Týǵan aýyldyń shetine ymyrt úıirile ilikkenbiz. Naǵashy jurttan qalǵan jalǵyz shańyraq Naýryzbaı aqsaqaldyń tabaldyryǵynan attadyq.
Tomaǵa-tuıyq aýyldaǵy tynyshtyqtyń shilterin buzatyn jalǵyz-aq oqıǵa – óristegi mal qotanǵa oralatyn ýaqyt. Kún uzaq jaıylymda kenezesi keýip, shóli qanbaı orta qursaq bolyp oralǵan sıyr ataýy úırengen qoralaryna lap beredi. Qoı-eshki de solaı. Ýaqytynda aldynan shyqpasań, tabanyńnan taýsylyp izdep júrgeniń. Naýryzbaı naǵashym balasy úıinde bolmasa da, jer-jebirine jetip, syrttaı sybaǵasyn berip ursyp jatyr eken. Teledıdardyń aldynda byltyr túsken kelin otyr.
– Qaraqtarym-aı, synyqmúıiz qara torpaq búgin taǵy da úıge kelmeı qalady-aý?! – deıdi kúıip-pisken malsaq atam.
Shóp shabýda júrgen, úıine áli oralmaǵan bala qaıdan estisin. Álgi ókpe-naz baladan góri kelinge baǵyttalǵan tárizdi. Uqtyq. Biraq bireýdiń úıindegi sharýaǵa aralasýdyń reti joq.
– Balyqtaı qara toqtym ushty-kúıli joǵalyp ketti. Úshinshi kún. Endigi bireýdiń qara qazanyn maılap jatyr-aý, – deıdi aqadal malyna ishi ýdaı ashyǵan naǵashy atam.
Dalaǵa shyqsaq, qoranyń janyndaǵy keń sharbaqqa naǵashymnyń adal eńbegimen mańdaıyna bitken úsh-tórt qarasy men bir qora qoıy osharylyp jınalyp qalypty. Qazirginiń kesirlerindeı saýsaǵyn shuqshıtpaı, baıaǵynyń adamdarynsha tústep, túgendeıdi.
Álden soń qalta telefony shyr ete túsken. Qysqa qaıyrdy. Sodan soń mán-jaıdy aıtyp jatyr.
– Qazir aýyldyń adamdary tuıaǵyn qımyldatýǵa erinedi. Alaqandaı aýyldyń bir sheti men bir sheti qozykósh jer ǵana. Sonyń ózinde de úıine kelmeı qalǵan malyn telefonmen izdeýge kóshken, – deıdi ol, – eger mal ishinde bóteni bolsa, sýretke túsirip, aýyldastardyń chatyna salyp jiberedi. Erterekte qorasyna bóten qoı kirse, qaıtyp shyqpaı qalatyn qoly sýyqtar da bolǵan. Qazir bóten toqty qorańda túnep, tańerteń aman-esen shyqsa, sýretke túsirip alasyń. Erteń mal ıesi izdese, bultartpas dáleliń.
Naǵashymnyń qoıynyń ishinde de túsi bóten eki-úsh isek júr eken. Keshki serıaldy támamdap kelgen kelin qaraǵym bóten isekterdi qalta telefonymen sýretke túsirip jatyr. «Bizdiń úıde bóten mal bar» dep jazyp jibermek.
Bizdiń qazaqqa qalta telefonynyń osy bir múmkindigi keremet kómek eken-aý.
KО́KShETAÝ