Qazaqstanda belgisiz kisilerdiń dúrliktirýimen «Zıl-Moskva» dep atalatyn eski tońazytqysh buryn-sońdy kezdespegen suranysqa ıe bolyp otyr. Satyp alýshylar atalǵan tońazytqysh úshin 3-4 myń AQSh dollaryn usynýda. Bul týraly «Ekspress K» habarlady.
Internet jelilerinde «Zıl-Moskva» tońazytqyshynda qyzyl synap bar degen mazmundaǵy ańyzǵa quralǵan aqparat jarııalanypty. Satyp alýshylar osy qyzyl synapty alý úshin atalǵan qurylǵyǵa qyzyǵýshylyq tanytyp jatqan kórinedi. Al bul synaptyń baǵasy tym qymbat desedi.
«Zıl-Moskvany» satyp alýǵa nıettiler tek Qazaqstanda ǵana emes, Reseı men Qyrǵyzstannan da qylań bere bastapty. Ásirese, atalmysh tońazytqyshtyń «dáýiri» Almaty men Bishkekte júrip tur eken. Qazirgi kezde bul qalalardyń kóshelerinde eski tońazytqysh artyp, belgisiz jaqqa bet alǵan júk kólikteri jıi kezdesýde.
Osy iske baılanysty zertteý júrgizgen Baýyrjan Sábıtov degen maman: «Men osy aqparattyń ınternet jelilerinde kórinis bergeninnen bastap zertteý júrgizdim. Bul – qýlyqpen uıymdastyrylyp otyrǵan is. Tarata aıtar bolsam, belgisiz adamdar alǵashqyda álgi tońazytqyshqa degen suranysty arttyrady. Jarnamalaıdy. Nátıjesinde kópshilik atalǵan tońazytqyshty satyp alýǵa umtylady. Osy sátte suranysty qoldan arttyrǵan adamdar á degende ózderine jınap alǵan tońazytqyshtardy surap kelgenderge qymbatqa satyp paıda tabady.
Eger siz bastapqyda elý shaqty tońazytqysh jınap alsańyz, onda kóp uzamaı qomaqty qarjyǵa ıe bolasyz. Arandap, jalǵan jarnamaǵa senip, eski tońazytqyshty satyp alyp, ony qaıtadan qymbatqa ótkizemin dep úmittengen adamdar jaqynda «Zıl-Moskvanyń» eshkimge kerek emes ekenin túsinedi.
Osy sekildi alaıaqtyq TMD aýmaǵynda buryn da kezdesken. Jurtshylyqtyń esinde bolar, sol kezde tońazytqysh emes, «Zınger» atty tigin mashınasyna suranys kóbeıgen. Alaıaqtar «Zıngerdiń» qunyn 10 myń dollarǵa deıin kótergen. Olar sol kezde de álgi qyzyl synapty alǵa tartyp, jurtshylyqty dúrliktirgen-di.
Qyzyl synap degenimiz ne? Fızıkterdiń aıtýynsha, ondaı zat múlde joq, ol – kezinde keńestik qorǵanys salasyn áýrelegen, ónertapqyshtardyń qııalynan týyndaǵan ańyz. Taǵy bir aıta keter jáıt, osy qyzyl synap ańyzyn keńestik memlekettik qaýipsizdik komıteti (KGB) AQSh-tyń barlaý qyzmetin alańdatý úshin oılap tapqan degen de sóz bar», – dep túsindirdi.
Joldybaı Bazar.
Derekkóz: «Ekspress K».
Foto: blogger.de.