Kúzgi naýqan aıaqtalyp qaldy

Oblystyq aýyl sharýa­shy­lyǵy já­ne jer qatynastary basqarmasynyń má­li­metinshe, búginge deıin alqaptaǵy as­tyq­tyń 99,2 paıyzy orylǵan. Sharýa­shylyqtardyń deni jer yryz­dyǵyn ysyrapsyz jınap alyp, kombaındaryn qańtaryp qoıdy. Al Jitiqara, Qamysty, Qarabalyq, Qostanaı, Meń­diqara, Sarykól, Uzynkól aýdandarynda sońǵy qalǵan 2-3 myń gektar astyqty jınap alý jumystary aıaqtalaıyn dep qaldy.

Qostanaı aýdanyna qaras­ty Maıkól aýylyndaǵy sharýa­shy­lyq bıyl kók­temde 3,5 myń gektar jerge dán sińiripti. Eginniń shy­ǵymy jaman emes. Gektaryna 12-13 sent­nerden kelip tur. Bul ala jazdaıǵy dıqan­dardyń tynymsyz eńbeginiń nátıjesi ekeni sózsiz. Sharýashylyqta qazir sońǵy qalǵan 300 gektardaı jerdiń astyǵyn tórt kombaın toqtaýsyz oryp jatyr.

– Bıylǵy jaz jańbyrsyz boldy deýge bolady. Bir-aq ret durystap turyp jaýdy. Odan keıin kún ystyq, ylǵal óte tap­shy boldy. Alaıda agrotehnologııa talaptaryn saqtaýdyń nátı­jesinde mol ónimge qol jet­­kizdik. Sapaly tuqym, ony ýaqytynda sebý, topy­raqty hımııalyq óńdeýden ótkizý, ty­ńaıtý, zııankesterge qarsy kúres, osynyń bári óz nátıjesin berdi. Endi 300-deı gektar qal­dy. Sońǵy aptada kún raıy bu­zylyp, ju­mys toqtańqyrap qa­lyp edi, aýa raıy ashyla salyp qaı­ta shyqtyq. Aýa raıy kedergi bolmasa, alqap­taǵy jumysty aldaǵy bir-eki kúnniń ishinde aıaqtaýdy josparlap otyrmyz. Bıdaıdyń sapasy da óte jaqsy – 3-suryp. О́nimniń qamyrlylyǵy da joǵary: otyz besten bastalyp, qyryqqa deıin barady, – deıdi sharýashylyq basshysy Tımofeı Snıgırev.

Oblystyq aýyl sharýashylyǵy basqar­masynyń bas mamany Ken­je Juman­dyqovtyń aıtýynsha, oblystaǵy astyq qoı­malaryna 8,3 mln tonnaǵa deıin ónim syıa­dy. Bıyl alynǵan ónimniń bári astyq qabyl­daý pýnkteri men aýylsharýashylyq taýarlaryn óndirýshilerdiń qoımalarynda saqtalady.

– Kúzgi astyq jınaý jumys­taryna for­vardyq satyp alý baǵdarlamasy boıynsha «Azyq-túlik kelisimshart korporasııa­sy» ar­qyly 36,1 mlrd teńge bó­lingen. Endi bul qarjyny dı­qandar kólemi 493 myń tonna astyq tú­rinde qaıtarýǵa tıis. Bıyl as­tyq jınaý naýqany oıdaǵydaı ótti. Jańbyrǵa baılanysty bir-eki kún toqtap qalǵany bolmasa, aıtarlyqtaı qıyndyqtar bolǵan joq. Aýylsharýashylyq daqyldary biryńǵaı pisken joq. О́ıtkeni bıyl jaýyn-shashyn ár jer­de árqalaı boldy. Sondyqtan bir jerde gektaryna 5 sentner berse, ekinshi jerde 20 sentnerge deıin ónim bergen jaǵdaılar boldy. Jalpy, byltyrǵy qýańshy­lyqpen salystyrǵanda, bıylǵy astyq áldeqaıda jaqsy. Jınalǵan bıdaıdyń 95 paıyzy úshinshi klasqa jatady. Bul bıylǵy ónim­niń shyǵymy ǵana emes, sapasy da óte joǵary ekenin kórse­tedi, – dedi Kenje Jumandyqov.

Kún raıy jaqsy bolsa, oblys egin naý­qanyn osy aptada aıaqtap qalýy múmkin. Al maıly da­qyldardyń keıbir túri keshirek pisedi. Bıyl óńirde 748 myń 300 gektar al­qapqa maıly daqyl tuqymy sebilgen. Qazir dı­qandar 403 myń 566 gektardan 220 myń 600 tonna ónim jınap aldy.

Qostanaı oblysy