Ahýal shıelenise tústi

Ýkraına ıen Reseı ókilderiniń ekinshi kezdesýinde qandaı sheshim qabyldanatyny belgisiz. Ázirge ótetini ǵana belgili. Degenmen shabýyl toqtamaı tur. Kelissóz júrgi­zýshilerdiń biri Davıd Arahamııa Ýkraı­na kem degende beıbit turǵyn­darǵa qaqtyǵystan zardap shekken aýdan­dardan ketýge múmkindik beretin gýmanıtarlyq dálizder talap etetinin jarııalady.

Ýkraınada bir mıllıonnan astam adamnyń shekara asqany týraly málimet bar. Al Reseı eldiń ońtús­tik aýma­ǵyndaǵy birneshe qalany atqy­lap, qorshaýǵa alǵan. Reseı syrtqy ister mınıstri Sergeı Lav­rov­tyń aıtýynsha, kelissózder kezinde Reseıdiń talaptary – «Ýkraınany qarýsyzdandyrý jáne eldi ultshyl­dardan azat etý», «Qyrymdy Reseı aýmaǵy retinde moıyndaý» jáne «Ýkraınanyń shyǵysynda bólingen eki aımaqty, ıaǵnı ózin «Donesk halyq res­pýblıkasy» (DNR) jáne «Lýgansk halyq respýblıkasy» (LNR) dep ta­ny­ǵan aýmaqtardy resmı moıyndaý».

Bul sharttarǵa Ýkraına tarapy ne deıtinin boljaý qıyn. Sebebi soǵys jaǵdaıynda kesip aıtý múmkin emes. Alaıda Ýkraınanyń ustanymy belgili. Osyǵan deıin de Reseıdiń ýltımatým qoıýyna jol bermeımiz degen-di.

Majarstan premer-mınıstri Vıktor Orban Reseı men Ýkraına arasynda beıbit kelissózder júrgizýge daıyn ekenin málimdedi. Osylaısha, kelisimge shaqyryp, kelissózderdi óz elinde uıymdastyrýǵa daıyn memleketter qatary kóbeıip keledi.

Reseı áskeri Ýkraınanyń ońtústigindegi portty Herson qalasyn baqylaýǵa alǵany habarlandy. Bul – Reseı áskeri basyp alǵan alǵashqy iri qala. Marıýpol qalasynda da jaǵdaı kúrdeli, shabýyl tolastamaı tur. Kıevte iri jarylystar bolǵanymen, el astanasy Ýkraına úkimetiniń baqylaýynda ekeni aıtyldy. Ýkraına qaza bolǵandar men jaralanǵandar týraly derekti kúndelikti jarııalap otyrǵanymen, ony naqty rastaıtyn dálel joq. Degenmen myńdaǵan sarbazdyń ólim qushqany belgili. Eki el usynǵan málimettiń alshaqtyǵy orasan.

Reseıge salynǵan sanksııalar sany da kóp. Halyqaralyq kompanııalar da Reseıde saýda jasaýǵa qarsylyq bildirip, dúkenderin jaýyp, taýarlaryn jetkizbeý týraly sheshim qabyldap jatyr.

О́z azamattaryn Reseıden ketýge shaqyryp jatqan memleketter de bar. Mysaly, Fransııa úkimeti sońǵy jaǵdaıǵa baılanysty elde bo­lýy mindetti emes azamattaryn Reseı­den ketýge shaqyrady. Bul qatarda Ulybrıtanııa men AQSh ta bar.

Oǵan qosa Halyqaralyq paralımpıada komıteti Reseı jáne Belarýs sportshylaryna Beıjińdegi paralımpıada oıyndaryna qatysýǵa tyıym saldy. Osyǵan deıin qos el sportshylaryna beıtarap mártebede qatysýǵa ruqsat bergen edi. Sondaı-aq ózge de sporttyq nemese shyǵarmashylyq jarystar men uıymdardyń Reseımen baılanysy kúrdelenip ketti.

Reseı men Fransııa prezıdentteri V.Pýtın men E.Makron áskerı qaqtyǵys bastalǵaly úshinshi ret telefon arqyly sóıleskeni belgili boldy. Onda Pýtın Reseı óz maqsattaryna jetetinin jáne Ýkraına ýaqyt utý úshin kelissózdi sozǵan saıyn Kreml talaby qosyla beretinin málimdegen.

Ýkraınadaǵy daǵdarys qashan jáne qalaı aıaqtalatynyn boljaý kúnnen-kúnge qıyndap barady.