Tek dárigerdiń taǵaıyndaýymen qoldanyńyzdar!
2011 jyldan bastap Qazaqstanda quramynda kodeıni bar preparattardy erkin satýǵa tyıym salyndy. Atalǵan preparattardy endi tek dárigerdiń reseptimen ǵana satyp alýǵa bolady.
Bul shara quramynda kodeıni bar preparattardy teris paıdalaný sebepterine baılanysty qolǵa alyndy. Nashaqorlardyń osyndaı preparattardan dezomorfın esirtkisin (farmakologııalyq áseri jaǵynan morfınge uqsas, biraq odan da ýytty) paıdalanatyndyǵy týraly másele ózekti bolyp tabylady. Nashaqorlar eritindini shaptaǵy kók tamyrǵa nemese sannyń bulshyq etine engizedi, saldarynan olardyń basym kópshiliginde gangrena (qaǵyný) jyldam túrde damı bastaıdy. Mundaı jaǵdaıda dárigerler kodeındi paıdalanýshy nashaqorlardyń ómirin tek aıaǵyn kesý arqyly ǵana saqtap qala alady. Eger geroındi qoldanatyn nashaqorlar ortasha eseppen 5-7 jyl ómir súrse, al dezomorfınge úıir jandar 1-2 jyl ǵana ǵumyr jasaıdy.
Kodeın eń keń taralǵan esirtki preparatyna jatady. Sondaı-aq, kodeındik nashaqorlyqtyń belgileri apıyndy qabyldaǵanmen birdeı bolǵanymen, onyń ózindik erekshelikteri bar. Quramynda kodeıni bar preparattardy qabyldaǵanda adamnyń denesi qyzyp, biraz ýaqytqa sanasy tómendeıdi.
Quramynda kodeınnen turatyn preparattardy paılanýdyń belgilerine: uıqyǵa áýes bolý, denedegi aýyrsynýlardyń basylýy tárizdi belgiler jatady. Kodeındi qoldanǵan sátte nashaqorda kúlegeshtik, dórekilik syndy psıhıkalyq aýytqýlar baıqalady. Kodeındi preparattardyń áserinen nashaqor kóp sóılep, jyldam qımyldaıdy, mazasyzdyqqa dýshar bolady. Ol ónimdi eńbekpen aınalysý qabiletinen aıyrylady. Abstınenttik sındrom kezinde atalmysh preparattardan bas tartqanda – kóńil-kúıdiń buzylýy, aýyrsynýlar jáne jaısyzdyq paıda bolady. Adam ýaıymǵa nemese dene abstınensııasynyń saldarynan dolylyqtyń qandaı da bir túrine salynady (ózin nashar seziný, degbirsizdik, qol-aıaqtyń dirildeýi, ýaıymshyldyq, júrektiń aınýy jáne qusý, uıqysyzdyq, bulshyq etterdiń aýyrýy, tistiń aýyrýy, ishtiń buzylýy (ish qatýy, ish ótýi), murynnyń bitelýi, túshkirý, kózden jas aǵý) jáne t.b.
Nashaqordyń tábeti joǵalady, tátti men maıly taǵamdarǵa áýestigi artady. Kodeınge táýeldilik ımmýndyq júıege zaqym keltirip, nashaqor naýqas adamǵa aınalady. Rýhanı qulazý kodeındik depressııamen qatar júredi, naýqastar jabyrqaý kúı keship, qandaı da bir is-áreketke jaramsyz bolady. Olar jyldam qartaıa bastaıdy, shashtary túsip, tipti, qasqabas bolýy ábden múmkin. Sondaı-aq, tisteri túsip, tyrnaqtary synady. Nashaqordyń ómirge degen qyzyǵýshylyǵy joǵalyp, jalǵyzsyraıdy. Kodeınge táýeldi nashaqordyń kóńili esirtki izdeýge qumar bolyp turady. Tipti, sol úshin olardyń qylmys jasaıtyn jaǵdaılary kóp kezdesedi. Odan óz erkimen arylý múmkin emes. Ol úshin nashaqorlarǵa emdelý jáne saýyǵý qajet.
Narkologtardyń baǵalaýy boıynsha, osyndaı esirtki quraldaryn qabyldaý túrli sebepterge ákelip soqtyrady, aǵzanyń neırogormonaldyq jáne endokrındik júıesi jyldam álsireıdi. Berilgen quraldardy uzaq qabyldaý depressııaǵa, gallıýsınasııalardyń paıda bolýyna, sandyraqtaýǵa, ózine-ózi qol jumsaýǵa, ımmýnıtettiń kemýine jáne ishki aǵzalardyń búlinýine ákelip soqtyrady. Bir ıneni birneshe adamnyń qoldanýy AITV-ınfeksııasy men V jáne S gepatıtterin juqtyrý qaýpin arttyrady. Eń qaýiptisi sol, quramynda kodeıni bar dárilerden jasalǵan esirtkilerdi paıdalaný – jyldam ári turaqty ádetke aınalýy múmkin.
Tarıhqa kóz júgirtsek
Ejelgi Egıpette apıyndy uıyqtatatyn jáne tynyqtyratyn zat retinde qoldanǵan. Bizdiń dáýirimizge deıingi myń jyl buryn emshilerdiń adamdardy emdeýge kóknárdan jasalǵan zattardy qoldanǵandyǵy týraly málimet bar. Shyǵysta bul zattar Aleksandr Makedonskıı arqyly kelgen eken. Qytaıǵa osy sııaqty esirtkiler bizdiń dáýirimizdiń IV ǵasyrynda jetken kórinedi. Bul esirtkiler áskerı joryqtar kezinde keńinen qoldanylypty. Jaýyngerler olardy ózderiniń áskerı kúshteriniń artýy úshin qabyldaǵan.
XVI ǵasyrda apıyn qataryna jatatyn esirtkilerdi resmı medısına moıyndady. Ol jóninde Parasels eńbekter jazyp, ony belsendi túrde paıdalanǵan. Bul zattardyń janama áserleri týraly alǵashqy málimetter tek XVIII júzjyldyqta ǵana belgili boldy.
Qazaqstan Respýblıkasynda quramynda kodeıni bar 18 dárilik zattyń ataýy tirkelgen.
Dárilik preparattardy baqylaýdy kúsheıtý úshin QR DSM 13.09.2011 jyly «Dárilik zattardy reseptimen ótkizýge jatqyzý týraly» №526 buıryǵy shyǵaryldy. Kodeıni bar dárilerge táýeldiliktiń damý qaýpin azaıtý úshin qabyldaýdyń usynylǵan uzaqtyǵy 3 kúnge deıin qysqartyldy. Osyǵan oraı, dárihanalardan atalǵan dárilerdi tek dárigerdiń keńesimen alý júzege asyrylady.
Qazirgi tańda Qazaqstan Respýblıkasynda quramynda parasetamol jáne ıbýfen bar aýyrsynýdy basatyn dárilik zattardyń úlken kólemi tirkelgendigin jáne medısınalyq qoldanýǵa ruqsat etilgendigin atap ótken jón. Qazaqstan Respýblıkasy azamattarynyń, ásirese, óskeleń urpaqtyń múddelerin qorǵaý jáne densaýlyǵyn saqtaý úshin quramynda kodeıni bar qurama preparattardy dáriger keńesinsiz qoldanýǵa tyıym salý qajet.
Kodeıni bar preparattardy baqylaýdy quqyq qorǵaý organdarymen birge QR Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń Medısınalyq jáne farmasevtıkalyq qyzmetti baqylaý komıteti júzege asyrady.
Halyqty aqparattandyrý, dárilik saýattylyǵyn arttyrý maqsatynda turǵyndarǵa arnalǵan 8 800 080 88 87 – biryńǵaı tegin telefon jelisiniń jumys jasaıtyndyǵyn esterińizge salamyz. Qazaqstan boıynsha kez kelgen stasıonar telefonnan qońyraý shalý tegin.
DATO Call-qyzmetiniń tikeleı telefondary Qazaqstannyń barlyq aımaqtarynda qoljetimdi. Call-qyzmetine qońyraý shalý arqyly, Siz dárilik zattardy durys qoldaný, preparattardyń tıimdiligi jáne múmkin bolatyn janama áserleri, sondaı-aq, dárilik qamtamasyz etýge azamattardyń quqyǵy týraly tolyq jáne shynaıy aqparat alasyz. Sonymen qatar, árbir azamat DATO-nyń www.druginfo.kz - resmı saıtyna saýal joldap, jaýap ala alady.
Qurmetti qazaqstandyqtar, óz ómirlerińizdi, densaýlyqtaryńyzdy jáne jaqyndaryńyzdyń densaýlyǵyn baǵalaı bilińizder!
Bizdiń qyzmetimiz sizderge arnalady!
QR DSM «Densaýlyq saqtaýdy damytý respýblıkalyq ortalyǵy» ShJQ RMK Dári-dármek aqparattyq-taldaý ortalyǵy
8 800 080 88 87
Bizdiń saıt: www.druginfo.kz