116 túrli qarý tárkilendi. Syrt kıimderin aýystyrý, saqalyn alý sııaqty jańa ádiske kóshken jáne basqa da qýlyqtar jasaý arqyly jasyrynyp júrgen sodyrlardy anyqtaý operasııalary jalǵasyp jatyr. Alda aýqymdy da qaýyrt jumystar bar. Tipti buǵan quqyq qorǵaý organdary men armııa ardagerleri de tartylýda. Búkil memlekettik organdar elimizdiń tolyqtaı qalypty ómirge oralýy úshin qarqyndy jumys istep jatyr, – dedi Memleket basshysy.

Q.Toqaev jýyrda lańkestikke qarsy aýqymdy is-qımyldar sátti aıaqtalyp, UQShU kúshteriniń tıimdi mıssııasy tamamdalatynyn aıtyp, mundaı oqıǵalardyń qaıtalanýyna jol bermeý kerek dep qorytyndylady.

– Erteń men Parlamentke Úkimettiń jańa quramyna qatysty usynys engi­zip, áleýmettik-ekonomıkalyq sala­daǵy ózekti máselelerdi sheshý jóninde naq­ty mindetter júkteımin. Jýyrda lańkestikke qarsy aýqymdy is-qımyldar sátti aıaq­talady, sondaı-aq UQShU kúshteriniń de tıimdi mıssııasy tamamdalady. Bastysy – búkil ujymdyq qaýipsizdik keńistiginde mundaı oqıǵalardyń qaıtalanýyna jol bermeý. Aldaǵy ýaqyttaǵy bizdiń negizgi mindetimiz de osy bolady dep oılaımyn. Qazaqstan bul jumystardy atqarýǵa daıyn jáne odaqtastaryn árdaıym qoldaıdy, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Sammıt barysynda UQShU-ǵa múshe memleketter basshylary Qazaqstan Res­pýb­lıkasyndaǵy jaǵdaı jóninde pikir alma­syp, elimizdiń basshylyǵy jasap jat­qan is-áreketterdi qoldaıtynyn aıt­ty. Sondaı-aq turaqtylyq pen kons­tıtýsııalyq tártipti qalpyna keltirýdiń mańyzdy ekenine nazar aýdar­dy. Memleketter basshylary UQShU Ujym­dyq bitimgerlik kúshteriniń Qazaq­standaǵy mıssııasy aıaqtalǵansha turaqty baılanysta bolýǵa ýaǵdalasty.