Kóktal aýylyndaǵy ótkel bermes ózenge kópir salǵan Ahat Raqyshev «Qazaqstannyń 100 jańa esimi» jobasynyń jeńimpazy atanǵan-dy. Aýyldyń uzaq jyldar boıǵy máselesin sheshýge muryndyq bolǵan ol atalǵan jobanyń jeńimpazy bolýǵa laıyq.
Qaladaǵy synyptas dostarym D.Septenov pen D.Kúlgimbaev maǵan aıtpaı «100 jańa esim» jobasyna meni qatystyryp jiberipti. О́zim keıin bildim. Synyptastarym daýys jınap, aldyńǵy qatarǵa shyqtym. Sóıtip, qazylardyń sheshimimen jeńimpazdar qataryna qosyldym. О́zim úshin kútpegen jańalyq boldy. Men týraly beınerolık túsirildi. Odan keıin 2021 jyly mamyrda elordada Prezıdenttiń qabyldaýynda boldyq, – deıdi Úrjar aýdany, Kóktal aýylynyń turǵyny Ahat Raqyshev.
Aýyldaǵy orta mektepte sýret jáne syzý pániniń qarapaıym muǵalimi Ahat ataq-dańq qýǵan emes. Ony biz áý basta túsingenbiz. Bar oıy, bar maqsaty aýylyna baıaǵydan beri sheshimin tappaı kele jatqan kópir salyp berý edi. Eldiń bereke-birliginiń arqasynda oıy júzege asty da. Keńes ókimeti dúrkirep turǵan shaqta ózderi «Saıtan kópir» atap júrgen ótkelderi bolǵan. Eni bir metrge jeter-jetpes kópirdiń ortasy túsip ketken, sýǵa malshynyp turatyn. Jaıaý júrginshiler tobyqtan sý keship ótetin. Keıin turǵyndar oǵan da zar boldy. Kóktemgi tasqyn úzip áketken. Sodan beri aýyl turǵyndary arǵy jaǵadaǵy shóbin shaýyp ala almaı, shaýyp alsa, ony jetkize almaı áýre-sarsańǵa túsetin de jatatyn. Jaıylym da arǵy bette qalyp ketken. Bul aýyldyqtar úshin óte úlken problema edi.
Kópir qurylysy qolǵa alynǵanda turǵyndardyń kóńili jaılana bastaǵan. Onyń ózinde «kolhoz kezinde salynbaǵan dúnıeni sender qaıtip salasyńdar?» degendeı kertartpa áńgimeler de aıtylǵan sekildi. Eń bastysy, birligi bekem halyq bilek sybana iske kiristi. Kópir qurylysynyń jobasyn aldymen sýret pániniń muǵalimi Ahat Raqyshev qaǵazǵa syzyp shyqqan. Sodan soń kishigirim maketin jasap kórgen. Maket jasaý kezinde syzbaǵa túspegen keıbir detaldaryn tolyqtyrǵan. Joba-jospar ábden pysyqtalǵan soń ǵana qurylysqa kirisken.
– Osy kópirdiń qurylysyna muryndyq bolǵan jáne maǵan senim artqan Kóktaldyń 1983 jyly týǵan jigitterine alǵys aıtamyn! Qurylys basyna únemi ystyq tamaqtaryn jetkizip turǵan «83-tiń» qyzdary – Sandýǵash pen Aıgúlge de alǵysym sheksiz. Qosymsha jan-jaqtaǵy kásipkerler de kómektesti. Shamamen, 10 mln teńgeden asa qarajattyń qural-jabdyǵy paıdalanyldy, – deıdi Ahat Raqyshev.
Qurylys syzbaǵa qarap júrgizilgenimen, ólshemin dál shyǵarý ońaıǵa soqpaǵan. Jalpy uzyndyǵy – 130 m, bıiktigi – 10 m, eni – 1,4 m. Al ózen deńgeıinen bıiktigi – 3 metr. Eń basty másele – aýyldyqtarda kran, ekskavator, býldozer sekildi tehnıkalar joq edi. Dese de bastalǵan isti sońyna deıin jetkizýdi kózdegen turǵyndar aýyldaǵy bar traktorlardy jumyldyryp, bilek kúshterine, Ahat syndy azamattardyń sheberlikterine sengen. Qyzý bastalǵan qurylys bir jyl ishinde aıaqtalyp, kópir paıdalanýǵa berildi. Jumys aıaqtalǵan soń aspaly kópirdiń beriktigin motosıklmen júrip synap kórgen.
– Bul iste ózimizdiń aýyldyń ákimi jaqsy qoldaý bildirdi. Qazir kópir el ıgiligine jumys istep tur. Endi sonyń qujatyn zańdastyryp, qaýipsiz qyzmet kórsetýin pysyqtap jatyrmyz. Bul jobaǵa atsalysqan árbir aýyldasym «100 jańa esim» jeńimpazy atanýǵa laıyq. Baıqaýdaǵy meniń jeńisim – búkil aýylymnyń jeńisi», deıdi Ahat Raqyshev.
Aspaly kópir aıaqtalǵan kúni Kóktal turǵyndary alaqaılap qýanǵan. Turǵyndardyń endigi tilegi aýylǵa uıaly baılanys telefonynyń munarasy ornatylsa desedi.
Shyǵys Qazaqstan oblysy,
Úrjar aýdany