• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Qoǵam 01 Qarasha, 2022

«Ń»-ǵa tili kelmeıdi...

271 ret
kórsetildi

Tańmen birge oıanyp, kún saıyn Qazaq radıosynyń habarlaryn tyńdaýshylardyń qatarynda barmyz. Tańerteńgi saǵat 7:00-den bastap efırge shyǵatyn, úsh saǵattyq, Dına Oryntaı men Muhtar Turtaı júrgizetin «Qaıyrly tań, Qazaqstan!» baǵdarlamasy óz tyńdaýshylaryn baýrap alady. Ara-arasynda beriletin jarnamalarǵa da osy kúnderi kópshiliktiń boıy úırengendeı. Alaıda bizdiń aıtpaǵymyz ol emes, basqa nárse.

Ádettegideı, ertemen joǵaryda atap ótken baǵdarlamany tyńdap otyrǵanbyz. Kezek jarnamaǵa berildi. «Ne estidińiz?» deısiz ǵoı. «Estigen qulaqta jazyq joq». Aıtaıyq. «Jana jenisterge – jana kólikpen». Shamasy, qaltaly kompanııa óz ónimin tutynýshylarǵa jarnamalap jatsa kerek. Ishimizden «ń» árpine tili kelmeıtin jandy qaıdan taýyp aldy eken?» dep oıladyq. Shúkir, izdegen adamǵa «ń»-ǵa tili keletinder barshylyq qoı.

Al mynaǵan ne deısiz? Qazaq radıosynyń tilshisine, quqyq qorǵaý salasynyń qyzmetkeri bolý kerek, suhbaty barysynda «Úsh myndaı boryshker óz qaryzdaryn óteı almaýda» dep jaýap berdi. Taǵy da problema bolyp turǵan sol «ń» árpi.

Muny nege qaıta-qaıta aıtyp otyrmyz? Til salasynda usaq-túıek degen bolmaıdy. Ásirese «ń», «ú», «u», «y», «i», «ó» áripterin synyn buzbaı, til normalaryna saı aıtý kerek. Bul – aqylsynǵandyq emes, ana tilimizdiń barshaǵa ortaq talabyn eske salý.

 

Káribaı ÁMZEULY,

til janashyry, zeınetker

 

Túrkistan oblysy

Sońǵy jańalyqtar