Bıyl 1 naýryzdaǵy jaǵdaı boıynsha qazaqstandyq bankterde jınaqtalǵan salym kólemi 26,61 trln teńgege jetken. Bir aı ishinde salymdar 1,07 trln teńgege, bir jylda 4,5 trln teńgege kóbeıipti. Reseıdiń Ýkraınaǵa basyp kirýine baılanysty geosaıası ahýaldyń nasharlaǵany jáne bul jaǵymsyz jaǵdaıdyń qarjy sektoryna da ońaı tımegeni belgili. Soǵan qaramastan qazaqstandyq bankter tabysty kúıde qalyp otyr deıdi sarapshylar.
Qashanda qarjylyq tábetiniń joǵary ekenin ańǵartyp kele jatqan (jaqynda Sberdiń 330 mlrd teńge kólemindegi nesıe portfelin de satyp aldy) Halyk Bank depozıt boıynsha kóshbasshy sanalady. Qarjy ınstıtýtynyń portfeli aqpanda 636,1 mlrd teńgege bir-aq ósken. Jyl basynan beri ondaǵy salym – 712,2 mlrd-qa, sońǵy bir jylda – 1,74 trln-ǵa artqan. Sóıtip, jalpy somasy 9,11 trln teńgeni qurap otyr. Bul degenińiz – eldegi depozıt naryǵynyń 34,2 paıyzy.
Ekinshi orynda – «amerıkalyq» Sıtıbank Qazaqstan. Bank salym kólemin 181,7 mlrd teńge plıýske shyǵyp, 1,09 trln teńgege jetkizgen. Bul qarjy ınstıtýtynyń tek korporatıvti sektorda jumys isteıtinin aıtyp óteıik. Bir jyldaǵy portfeli 402,6 mlrd teńgege ulǵaıǵan. Úshtikte Kaspi Bank te bar: bir aıda depozıtke 152,1 mlrd teńge qosylǵan, jalpy somasy 2,9 trln teńgege jetken. Salym portfeliniń 90 paıyzdan astamyn jeke tulǵalardyń aqshasy quraıdy.
Al batystan soqqan burqasynǵa tap bolǵan úsh reseılik enshiles bank – «Sberbank Qazaqstan», «Alfa-bank» jáne VTB Qazaqstan aıtarlyqtaı aqsha joǵaltypty. Bul qarjy uıymdary aqpan aıynda 515,2 mlrd teńgesinen aıyrylǵan. Odan bólek «Zaman-Bank» te utylǵandar qatarynda. Salymshylar bul ıslam bankinen 0,8 mlrd teńge kólemindegi somany keri áketken.
«Jańa daǵdarysqa, geosaıası qysymǵa, reseılik enshiles bankterdiń utylysyna jáne bizdiń basty saýda seriktesimiz RF-nyń sanksııalyq shekteýlerge ushyrap jatqanyna qaramastan Qazaqstannyń depozıt naryǵy pozıtıvti damyp jatyr. Halyqaralyq agenttikter de bizdiń bank sektoryna, jalpy ekonomıkaǵa optımıstik kózqaraspen qaraıdy. 1 sáýirde Standard & Poor’s kezekti ret Qazaqstannyń derbes nesıe reıtıngin «BBB−/A-3» (Turaqty) deńgeıinde rastady. Olar teńgeleı salymdardy saqtaý úshin memlekettiń bıýdjet qarjysy esebinen teńgelik depozıtterdi qorǵaý mehanızmin engizgenin de atap ótti. Agenttik dereginshe, 2022 jyly Qazaqstan ekonomıkasynyń ósimi 2 paıyz deńgeıinde bolýy tıis», deıdi sarapshylar.
Depozıt tóńireginde áńgime qozǵalǵan soń, naryqtan ketken bankterdiń depozıtteri jaıly da az-kem sóz qozǵaıyq. Qazir elimizde qyzmeti toqtaǵan 9 bankte jınaqtalǵan salymdardy ıelerine qaıtarý prosesi belsendi júrgizilip jatyr. Bul proseske Qazaqstannyń depozıtterge kepildik berý qory jaýapty. Jaqynda qor tóraǵasy Ádil О́tembaev áli 2,3 mlrd teńgeniń qaıtarylmaı turǵanyn aıtty. Iаǵnı atalǵan qarjy ıeleri somany qaıtarý týraly ótinim bermegen. Qarjyny onlaın túrde nemese bank bólimshesine kelý arqyly da alýǵa bolady.
«Qyzmeti toqtaǵan 8 banktegi salymdardy bıyl 1 mamyrǵa deıin alýǵa bolady. «Capital Bank Kazakhstan» AQ-nyń keshirek joıylýy sebepti, onyń klıentteri de tólemderdi 2022 jyldyń 3 shildesine deıin ala alady», deıdi Á.О́tembaev.
Tólem berý merzimi aıaqtalǵannan keıin qyzmeti toqtaǵan qarjy ınstıtýttarynyń – «Valıýt-Tranzıt Bank», «Kazınvestbank», Delta Bank, «Eksımbank Kazahstan», Qazaq Banki, «Astana Bank», Tengri Bank jáne AsiaCredit Bank-tiń shotyndaǵy talap etilmegen qarajat 31 mamyrǵa deıin azamattardyń BJZQ-daǵy jeke zeınetaqy shottaryna jiberiledi. «Capital Bank Kazakhstan» salymshylarynyń qarjysy 2 tamyzǵa deıin zeınetaqy shottaryna aýdarylmaq.