Paralımpıadaǵa baratyndar belgili

Beıjińdegi oıyndarda Qazaqstan­nyń Paralımpıada quramasynyń bes ókili, atap aıtqanda, Aleksandr Gerlıs, Erbol Hamıtov, Sergeı Ýsol­sev, Iýrıı Berezın jáne De­nıs Pet­renko para shańǵy men para bıatlon jarystarynda el namysyn qorǵaıdy. О́kinishke qaraı, Phenchhan Paralımpıadasynyń shańǵy jary­synda (1,5 shaqyrym, sprınt) chem­pıon atanǵan Aleksandr Kolıadın bıyl Beıjińde óz ataǵyn qorǵaı almaıdy. Sebebi jerlesimiz dopıngke baılanysty 2021 jyldyń 13 qańta­rynan 2024 jyldyń 13 qańtaryna deıin jarystardan shettetilgen. Onyń dopıngke tapsyrǵan testi 2018 jylǵy oıyndardan keıingi ja­rysta oń nátıje kórsetkendikten, Phench­handaǵy altynyn eshkim qaıtaryp ala almaıdy.

Qazirgi tańda mamandar petro­pavl­dyq shańǵyshy Aleksandr Gerlıs el qorjynyna júlde salýy múmkin dep boljap otyr. Sebebi 32 jastaǵy shańǵyshy tórt jyl burynǵy jarystyń shańǵy jáne bıatlon básekesinde tórt márte úzdik jeti sportshynyń qatarynan kóringen bolatyn. Sonymen qatar ol álemdik reıtıngte TOP-5 sportshynyń qatarynda tur. Halyqaralyq dá­re­jedegi sport sheberi degen ataqqa ıe Gerlıs 2011 jyly 21 jasynda jol apatyna túsip, bir qolynan aıyryl­ǵan. 2014 jyldan paralımpıadalyq sportqa den qoıǵan ol bir jyldyń ishinde-aq táýir nátıje kórsete bas­tady. 2015 jyly shańǵy jary­synan el birinshiliginde top jaryp, alǵashqy iri jetistigine qol jetkizdi. Keıinnen ol bul mejeni 2017 jyly da baǵyndyrdy.

– 2014 jyly paralımpıadalyq sporttyń bar ekenin estidim de, toly­ǵyraq bilgim keldi. Keıin múm­kindigi shekteýli adamdarǵa arnal­ǵan arnaıy klýb baryn bildim. Ol jerge barǵanda qandaı sport túrimen aınalysýǵa bolady, meniń múgedektigime yńǵaıly sport túri qandaı degen sııaqty jáne taǵy basqa da kóp aqparat aldym. Birden sportpen shuǵyldanamyn degen sheshim qabyldadym. Sodan beri jat­tyǵýymdy toqtatqan emespin. Ádettegideı, qalalyq, oblystyq, respýblıkalyq jarystarǵa qatystym. Ár jeńiske jetken saıyn ózimdi jigerlendirip otyrdym. Qolymnan keletinine sendim. Jattyǵýdyń ústine jattyǵý qostym. Osylaısha, az ýaqyt ishinde Paralımpıadaǵa kelgenimdi de baıqamaı qaldym, – degen edi ol bir suhbatynda.

Paralımpııa oıyndarynyń ashy­lý saltanatynda elimizdiń týyn sporttyń para shańǵy túrinen Álem ký­bogynyń qola júldegeri, ha­lyq­aralyq dárejedegi sport sheberi Er­bol Hamıtov ustap shyǵa­dy. Sport­shy­larymyz qazir Almaty oblysynda Qysqy oıyndar aldyndaǵy sońǵy oqý-jattyǵý jıy­nyn ótkizip jatyr.

– Koronavırýs indeti sport­shy­larymyzdyń Beıjińdegi Qys­qy Paralımpııa oıyndaryna tolyq­qan­dy qatysýyna da kedergi kel­tirdi. Sportshylarymyz irikteý jarys­tarynyń kóbine qatysa almady. Sondyqtan Beıjińdegi oıyndarǵa tolyq quramda bara almaıtyn bol­dyq. Bizdiń paralımpıadashylar Qys­qy oıyndarǵa barar jolda úl­ken jumys atqardy, kóp eńbek etti. Paralımpıadaǵa joldama alý­dyń ózi úlken jetistik. Bizdiń par­alım­pıadashylardyń jeńiske degen qul­shynysy joǵary, áleýeti zor, óz kúshterine senimi berik, – dep atap ótti Ulttyq Paralımpıada ko­mıtetiniń prezıdenti Qaırat Boran­baev.

Osy oraıda Paralımpııa oıyn­darynyń tarıhyna qysqasha toqtalyp ótýdi jón kórip otyrmyz. Jalpy, paralımpıadalyq qozǵalystyń paıda bolý tarıhy óte qyzyq. Bári Ekinshi dúnıejúzilik soǵystan keıin urys kezinde jaraqat alǵan adamdardyń tirek-qımyl apparaty arqyly sport­­pen belsendi aınalysýynan bastalady. 1944 jyly professor Lıýdvıg Gýttmann naýqastardy emdeýdiń mańyzdy bó­ligi retinde Ulybrıtanııanyń Stok Man­devıll aýylyndaǵy julyn jara­qaty bar naýqastardy ońaltý orta­lyǵynda sporttyq baǵdarlama jasap, ony jyl saıyn ótkize bastaıdy.

Jarysty ótkizý ıdeıasyn halyq­aralyq qoǵamdastyq qorlary qoldap, básekeler jyl saıynǵy halyqaralyq sporttyq is-sharalardyń qataryna qosyldy. 1952 jyldan bastap bul qatarǵa Nıderland, Germanııa, Shve­sııa, Norvegııa sportshylary da qosyla bastady. Al 1960 jyldan bastap álemde alǵashqy Jazǵy Par­alımpııa oıyndary ótkizildi. Jarysty birinshi bolyp Italııanyń bas shahary – Rım qalasy qabyldady.

Alǵashqy Qysqy Paralımpııa oıyndary 1976 jyly 21-28 aqpan aralyǵynda Shvesııanyń Orns­kol­dsvık qalasynda uıym­dastyryldy. Jarysqa 16 elden 198 sportshy qatysty.