Almaty jasyl jelegimen kórikti. Shaharda «Jasyl Almaty» baǵdarlamasyn júzege asyrý jalǵasýda. Joba negizinde 1 mln aǵash otyrǵyzý kózdelgen bolsa, aksııa bastalǵaly beri 643 myń kóshet egilgen.
Almaty qalasy ekologııa jáne qorshaǵan orta basqarmasy basshysynyń orynbasary Ulan Abdýldaevtyń aıtýynsha, qalada 4 mln-nan astam aǵash ósedi.
«Alaıda Almatynyń barlyq aýdany abattanǵan alańdarymen maqtana almaıdy. Búginde jasyl jelektermen qamtamasyz etý birkelki emes. Mysaly, Alataý men Naýryzbaı aýdandarynda bul baǵyttaǵy jumystardy áli de shırata túsý qajet», deıdi basqarma ókili.
Jetilgen jáne jasamys aǵashtar negizinen qalanyń ortalyq bóliginde ósedi. Sonymen qatar Almatyda 84 myń apatty jaǵdaıdaǵy aǵash bar. Bul máseleni sheshý úshin kári aǵashtardy kezeń-kezeńimen kesý jáne jas kóshetterge aýystyrý boıynsha arnaıy bes jyldyq baǵdarlama qabyldanǵan. Bıyl 5 myń apatty aǵash kesilip, onyń ornyna 50 myń kóshet otyrǵyzylmaq.
Alataý baýraıynda ornalasqan arý qalanyń ara-tura tosyn minez tanytyp turatyn surapyl daýyly talaı tal-terekti qoparyp, tipti adam ólimi tirkelgen jaǵdaılarǵa ákelip soqtyrǵan kez az bolǵan joq. Shahardaǵy keıbir aǵashtardyń jasy ǵasyrdan da uzaq. Jasyl ekonomıka basqarmasynyń ókilderi apatty jaǵdaıdy boldyrmas úshin, qaladaǵy kári aǵashtar máselesi jiti nazarda ekenin jetkizdi.
«Jasyl Almaty» baǵdarlamasy negizinde bıyl kóktemde 145 myń aǵash otyrǵyzylǵan bolsa, jyl sońyna deıin 360 myń jer telimine kóshet egý josparlanǵan. Eń bastysy, kógaldandyrý alańdary ǵalymdardyń pikirin eskere otyryp, dendrologııalyq josparǵa sáıkes belgilenedi.
Egilgen árbir aǵash qalanyń jasyl ekpeleriniń biryńǵaı tizilimine engiziledi. Qalalyq jasyl keńistik tizimi júıesi negizinde aǵashtardyń túrleri, túr quramy, aýmaq kólemi, jaǵdaıy jáne ornalasýy týraly derekter únemi jańaryp otyrady. Mamandar sońǵy jyldary aǵashtarǵa zııan keltiretin ınvazısııalyq zııankesterdiń beleń alǵanyn aıtady. Osyǵan oraı, aǵashtar men butalardy qorǵaý jáne jaqsartý sharalary qabyldanǵan. Kógaldardy zııankesterden qorǵaý úshin bıologııalyq ónimder kesheni jáne feromon tuzaqtarynyń bıologııalyq agentteri qoldanylyp keledi. Júrgizilgen jumystardyń nátıjesinde jasyl jelekterdiń zaqymdaný deńgeıi 70-85%-dan 30-35%-ǵa deıin tómendep, keı jerlerde ornalasý aýmaǵyna baılanysty aýrýdyń izi de qalmaǵan.
ALMATY